Παρουσίαση της "Ιθάκης" του Τσίπρα στην Αλεξανδρούπολη: Ισχυρή Ελλάδα χωρίς ισχυρή κοινωνία και πολιτεία δεν γίνεται να υπάρχει - Τα έξι σημεία εξωτερικής πολιτικής για "εθνική πυξίδα" (Εικόνες & Βίντεο)

Στην Αλεξανδρούπολη παρουσίασε ο Αλέξης Τσίπρας το βιβλίο του «Ιθάκη» και προέβη σε ακόμα μία πολιτική τοποθέτηση. Ο πρώην πρωθυπουργός μίλησε ενώπιον του θρακιώτικου κοινού σε εκδήλωση που απέτινε χαιρετισμό ο μητροπολίτης Άνθιμος. Ο πρώην πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ και συγγραφέας χαιρέτισε τους Θρακιώτες, απέφυγε να μιλήσει για Θερμοπύλες, αφού λίγο πρωτύτερα ο μητροπολίτης είχε τονίσει ότι απεχθάνεται το χαρακτηρισμό για τις ακριτικές περιοχές, ενώ παρέμεινε σττις διεθνείς αναταραχές και το ρόλο της Ελλάδας σε αυτές. Αναφέρθηκε στα φερόμενα ως σκάνδαλα της παρούσας κυβέρνησης, με πρώτιστο εκείνο των υποκλοπών, σε μια πολιτεία που αποδυναμώνει την κοινωνία, ενώ τόνισε πως «η οργή φουσκώνει όπως φουσκώνει ο Έβρος τις βροχερές ημέρες». Κατηγόρησε την κυβέρνηση για έλλειψη σθένους, αφού δεν μπορεί να πει όχι στις ΗΠΑ για χρήση εγκαταστάσεων ως στρατιωτικών βάσεων. Επιπλέον, παρέθεσε έξι σημεία εξωτερικής πολιτικής για μια νέα εθνική πυξίδα, κάτι που έμοιαζε με παρουσία του πολιτικού προγράμματος του κόμματός του, 

Ο Αλέξης Τσίπρας, εξάλλου, έκανε την είσοδό του στο Πνευματικό Κέντρο Μητρόπολης Αλεξανδρουπόλεως λίγο μετά τις 19:10 το απόγευμα της Τετάρτης 18 Μαρτίου και το κοινό τον υποδέχθηκε με το πλέον ζεστό χειροκρότημά του. Η δημοσιογράφος Γεωργία Σαδανά ανέλαβε το συντονισμό της συζήτησης. Το πάνελ αποτέλεσαν ο Φώτης Μαλτέζος, η Κατερίνα Μπέρδου, ο Χάρης Τζήμητρας και ο Χρήστος Χριστοδούλου. Από το Μπουένος Άιρες, δε, συνδέθηκε με την Αλεξανδρούπολη η Κύπρια ερευνήτρια Νατάσα Λοΐζου. 

Η ομιλία του Αλέξη Τσίπρα

Σας ευχαριστώ θερμά για την παρουσία σας απόψε εδώ, στην Αλεξανδρούπολη. Σε μια πόλη που δεν βρίσκεται στο άκρο ενός χάρτη, όπως κάποιοι νομίζουν, αλλά στην καρδιά μιας περιοχής που κουβαλά ιστορία, αντοχή και αξιοπρέπεια. Θέλω να ευχαριστήσω ιδιαίτερα για τη συμμετοχή τους στο σημερινό πάνελ: τη Νατάσα Λοΐζου, τον Φώτη Μαλτέζο, την Κατερίνα Μπέρδου, τον Χάρη Τζήμητρα, και Αρχηγό, τον Χρήστο Χριστοδούλου. Τη δημοσιογράφο Γεωργία Σαδανά για το συντονισμό της συζήτησης. Και βέβαια διπλά να ευχαριστήσω τον Σεβασμιότατο Μητροπολίτη Άνθιμο και για την παραχώρηση του χώρου της εκδήλωσής μας αλλά ιδιαίτερα και για το χαιρετισμό του. Και ας μου επιτραπεί εδώ να πω όχι μόνο πόσο εκτιμούμε το έργο της μητρόπολης στην οποία προΐσταται. Αλλά και πόσο εμπνεόμαστε και πρέπει να εμπνεόμαστε από αυτό. Από την αλληλεγγύη και τη στήριξη στους πιο ευάλωτους συνανθρώπους μας ανεξάρτητα από τη καταγωγή ή τα πιστεύω τους. Και από την ταπεινότητα, την αφοσίωση στους απλούς ανθρώπους αλλά και το θάρρος της γνώμης του. Μακάρι να ήταν περισσότεροι οι ιεράρχες σαν κι Σας Σεβασμιότατε.

Αγαπητοί φίλοι,
Στην ελληνική μυθολογία η Θράκη είναι η αδελφή της Ευρώπης. Στη ζωή όμως, η Θράκη είναι τα σύνορα της Ευρώπης. Τόπος στρατηγικής σημασίας για την άμυνα της χώρας μας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τόπος συνάντησης πολιτισμών. Γέφυρα με την Τουρκία και την Ασία. Γέφυρα με τη Βουλγαρία, τα Βαλκάνια και τη Μαύρη Θάλασσα. Τόπος ανθρώπων που έμαθαν να ζουν, να δημιουργούν, να προστατεύουν την Ελλάδα όταν χρειάζεται, αλλά και να κρατούν ανοιχτούς τους ορίζοντές της στο Βορρά και στην Ανατολή.

