Άμεση ήταν η απάντηση του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρου Παπασταύρου, στα «πυρά» που εξαπέλυσε έναντι της κυβερνήσεως ο Αντώνης Σαμαράς κατά την παρέμβασή του στη Βουλή τόσο για τη συμφωνία Chevron-Helleniq που συζητείται στη Βουλή όσο και για την αποστολή φρεγατών και μαχητικών F-16 στην Κύπρο.

Διαβάστε: Έντονη κριτική Σαμαρά από τη Βουλή στην κυβέρνηση: "Μεταλλαγμένη ΝΔ" - "H εξωτερική πολιτική δεν χαρακτηρίζεται από διορατικότητα, αλλά από show off, όπου φυσάει ο άνεμος"

Ο υπουργός, σχολιάζοντας όσα ανέφερε ο Αντώνης Σαμαράς, υποστήριξε ότι «δεν έχετε τη σωστή πληροφόρηση και οδηγείστε σε λάθος συμπεράσματα και εκτιμήσεις», ενώ σχολίασε και την αναφορά περί κατευνασμού λέγοντας ότι «δεν μπορούμε να μιλάμε για κατευνασμό. Όταν για πρώτη φορά έχουμε τον Κίμωνα και τα Ψαρά στην Κύπρο. Όταν έχουμε τα F-16 στην Κύπρο. Τα οποία δεν έχουν πάει για να διανυκτερεύσουν ένα βράδυ και να γυρίσουν, για παρέλαση. Έχουν πάει και μένουν εκεί. Όταν έχουμε Patriot στην Κάρπαθο, με το ραντάρ να διασυνδέεται με το νατοϊκό ραντάρ στη Νάπολη». 

Ο Σταύρος Παπασταύρου ξεκαθάρισε ότι πρέπει να γνωρίζουμε ποιος είναι ο πλούτος και το μέλλον αυτού του τόπου, κάτι που πράττει ήδη η κυβέρνηση, ενώ συνδύασε την αναφορά αυτήν και με την αποστολή βοήθειας στην Κύπρο λόγω των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή. Συγκεκριμένα, ο υπουργός Περιβάλλοντος ξεκαθάρισε στην αναφορά Σαμαρά περί κατευνασμού ότι αυτό δεν καθίσταται εφικτό όταν έχουν σταλεί ενισχύσεις οι οποίες «έχουν πάει και μένουν εκεί», θυμίζοντας την αναφορά του «Εθνάρχη» Κωνσταντίνου Καραμανλή, ο οποίος το 1976 μιλώντας στην Καβάλα είχε πει ότι «προκειμένου να γνωρίζουμε ποιο είναι το μέλλον αυτού του τόπου, πρέπει να γνωρίσουμε ποιος είναι ο πλούτος του. Και αυτό πράττει η κυβέρνησή μας».


"Πυρά Σαμαρά" και απάντηση Παπασταύρου


Οξύτατη και εφ' όλης της ύλης κριτική στην κυβέρνηση άσκησε νωρίτερα ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς, κατά την παρέμβασή του στη Βουλή, όπου συζητείται η συμφωνία της Chevron - Helleniq. Ο κ. Σαμαράς άφησε αιχμές για την οικονομία, τους θεσμούς, αλλά και τη γεωπολιτική και εξωτερική πολιτική, υποστηρίζοντας μεταξύ άλλων ότι στη σύμβαση που συζητείται στην Ολομέλεια έχουν προστεθεί όροι οι οποίοι υποδηλώνουν δυνητική παραχώρηση κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Ξεκινώντας υποστήριξε ότι δεν θα εκφράσει σήμερα, απαριθμώντας μια σειρά ζητημάτων που απασχολούν την ελληνική κοινωνία: την ακρίβεια και την αισχροκέρδεια, τη διαφθορά που –όπως υποστήριξε– καταγγέλλεται πλέον και από την Ευρωπαϊκή Ένωση, τις υποκλοπές, την κρίση στέγης και ενοικίων, το αγροτικό πρόβλημα και τις πιέσεις από τη συμφωνία Mercosur, αλλά και το δημογραφικό, τη μείωση της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας και την απώλεια αγοραστικής δύναμης των πολιτών. «Δεν θα εκφράσω για όλα αυτά σήμερα τις ανησυχίες μου, ώστε να μη στενοχωρηθεί ο κ. πρωθυπουργός και αρχίσει πάλι να μιλά για “επαγγελματίες ανησυχούντες” και “πατριώτες του καναπέ”», σχολίασε σκωπτικά.

Ακόμη διερωτήθηκε σε ποιους αναφέρεται ο πρωθυπουργός με τον χαρακτηρισμό «επαγγελματίες ανησυχούντες», σημειώνοντας ότι κυβερνητικά Μέσα Ενημέρωσης αφήνουν να εννοηθεί πως οι αιχμές αφορούν τον ίδιο, αλλά και τον επίσης πρώην πρωθυπουργό Κώστα Καραμανλή. «Δεν θα ήθελα να πιστέψω ότι ο κ. Μητσοτάκης κατηγορεί δύο πρώην πρωθυπουργούς της χώρας ότι έχουμε ως “επάγγελμα” την έκφραση εθνικών ανησυχιών», τόνισε, προσθέτοντας πως αν ισχύει κάτι τέτοιο, «τότε ο ίδιος θα πρέπει να ανησυχεί».