Γιατί οι άνθρωποι της Θράκης γνωρίζουν καλύτερα από πολλούς τι σημαίνει να βρίσκονται σε έναν ακριτικό χώρο, όχι με τα λόγια, αλλά κρατώντας την Ελλάδα ζωντανή. Με την καθημερινή παρουσία, την εργασία και την αγάπη για τον τόπο τους. Κι επειδή τώρα τελευταία κάποιοι μιλούν πολύ και με έπαρση για του έθνους την τιμή. Να τους θυμίσω ότι εδώ χτυπάει η καρδιά του έθνους. Και την έχουν εγκαταλείψει στη μοίρα της.

Τρία χρόνια μετά τη καταστροφική πυρκαγιά της Δαδιάς, τη μεγαλύτερη σε έκταση που έχει καταγραφεί στην Ευρώπη, γινόμαστε μάρτυρες, σχεδόν κάθε χρόνο, καταστροφικών πλημμυρών στον Έβρο. Και τίποτε ουσιαστικό δεν έχει γίνει για την αποκατάσταση της φύσης και της οικονομίας. Για τους κτηνοτρόφους, τους αγρότες, τα νοικοκυριά. Για την ερήμωση της Θράκης. Για τους ανθρώπους και το αύριο αυτής της ευαίσθητης περιοχής. Έταξαν δέκα χιλιάδες ευρώ σε όποιον εγκατασταθεί εδώ και μέχρι σήμερα από τις 600 και πλέον αιτήσεις έχουν εγκριθεί μονάχα δύο. Αυτή είναι η απογοητευτική εικόνα.

Και όταν η πατρίδα δεν φροντίζει τη καρδιά της, δεν στηρίζει τους ακρίτες της, και δεν στηρίζεται σ’ αυτούς, μόνο ασφαλής δεν μπορεί να είναι, όσα οπλικά συστήματα και να διαθέτει. Ίσως γι’ αυτό η παρουσίαση της «Ιθάκης» εδώ, στην Αλεξανδρούπολη, αποκτά έναν ιδιαίτερο συμβολισμό. Γιατί η Ιθάκη δεν είναι μόνο ένας προορισμός, είναι και το ταξίδι, οι δυσκολίες, οι φουρτούνες, και οι δοκιμασίες αλλά και η επιμονή, η αντοχή και κυρίως η ελπίδα ότι στο τέλος αυτού του δρόμου μπορούμε να χτίσουμε με τα δικά μας χέρια και τον δικό μας αγώνα μια πατρίδα πιο δυνατή, πιο δίκαιη και πιο ενωμένη.



Φίλες και φίλοι,

Είμαι αναγκασμένος για μια ακόμη φορά να εστιάσω τη παρέμβασή μου στις ραγδαίες γεωπολιτικές εξελίξεις. Γιατί μπροστά μας σήμερα ξετυλίγεται μια γεωπολιτική δυστοπία που γεννά σε όλους μας βαθιά ανασφάλεια και αβεβαιότητα. Το Ιράν. Ο Λίβανος. Η Γάζα. Η Μέση Ανατολή. Η Ουκρανία. Πόλεμοι που δεν αποτελούν απλά περιφερειακές συγκρούσεις, αλλά έχουν παγκόσμιες προεκτάσεις και αγγίζουν άμεσα και εμάς. Την Ελλάδα, την Κύπρο. Ο πόλεμος στο Ιράν και τη Μέση Ανατολή δεν είναι μια μακρινή γεωπολιτική σύγκρουση. Είναι μια κρίση που επηρεάζει την καθημερινότητα των Ελλήνων. Μεταφράζεται σε ακριβότερη ενέργεια. Σε καύσιμα που αυξάνονται. Σε τρόφιμα που γίνονται όλο και πιο δύσκολο να προμηθευτεί το μέσο νοικοκυριό. Σε επικράτηση της ανασφάλειας. Και σε ευκαιρία βέβαια, για την οικονομική και πολιτική κερδοσκοπία. Την οικονομική κερδοσκοπία των καρτέλ και την πολιτική της άκρας Δεξιάς. Γι’ αυτό η ειρήνη είναι όρος επιβίωσης για την κοινωνία μας. Και η επιδίωξή της ειρήνης απαιτεί καθαρές θέσεις, πολιτικό θάρρος, εθνική αποφασιστικότητα.

Εσείς, εδώ, στην Θράκη, ξέρετε καλύτερα από όλους πόσο σημαντική είναι η ειρήνη και η σταθερότητα στην περιοχή, για το μέλλον σας και το μέλλον των παιδιών σας. Αισθάνεστε τις διακυμάνσεις των ελληνοτουρκικών σχέσεων στο πετσί σας. Βλέπετε τις μετακινήσεις στρατιωτικών δυνάμεων από τα μέρη σας. Νιώθετε την πίεση των προσφυγικών ροών που δημιουργούν οι πόλεμοι και οι συγκρούσεις.

Ξέρετε καλά πως όταν οι τεκτονικές γεωστρατηγικές πλάκες του κόσμου κινούνται επικίνδυνα, είναι σημαντικό, κρίσιμο, υπαρξιακό ζήτημα για την πατρίδα μας να έχει εθνική πυξίδα. Που να μην έχει κολλημένη τη βελόνα της στην Ουάσιγκτον και το Βερολίνο. Που να έχει σημείο αναφοράς τα εθνικά μας συμφέροντα και την Ευρώπη. Αλλά να μπορεί να κινείται και στη Δύση και στην Ανατολή. Και στον Βορρά και στον Νότο. Την περιγράφω αναλυτικά αυτή τη πυξίδα στην «Ιθάκη». Αλλά νομίζω επιβάλλεται σήμερα να μιλήσουμε για αυτήν ξανά. Γιατί Εθνική πυξίδα, σημαίνει να έχεις το σθένος, να πεις όχι στις ΗΠΑ και στη χρήση των στρατιωτικών μας εγκαταστάσεων, όταν οι ενέργειές τους θέτουν σε κίνδυνο τη χώρα και τα εθνικά της συμφέροντα.

Όπως έκανε ο πρωθυπουργός της Ισπανίας. Σημαίνει να μη λες ότι δεν είναι ώρα να σχολιάσουμε τη νομιμότητα της επέμβασης των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, όταν αυτή παραβιάζει κατάφωρα το διεθνές δίκαιο. Ειδικά όταν ξέρεις πόσο σημαντικό είναι το διεθνές δίκαιο για τη χώρα σου. Εθνική Πυξίδα, επίσης, σημαίνει, όταν γίνεται γενοκτονία στη Γάζα, να μην αγκαλιάζεις τον Πρωθυπουργό του Ισραήλ που έχει καταδικαστεί από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, να έχεις το σθένος να αναγνωρίσεις το κράτος της Παλαιστίνης, όπως έκαναν τόσα ευρωπαϊκά κράτη, να έχεις το σθένος να στηρίξεις ευρωπαϊκές κυρώσεις απέναντι στο Ισραήλ, όπως πάλι έκαναν τόσα κράτη. Όλα αυτά οφείλεις να τα κάνεις, όχι μόνο για να υπερασπιστείς τις αξίες της δικαιοσύνης, της ειρήνης και τον ανθρωπισμού, που κρατούν όρθιες τις κοινωνίες.
Αλλά για να υπερασπιστείς και την ίδια την πατρίδα σου. Γιατί αυτά είναι η ηθική, αξιακή, ιστορική βάση της ελληνικής επιρροής στην παγκόσμια κοινότητα.

Και δεν μπορείς να τα εγκαταλείπεις για κάποια πρόσκαιρα πολιτικά οφέλη στο εσωτερικό, ή κάποιες πρόσκαιρες και ατελέσφορες συμπράξεις στο διεθνή χώρο. Όπως έπραξε η κυβέρνηση. Που πριν λίγο καιρό μας μιλούσε για τη «σωστή πλευρά της ιστορίας» στο ουκρανικό. Και κατηγορούσε εμάς για «τραμπισμό αλά γκρέκα» και «αριστερό τραμπισμό». Και σήμερα, που ο Τραμπ καταργεί κάθε πρόσχημα δημοκρατίας και ανθρώπινων δικαιωμάτων, ανακάλυψε «την ισχυρή πλευρά της ιστορίας». Να είμαστε με τους ισχυρούς για να είμαστε ασφαλείς. Όχι με το δίκαιο, τις αξίες μας, την επιμονή στην Ελλάδα πυλώνα σταθερότητας και ειρήνης.
Αλλά με τους ισχυρούς. Και μάλιστα εκχωρώντας τους λευκή επιταγή. Ε, αυτό, φίλες και φίλοι, δεν είναι όρος ασφάλειας.
Είναι πηγή πολλαπλών κινδύνων. Καθιστά την Ελλάδα μέρος της εμπλοκής και στόχο. Και αποδυναμώνει καθοριστικά τις θέσεις μας στα μείζονα προβλήματα με την Τουρκία. Όχι, λοιπόν, δεν μπορεί να είναι αυτό το μέλλον μας. Να είμαστε εξαρτημένοι και να αναζητούμε την εύνοια του προστάτη αντί να πατάμε στα πόδια μας και να οικοδομούμε συμμαχίες.


Θέλουμε όλοι μια ισχυρή Ελλάδα. Αλλά Ισχυρή Ελλάδα είναι η Ελλάδα που διεκδικεί. Που έχει σχέδιο, συνοχή, ξεκάθαρες επιλογές και εθνική πυξίδα. Που εμείς την εφαρμόσαμε στη πράξη όταν πετύχαμε, μία ιστορική Συμφωνία με πολύ κόπο και πολύ θάρρος. Την Συμφωνία των Πρεσπών, επιλύοντας ένα χρόνιο ζήτημα, με τρόπο επωφελή για την πατρίδα μας. Δεν μετακυλήσαμε την ευθύνη στο μέλλον όπως έκαναν προηγούμενες κυβερνήσεις ούτε υπολογίσαμε το πολιτικό κόστος μπροστά στο πατριωτικό συμφέρον. Θα ήθελα λοιπόν στο σημείο αυτό, να παραθέσω έξι σημεία της εξωτερικής μας πολιτικής, για μια νέα εθνική πυξίδα.

Σημείο πρώτο, οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις: Ξέρετε όλοι, ειδικά εδώ, ότι η κυβέρνησή μου δούλεψε για την αναβάθμιση των ελληνοαμερικανικών σχέσεων. Στηρίξαμε το FSRU και υπέγραψα τη σύμβαση για τον αγωγό φυσικού αερίου Ελλάδας-Βουλγαρίας. Καταφέραμε να καθιερώσουμε τον Στρατηγικό Διάλογο με τις ΗΠΑ, κάτι που λίγες χώρες έχουν. Ιδρύσαμε το σχήμα 3+1. Φέραμε αμερικανικές επενδύσεις στην Ελλάδα. Στα ναυπηγεία της Σύρου. Στην παραγωγή ταινιών, με τον νόμο του 2017.