Ακολούθως κατηγόρησε την κυβέρνηση για έλλειψη στρατηγικής και διορατικότητας, τονίζοντας ότι η εξωτερική πολιτική χαρακτηρίζεται από «επικοινωνιακά show-offs» και από το δόγμα «όπου φυσάει ο άνεμος». Κάνοντας αναφορά στις γεωπολιτικές εξελίξεις, μίλησε για αναδιαμόρφωση της παγκόσμιας τάξης και για ανταγωνισμό μεγάλων δυνάμεων γύρω από εμπορικούς και ενεργειακούς διαδρόμους. Στο πλαίσιο αυτό σημείωσε τη σημασία του σχεδιαζόμενου εμπορικού διαδρόμου IMEC, ως εναλλακτικής στη στρατηγική «One Belt One Road» της Κίνας, ενώ αναφέρθηκε και στις πιθανές νέες ισορροπίες μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας.

Παράλληλα σχολίασε ότι η Ευρώπη εμφανίζεται «αμήχανη» απέναντι στις εξελίξεις, χωρίς σαφή στρατηγική απέναντι σε δυνάμεις όπως η Ρωσία, η Κίνα ή το Ιράν. Μάλιστα, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στην Κύπρο, υπογράμμισε ότι η παρούσα συγκυρία αποτελεί ευκαιρία για ενίσχυση της ασφάλειας του νησιού. Μάλιστα, πρότεινε να υπάρχει μόνιμη συστάθμευση ελληνικών και ευρωπαϊκών δυνάμεων στη Μεγαλόνησο, επισημαίνοντας ότι η Κύπρος αποτελεί ευρωπαϊκό έδαφος και σύνορο της Ευρώπης. Όπως ανέφερε, μια τέτοια εξέλιξη θα λειτουργούσε αποτρεπτικά απέναντι στη στρατηγική της «Γαλάζιας Πατρίδας» που προωθεί ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Ταυτόχρονα, όμως, χαρακτήρισε θετικές ορισμένες πρόσφατες κινήσεις της κυβέρνησης στον αμυντικό τομέα, όπως η αποστολή στρατιωτικών μέσων στην περιοχή, προειδοποιώντας όμως ότι δεν πρέπει να περιοριστούν σε «χειρονομίες εντυπωσιασμού».

Επιπρόσθετα επανέλαβε τη διαχρονική του θέση περί ενός ισχυρού δόγματος αποτροπής έναντι της Τουρκίας, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα πρέπει να σχεδιάζει συμμαχίες και στρατηγικές πολύ πριν από την εκδήλωση κρίσεων. Σε εκείνο το σημείο υπενθύμισε τη στάση που είχε κρατήσει το 2004 με το Σχέδιο Ανάν, λέγοντας ότι η αντίθεσή του τότε δικαιώθηκε από τις εξελίξεις.

Επίσης υπενθύμισε την πρωτοβουλία του ως πρωθυπουργός για την ανάπτυξη των τριμερών συνεργασιών Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ και Ελλάδας–Κύπρου–Αιγύπτου, τονίζοντας ότι τότε υπήρχαν αντιδράσεις ακόμη και στο εσωτερικό της πολιτικής σκηνής. Αναφερόμενος στα ενεργειακά, υπερασπίστηκε τις επιλογές της δικής του κυβέρνησης και έκανε κριτική για την ενεργειακή στρατηγική που ακολουθείται τα τελευταία χρόνια. Στάθηκε ιδιαίτερα σε διάταξη της νέας σύμβασης με τη Chevron για έρευνες υδρογονανθράκων, εκφράζοντας την έντονη διαφωνία του με συγκεκριμένη πρόβλεψη που –όπως είπε– θα μπορούσε να δημιουργήσει «κερκόπορτα» σε περίπτωση μελλοντικής συμφωνίας οριοθέτησης ΑΟΖ με γειτονικά κράτη. Όπως είπε, μια τέτοια διατύπωση ενδέχεται να αφήνει περιθώριο αμφισβήτησης ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, ιδίως στο πλαίσιο του παράνομου –όπως το χαρακτήρισε– τουρκολιβυκού μνημονίου.

Καταλήγοντας, υπερασπίστηκε το δικαίωμα πολιτικής κριτικής και προειδοποίησης για εθνικά ζητήματα, λέγοντας μεταξύ άλλων ότι «η ανησυχία μου δεν είναι επιλογή. Είναι πράξη συνείδησης. Δεν υπάρχουν επαγγελματίες ανησυχούντες. Υπάρχουν ερασιτέχνες εφησυχασμένοι».