Ο στόχος μας ήταν πάντα σαφής: η οικοδόμηση αμοιβαία επωφελών σχέσεων. Όχι σχέσεων υποτέλειας και δορυφόρου, -για να χρησιμοποιήσω μια έκφραση του Ανδρέα Παπανδρέου- που τόσο ακριβά έχουν κοστίσει στον ελληνικό λαό. Γι’ αυτό, όταν τον Ιανουάριο του 2016 η αμερικανική κυβέρνηση ζητούσε την παραχώρηση της Σούδας να ανανεώνεται κάθε πενταετία αντί για κάθε χρόνο, απάντησα ξεκάθαρα: Αυτό μπορεί να γίνει μόνο αν υπάρξουν συγκεκριμένα οφέλη για την Ελλάδα. Και διαπραγματευτήκαμε. Όμως, επειδή αυτά τα οφέλη δεν εξασφαλίστηκαν, μια τέτοια συμφωνία δεν προχώρησε ποτέ. Μέχρι το 2022. Όταν ο κ. Μητσοτάκης υπέγραψε την τροποποίηση της αμυντικής συμφωνίας, παραχωρώντας όχι για πέντε χρόνια τη Σούδα, αλλά επ’ αόριστον έξι στρατιωτικές εγκαταστάσεις -και το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης. Τότε τον ρωτούσα στη Βουλή: Τι κερδίσαμε από αυτή τη συμφωνία; Η απάντησή του ήταν ότι «αναβαθμίστηκε» η στήριξη των ΗΠΑ προς την Ελλάδα, επειδή αυξήθηκε το αμερικανικό στρατιωτικό αποτύπωμα στη χώρα. Ενώ εγώ έλεγα ότι αυτή η στήριξη θα αναβαθμιστεί μόνο αν εξασφαλίσουμε απτά οφέλη στα ελληνοτουρκικά, την αμυντική μας βιομηχανία, την ασφάλεια της χώρας. Τέσσερα χρόνια μετά ποιος δικαιώθηκε;

Ας δούμε τι συνέβη: Με την ανοχή των ΗΠΑ, ακυρώθηκαν ο αγωγός EastMed αλλά και το ηλεκτρικό καλώδιο από την Κύπρο, μετά τις προκλητικές κινήσεις τουρκικών πλοίων στην Κάσο και την Κρήτη. Υπογράφηκε το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο και το Oruc Reis όργωσε την ελληνική υφαλοκρηπίδα, χωρίς ουσιαστικές αμερικανικές αντιδράσεις. Την ίδια στιγμή, η Τουρκία προχώρησε σε συμφωνία για την αγορά και τον εκσυγχρονισμό F-16. Υπό όρους, μας είπε η Κυβέρνηση. Και ρωτάω, πού ήταν αυτοί οι όροι όταν η Τουρκία έστειλε πριν λίγες μέρες τρία ζεύγη F-16 στα κατεχόμενα, χωρίς κανείς να πει κουβέντα; Η εθνική πυξίδα που προτείνω, λοιπόν, σε αντίθεση με αυτά τα δείγματα υποτέλειας, δείχνει καθαρά: Ναι σε αμοιβαία επωφελή συνεργασία με τις ΗΠΑ. Όχι σε λευκές επιταγές. Πρέπει να εξασφαλισθούν σαφείς όροι στη Συμφωνία για την αμυντική μας συνεργασία. Ναι σε συμμάχους. Όχι σε προστάτες.

Σημείο Δεύτερο, η Κύπρος. Η στήριξη της Κυπριακής Δημοκρατίας απέναντι σε απειλές και κινδύνους πρέπει να είναι πρώτη προτεραιότητα για την ελληνική εξωτερική πολιτική. Κάτι που το κάναμε και το 2015-2019, απέναντι στην τουρκική προκλητικότητα. Χωρίς να ξεχνάμε να αναφερθούμε στο Κυπριακό στον ΟΗΕ ή να «αδειάζουμε» δημοσίως την Κύπρο για το καλώδιο, εμείς συνεργαστήκαμε με την Κυπριακή κυβέρνηση και υιοθετήθηκαν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τα πιο σκληρά συμπεράσματα για την Τουρκία. Και για πρώτη φορά στην ιστορία επιβλήθηκαν ευρωπαικές κυρώσεις στην Τουρκια για την παραβίαση της Κυπριακής ΑΟΖ. Ωστόσο, είναι επικίνδυνο λάθος, για ψηφοθηρικούς λόγους, η Κυβέρνηση και τα ΜΜΕ να χρησιμοποιούν ρητορική που οδηγεί στην στρατιωτικοποίηση του νησιού και στην παγίωση της διχοτόμησης. Η αποσταθεροποίηση και ο πόλεμος στην περιοχή πρέπει να αποτελέσει καμπανάκι κινδύνου ώστε να θωρακιστεί η ειρήνη και η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο. Για να στηριχθεί η επανεκκίνηση των συνομιλιών για δίκαιη και βιώσιμη λύση του Κυπριακού, στη βάση του πλαισίου Γκουτέρες. Χωρίς εγγυητές και κατοχικά στρατεύματα, όπως κατοχυρώθηκε με τον κοινό αγώνα που δώσαμε με την Κύπρο. Γιατί όσο ισχυρή και να είναι η Κυπριακή Δημοκρατία, θα είναι πάντα ευάλωτη στην αντιμετώπιση των προκλήσεων, όσο παραμένει διαιρεμένη και το ένα τρίτο της βρίσκεται υπό τουρκική κατοχή.

Και μια τέτοια προοπτική, θα το ξαναπώ, δεν γίνεται μέσω του ΝΑΤΟ. Σήμερα η Κύπρος δέχεται πιέσεις και απειλές ενώ διαθέτει μόνο τις βρετανικές βάσεις.
Φανταστείτε να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, τι επίπεδο στρατιωτικοποίησης θα απαιτηθεί, για να ανταποκριθεί σε ένα περιβάλλον όπου θα καλείται να αντιμετωπίσει υβριδικές απειλές από παντού; Αυτή είναι η ασφάλεια που θέλουμε για την Κύπρο; Προφανώς όχι. Άρα ασφάλεια για τη Κύπρο σημαίνει δίκαιη και βιώσιμη λύση του Κυπριακού στη βάση των αποφάσεων του ΟΗΕ.



Τρίτο σημείο, η ευρωπαϊκή αυτονομία και πώς η Ελλάδα την υποστηρίζει. Βλέπω τις τελευταίες δύο μέρες ότι οι ίδιοι ακριβώς που ζητοκραύγαζαν από την Κυβέρνηση για τον πόλεμο του Τραμπ και του Νετανιάχου, κατηγορόντας εμάς ότι στηρίζουμε τους μουλάδες, είναι αυτοί, που τώρα που ο Τραμπ τα βρίσκει δύσκολα, ξαφνικά σιώπησαν. Ξαφνικά, τώρα που αισθανόμαστε τις συνέπειες του πολέμου, μας λένε εντάξει είπαμε να γίνει πόλεμος, δεν είπαμε να πολεμήσουμε και εμείς…. Μόλις πριν λίγες μέρες ο κ Μητσοτάκης έλεγε ότι η ασφάλεια της ναυσιπλοίας περνάει από τον αποτροπή του πυρηνικού και βαλλιστικού προγράμματος του Ιράν. Αυτός έκανε την σύνδεση. Δεν χρησιμοποίησε το γεγονός ότι η Ελλάδα είναι πρώτη ναυτιλιακή δύναμη στον κόσμο για να πει ότι η ασφάλεια της ναυσιπλοίας περνάει από την άμεση κατάπαυση πυρός. Ή από τη διπλωματία και μια νέα συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Τώρα ξαφνικά λέει δεν θα συμμετάσχει η Ελλάδα. Αλλά δεν ζητάει και ειρήνη. Ούτε απαιτεί να το πει η Ευρώπη.

Θεωρώ απαραίτητο ο Έλληνας πρωθυπουργός να ζητήσει τη σύγκληση των χωρών του ευρωπαϊκού Νότου στην Κρήτη, ενδεχομένως και με εκπροσώπους από τις αραβικές χώρες και με εκπροσώπους της ναυτιλίας, να μιλήσει για τις επιπτώσεις του πολέμου στην Ευρώπη και στην Μεσόγειο και να ζητήσει άμεση κατάπαυση πυρός. Αυτό πρέπει να κάνει ο κ. Μητσοτάκης, αν θέλει πραγματικά να προστατέψει την ελεύθερη ναυσιπλοία. Και οι ευρωπαικές χώρες του Νότου πρέπει να θέσουν ένα κρίσιμο ζήτημα στο επίκεντρο: Πώς θα καταστεί επιχειρησιακό το άρθρο 42.7, δηλαδή η ρήτρα αμοιβαίας άμυνας της Συνθήκης της Λισαβόνας. Και ταυτόχρονα, να στείλουν ένα καθαρό μήνυμα υπέρ της ειρήνης στη Μέση Ανατολή. Να πρωτοστατήσουν, ώστε η Κοινή Πολιτική Ασφάλειας και Άμυνας να εξελιχθεί σε πραγματική Κοινή Πολιτική Άμυνας, όπως ήδη προτείνει η Ισπανία. Πάνω όμως σε μια σαφή βάση: μια Κοινή Εξωτερική Πολιτική που δεν εξαντλείται στην αποτροπή, αλλά υπηρετεί ενεργά την ειρήνη και το διεθνές δίκαιο. Που ενσωματώνει τα ελληνοτουρκικά και το κυπριακό στις ευρωτουρκικές θέσεις. Και παίρνει θέση στις διαπραγματεύσεις για ειρήνη στην Ουκρανία. Ζητώντας άμεσο τερματισμού της ρωσικής εισβολής, αλλά ξεκαθαρίζοντας ότι το μέλλον της Ουκρανίας δεν είναι στο ΝΑΤΟ. Είναι ευρωπαϊκό.

Και εδώ έρχομαι στο τέταρτο σημείο, την ανάκτηση πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής. Η Ελλάδα πρέπει να αποκτήσει διαύλους επικοινωνίας με τη Ρωσία, όπως έχει ήδη η Γαλλία, και να ενισχύσει τις σχέσεις της με την Κίνα όπως κάνουν ήδη τόσες άλλες δυτικές χώρες. Με πιο τρανταχτό παράδειγμα τον Καναδά, ο πρωθυπουργός του οποίου πριν λίγες βδομάδες είπε ότι οι μεσαίες δυνάμεις πρέπει να συνεργαστούν μαζί σε δικές τους πρωτοβουλίες, αντί να ανταγωνίζονται για την εύνοια των ισχυρών.