Ολόκληρη η τοποθέτηση του κ. Παπασταύρου

«Τον Αύγουστο του 2012 μου ζητήσατε να αναλάβω μία από τις πιο κρίσιμες νομικές διαπραγματεύσεις για τη χώρα, η οποία οδήγησε τον Νοέμβριο στην εκταμίευση των 44 δισ. και σταθεροποίηση της χώρας μας στο ευρώ. Σε κρίσιμες στιγμές για την πατρίδα μας αγωνιστήκαμε μαζί και κάναμε τα αδύνατα δυνατά. Δυστυχώς, εν προκειμένω, δεν έχετε τη σωστή πληροφόρηση και οδηγείστε σε λάθος συμπεράσματα και εκτιμήσεις.

Μην αδικείτε τον εαυτό σας. Δεν μπορούν να εκχωρηθούν έτσι τα κυριαρχικά δικαιώματα. Έχετε εργαστεί για την ανάπτυξη του τομέα των υδρογονανθράκων.
Όπως γνωρίζετε, οι συμβάσεις του Ελληνικού Δημοσίου με τη Chevron και τη Helleniq Energy είναι συμβάσεις με ιδιωτικές εταιρείες. Δεν δημιουργούν υποχρεώσεις μεταξύ κρατών και συνεπώς δεν μπορούν να εκχωρήσουν κυριαρχικά δικαιώματα. Άλλωστε, τα κυριαρχικά δικαιώματα, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, δεν εκχωρούνται μέσω τέτοιων συμβάσεων.

Έχουν όμως σημασία για το διεθνές δίκαιο και την πατρίδα μας. Δεν εκχωρούν κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά έχουν σημασία για την πατρίδα μας. Πώς γίνεται αυτό. Γίνεται έτσι, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, η πραγματική κατάσταση, το factum, λαμβάνεται υπόψη από το διεθνές δίκαιο. Το γεγονός δηλαδή, ότι ενώ δεν έχουμε οριοθετήσει, ότι ενώ υπάρχει το τουρκολιβυκό, ότι ενώ υπάρχει η ρηματική διακοίνωση της Λιβύης στον ΟΗΕ, η δεύτερη μεγαλύτερη εταιρεία παγκοσμίως ενέργειας έρχεται και επενδύει και συμφωνεί. Αυτό για το διεθνές δίκαιο έχει σημασία. Λαμβάνεται υπόψη.

Αυτό δυναμώνει την ελληνική θέση και αποδυναμώνει την τουρκική. Και γι' αυτό υπήρξαν οι έντονες αντιδράσεις της Τουρκίας. Και δεν είναι εδώ και ο Σαμαράς, δεν είναι ακριβές αυτό που είπε. Γι' αυτό είπα όταν έχεις την πληροφόρηση. Υπάρχει ένα σημείο, το τριεθνές, που είναι Λιβύη και Αίγυπτος. Υπάρχει ένα σημείο που δεν έχει οριοθετεθεί. Η διάταξη του άρθρου 30 είναι μια νομική πρόβλεψη. Ρυθμίζει αποκλειστικά το ζήτημα κατανομής ευθύνης και προστασίας των συμβαλλομένων. Προστατεύει το δημόσιο συμφέρον. Και σε κάθε περίπτωση ο τελικός λόγος ανήκει στην πατρίδα μας, στο Ελληνικό Δημόσιο. Έχει πλήρη διακριτική ευκαιρία για κάθε ζήτημα. Δεν έχει χαθεί κανένας έλεγχος.

Οι εξελίξεις στα θέματα της ενέργειας και της Τεχνητής Νοημοσύνης προχωρούν με υπερηχητικές ταχύτητες. Δεν υπάρχει περιθώριο για καθυστέρηση. Δεν μπορούμε να βλέπουμε σκιές εκεί που υπάρχει φως. Δεν μπορούμε να μιλάμε για κατευνασμό. Όταν για πρώτη φορά έχουμε τον Κίμωνα και τα Ψαρά, τις φρεγάτες, στην Κύπρο. Όταν έχουμε τα F-16 στην Κύπρο. Τα οποία δεν έχουν πάει για να διανυκτερεύσουν ένα βράδυ και να γυρίσουν, για παρέλαση. Έχουν πάει και μένουν εκεί. Όταν έχουμε Patriot στην Κάρπαθο, με το ραντάρ να διασυνδέεται με το νατοϊκό ραντάρ στη Νάπολη. Με Patriot στη Βόρεια Ελλάδα. Αυτό δεν είναι κατευνασμός. Οι συγκεκριμένες συμφωνίες διπλασιάζουν τις περιοχές έρευνας και εκμετάλλευσης για την πατρίδα μας. Πολλαπλασιάζουν την πιθανότητα να μπορέσουμε να βρούμε εμπορικά εκμεταλλεύσιμους πόρους. Ο ιδρυτής της παράταξής μας, ο Κωνσταντίνος Καραμαλής, στην ιστορική του ομιλία στην Καβάλα, το 1976 είχε πει χαρακτηριστικά: "Προκειμένου να γνωρίζουμε ποιο είναι το μέλλον αυτού του τόπου, πρέπει να γνωρίσουμε ποιος είναι ο πλούτος του". Και αυτό πράττει η κυβέρνησή μας. Σας ευχαριστώ πολύ. Σας ευχαριστώ πολύ».