Πέμπτο σημείο, οι ελληνοτουρκικές σχέσεις. Όσα είπα για τη Κύπρο ισχύουν και εδώ. Οι πόλεμοι των τελευταίων τεσσάρων χρόνων δεν είναι, όπως κάποιοι λένε, ευκαιρία για να γίνουμε ακόμη πιο ισχυρή στρατιωτική δύναμη της Δύσης. Αλλά καμπανάκι κινδύνου να φτάσει ο πόλεμος και στη γειτονιά μας. Την ίδια στιγμή που θα προασπίζουμε αποφασιστικά την κυριαρχία και τα κυριαρχικά μας δικαιώματα επί του πεδίου, όπως εμείς κάναμε με το Barbaros το 2018 ή με τις κυρώσεις σε βάρος της Τουρκίας το 2019, θα πρέπει να δουλεύουμε εντατικά για την ειρήνη και την σταθερότητα ώστε να αποφύγουμε νέες κρίσεις.

Να έχουμε στρατηγική με αρχή, μέση και τέλος για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ μας και την επέκταση των χωρικών μας υδάτων μέχρι τα 12 νμ.
Μια στρατηγική που μεγαλώνει την Ελλάδα, διασφαλίζοντας όμως την ίδια στιγμή την ειρήνη και τη σταθερότητα. Και κυρίως να μην αξιοποιούμε τα κρίσιμα εθνικά μας θέματα για πολιτική κερδοσκοπία και ψηφοθηρία. Όπως πολλές φορές έπραξε η σημερινή κυβέρνηση με τα ελληνοτουρκικά, αλλά και με το μειονοτικό εδώ στη Θράκη. Για να θυμηθώ τον άθλιο και εθνικά επιζήμιο τρόπο, με τον οποίο επιχείρησαν να εκμεταλλευτούν το ζήτημα της μουσουλμανικής μειονότητας στις τελευταίες εκλογές. Αντι λοιπόν για μεθοδεύσεις ψηφοθηρικού χαρακτήρα, αυτό που χρειάζεται είναι περισσότερες δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις στη Θράκη. Μεταρρυθμίσεις που είναι απαραίτητες όχι μόνο για να στηριχθούν τα δικαιώματα της μουσουλμανικής μειονότητας και η κοινωνική συνοχή, αλλά και για να αντιμετωπιστεί η παρέμβαση της Τουρκίας στην περιοχή. Γιατί η μουσουλμανική μειονότητα δεν χρειάζεται προστάτες. Χρειάζεται μια ελληνική πολιτεία που να λειτουργεί αποτελεσματικά και να θωρακίζει την ισονομία και την ισοπολιτεία.

Σημείο έκτο και τελευταίο, αλλά όχι λιγότερο σημαντικό. Η Ελλάδα χρειάζεται μια ολοκληρωμένη μεταναστευτική πολιτική και πολιτική ασύλου. Που να προστατεύει τα σύνορα τόσο απέναντι στους διακινητές, όσο και στην εργαλειοποίηση των μεταναστών. Να προστατεύει όμως τα σύνορα στη βάση του διεθνούς δικαίου- προστατεύοντας την ίδια στιγμή την ανθρώπινη ζωή. Μια τέτοια στρατηγική περιλαμβάνει την επιστροφή στην Τουρκία όσων δεν δικαιούνται άσυλο. Αλλά και μια σοβαρή διαδικασία νόμιμης ένταξης και συμπερίληψης προσφύγων και μεταναστών στην αγορά εργασίας. Κάτι που έχει ανάγκη η χώρα μας τόσο σε οικονομικό επίπεδο, για λόγους κοινωνικής συνοχής, αλλά και -το τονίζω αυτό- για λόγους ασφάλειας.


Φίλες και φίλοι, Θέλω για άλλη μια φορά να είμαι απολύτως σαφής. Ισχυρή Ελλάδα με ανίσχυρη κοινωνία και πολιτεία, δεν μπορεί να υπάρξει. Και σταθερότητα με μια κυβέρνηση διάτρητη από τα σκάνδαλα και τη διαφθορά, την ώρα που η κοινωνία στενάζει από το υπερβολικά υψηλό κόστος ζωής, επίσης δεν μπορεί να υπάρξει. Αξιόπιστη και ισχυρή Ελλάδα διεθνώς, δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς αξιοπιστία, διαφάνεια, δικαιοσύνη, εντιμότητα στο εσωτερικό. Και όταν στο εξωτερικό, στην Ευρώπη η χώρα μας γίνεται σημείο αναφοράς για τα σκάνδαλα και τη σχέση της με την Ευρωπαϊκή εισαγγελία, Όσο η χώρα μας γίνεται το μαύρο πρόβατο της Ευρώπης, τόσο για τους οικονομικούς και τους κοινωνικούς δείκτες, όσο και για τον ευτελισμό του κράτους δικαίου, δεν μπορεί να είναι ισχυρή και υπολογίσιμη στις διεθνείς εξελίξεις.

Γιατί εδώ δεν μιλάμε απλώς για μια κυβέρνηση που έκανε λάθη. Μιλάμε για μια κυβέρνηση που έχει ταυτίσει το όνομά της με το μεγαλύτερο σκάνδαλο της μεταπολίτευσης. Το σκάνδαλο των υποκλοπών. Που δεν ήταν ένα μεμονωμένο περιστατικό. Ήταν ένας οργανωμένος μηχανισμός. Στόχευε πολιτικούς αντιπάλους, δημοσιογράφους, επιχειρηματίες, ακόμη και την ίδια την ηγεσία των Ενόπλων Δυνάμεων. Και έρχεται η απόφαση της δικαιοσύνης που ρίχνει από 126 χρόνια στον καθένα από τους τέσσερις μόνο κατηγορούμενους. Και σήμερα, έρχεται ένας εξ αυτών, ο ίδιος ο ιδρυτής της ισραηλινής εταιρείας που έφερε το παράνομο λογισμικό των παρακολουθήσεων στην Ελλάδα και δηλώνει δημόσια ότι ποτέ δεν είχε ιδιώτες πελάτες. Πελάτες της εταιρείας του είναι μόνο κράτη και συμβάλλεται μόνο με κυβερνήσεις.

Τι έχει να πει άραγε τώρα ο κ. Μητσοτάκης; Θα δώσει μια απάντηση; Θα αναλάβει τις ευθύνες του ή θα συνεχίσει να κρύβεται και να συγκαλύπτει την αλήθεια;
Πίσω από αστείες δικαιολογίες και πίσω από τα εξώδικα και τις απειλές εναντίον μου από τον ανιψιό του, για αγωγές και μηνύσεις αν συνεχίσω να τους καταγγέλλω ως ηθικούς και φυσικούς αυτουργούς του εγκλήματος. Τους έχω βέβαια απαντήσει ήδη: Ότι γνωρίζουν και τη διεύθυνση και τα ακριβή μου στοιχεία.
Και περιμένω τις μηνύσεις τους. Αλλά τώρα πια δεν μπορούν να φοβίσουν κανένα. Όχι μόνο εμένα. Ο φόβος άλλαξε στρατόπεδο.

Η υπόθεση αυτή έχει αρχίσει να ξετυλίγεται ανεξέλεγκτα για την κυβέρνηση, όσο και να προσπαθούν να την χειραγωγήσουν και να την κουκουλώσουν. Υπάρχουν στοιχεία, υπάρχουν υπογραφές, υπάρχουν επιστολές και είναι πολλά τα στόματα που έχουν ήδη αρχίσει να μιλάνε. Και δεν θα τη γλιτώσουν χωρίς να λογοδοτήσουν οι πραγματικοί υπαίτιοι στην δικαιοσύνη. Όσο ψηλά και αν βρίσκονται. Όσος χρόνος κι αν περάσει. Ας το λάβουν υπόψην τους.

Ο χρόνος θα έλεγα ότι βαραίνει ακόμα περισσότερο, αντι να ελαφρύνει τη θέση τους. Γιατί όσο περνά ο καιρός, το ένα σκάνδαλο συσσωρεύεται πάνω στο άλλο, δημιουργώντας μια δυσώδη ατμόσφαιρα. Που φανερώνει ότι η διαφθορά δεν είναι εξαίρεση ή λάθος, αλλά κανόνας και μέθοδος διακυβέρνησης. Γιατί το σκάνδαλο των υποκλοπών ακολούθησε σειρά σκανδάλων. Με πιο επιφανές το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Το σκάνδαλο των Κέντρων Κατάρτισης.
Το σκάνδαλο των απευθείας αναθέσεων. Και εσχάτως το σκάνδαλο των συμβουλευτικών εταιρειών. Που όλα μαζί στη σειρά διαμορφώνουν την αίσθηση ότι η χώρα κυβερνάται με όρους μαφίας.

Γιατί επι κυβερνήσεως Μητσοτάκη περάσαμε από τη γραφειοκρατία στη συμβουλοκρατία. Στο κράτος των συμβουλευτικών εταιρειών. Δεν υπήρξε ποτέ άλλοτε στον τόπο τέτοια ασυδοσία με το δημόσιο χρήμα. Να φανταστείτε οι δύο στις τρείς συμβάσεις είναι με απευθείας αναθέσεις. Και δεν υπάρχει δημόσιο έργο ή απόφαση της κυβέρνησης που να μη παρασύρει και μια σύμβαση με συμβουλευτική εταιρεία. Και εδώ μιλάμε για εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ. Μιλάμε για απευθείας αναθέσεις. Μιλάμε για συμβάσεις που επαναλαμβάνονται στους ίδιους κύκλους. Μιλάμε για δημόσιους οργανισμούς και υπουργεία που, αντί να αξιοποιούν το προσωπικό τους, πληρώνουν εξωτερικούς «συμβούλους» για τα πάντα. Για μελέτες. Για επικοινωνιακές στρατηγικές. Για «τεχνική υποστήριξη». Για έργα που πολλές φορές δεν έχουν καν απτό αποτέλεσμα. Βρήκαν φαίνεται το κόλπο να μετατρέπουν το κράτος σε εργαλείο εξυπηρέτησης ημετέρων.

Επιτρέψτε μου να αναφερθώ σε ένα μόνο στοιχείο, πολύ ενδεικτικό: Μια πρόχειρη σύγκριση δυο ενδεικτικά ετων, του 2017 επι δικής μας διακυβέρνησης, και του 2025. Σύνολο συμβάσεων με εταιρείες συμβούλων το 2017: 90, με απευθείας αναθέσεις μηδέν. Συνολική ετήσια δαπάνη για Συμβουλευτικές Υπηρεσίες 3,5 εκατομμύρια ευρώ. Σύνολο Συμβάσεων το 2025: 613, εκ των οποίων με απευθείας αναθέσεις 403. Συνολική ετήσια δαπάνη 585 εκατομμύρια ευρώ. Από τα 3,5 στα 585 εκατομύρια. 167 φορές αύξηση.

Μέσα μόνο σε τρεις μήνες μοιράσανε 200 εκκατομύρια σε συμβουλευτικές. Και σε συμβάσεις τεχνικής υποστήριξης για έργα του Ταμείου Ανάκαμψης λίγους μήνες πριν λήξει η προγραμματική περίοδος. Αν αυτό δεν είναι διαφθορά, κλοπή, ληστεία, πλουτισμός με όρους συμμορίας, τότε οι λέξεις έχουν χάσει το νόημά τους. Και την ίδια ώρα, να ζητούν από τον πολίτη να κάνει υπομονή. Να αποδεχτεί την έλλειψη γιατρών και νοσηλευτών στα νοσοκομεία, καθηγητών στα σχολεία. Να αποδεχτεί τα υπερκέρδη και την ακρίβεια ως δήθεν «εισαγόμενο φαινόμενο». Να συμβιβαστεί με το γεγονός ότι η ζωή του γίνεται πιο δύσκολη. Αλλά η ακρίβεια, φίλες και φίλοι, δεν είναι μόνο εισαγόμενη. Είναι και εγχώρια. Είναι αποτέλεσμα πολιτικών επιλογών. Είναι αποτέλεσμα της άρνησης της κυβέρνησης να συγκρουστεί με τα καρτέλ.
Στην ενέργεια. Στα τρόφιμα. Στις τράπεζες. Είναι αποτέλεσμα της απουσίας ουσιαστικών ελέγχων. Της απουσίας βούλησης να προστατευτεί ο καταναλωτής. Και το έχουμε πει καθαρά: Δεν γίνεται να έχεις υπερκέρδη για τους λίγους και ακρίβεια για τους πολλούς. Δεν γίνεται να μιλάς για ανάπτυξη, όταν οι πολίτες δεν τα βγάζουν πέρα.

Η διαφθορά και η ακρίβεια δεν είναι δύο παράλληλα προβλήματα. Είναι αλληλένδετα. Γιατί όταν το δημόσιο χρήμα διοχετεύεται σε λίγους, όταν ανακυκλώνεται μέσα σε ένα κλειστό σύστημα εξουσίας, σε συμβούλους, σε συμβάσεις, σε αναθέσεις, σε μηχανισμούς που υπηρετούν τους ίδιους και τους ίδιους, τότε αυτό το κόστος δεν εξαφανίζεται. Μετακυλίεται στην κοινωνία. Στον εργαζόμενο. Στο μικρομεσαίο. Στο νοικοκυριό που πληρώνει ακριβότερο ρεύμα, ακριβότερα τρόφιμα, ακριβότερη καθημερινότητα. Και την ίδια στιγμή, η ίδια λογική που γεννά τη διαφθορά είναι αυτή που επιτρέπει και την ακρίβεια. Γιατί μια κυβέρνηση που δεν συγκρούεται με τα καρτέλ, που δεν ελέγχει την αγορά, που αφήνει την αισχροκέρδεια ανεξέλεγκτη, δεν το κάνει από αδυναμία. Το κάνει από επιλογή. Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος: Από τη μία, δημόσιο χρήμα κατευθύνεται προς τα πάνω, προς τους πλούσιους και τις ελίτ, τους φίλους της κυβέρνησης. Και από την άλλη, το κόστος της κρίσης κατεβαίνει προς τα κάτω.

Γι’ αυτό η διαφθορά δεν είναι μόνο ζήτημα ηθικής. Ούτε μόνο ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης. Είναι ζήτημα υπαρξιακό, ζήτημα επιβίωσης για την ίδια την Ελλάδα.
Και πρέπει να μπει τέρμα σ’ αυτή την κατάσταση. Και θα μπει. Γιατί όταν μια κοινωνία φτάνει στα όριά της, τότε αρχίζει και να αλλάζει.

Και σήμερα, στην Ελλάδα, κάτι αλλάζει. Υπάρχει ένα ρεύμα που δεν φαίνεται πάντα στην επιφάνεια, αλλά δυναμώνει. Ένα ρεύμα που το συναντώ παντού. Το αφουγκράζομαι σε κάθε γωνιά της χώρας. Τους τελευταίους μήνες, μέσα από την παρουσίαση της «Ιθάκης», αλλά κυρίως μέσα από τα ταξίδια μου σε όλη την Ελλάδα, έχω την ευκαιρία να βρεθώ κοντά στους ανθρώπους. Να συνομιλήσω μαζί τους. Να αφουγκραστώ τις αγωνίες τους. Να ακούσω τα προβλήματά τους Να δω από κοντά την πραγματικότητα της καθημερινότητάς τους.

Και αυτό που διαπιστώνω είναι ξεκάθαρο: Η οργή φουσκώνει όπως εδώ στα μέρη σας φουντώνει ο Έβρος τις βροχερές μέρες. Ένα ποτάμι οργής φουσκώνει στη κοινωνία, για όσα μας πληγώνουν. Αλλά και ελπίδας για όσα μπορούν να αλλάξουν. Στους νέους που δεν συμβιβάζονται με μια ζωή χωρίς προοπτική. Στους εργαζόμενους που ζητούν αξιοπρέπεια. Στους πολίτες που απαιτούν δικαιοσύνη. Και αυτό που αναδύεται σήμερα δεν είναι απλώς μια διαμαρτυρία. Μια αντίδραση απέναντι σε μια διεφθαρμένη και αυταρχική διακυβέρνηση. Είναι η ανάγκη για κάτι νέο. Ένα νέο ξεκίνημα που βάζει στο επίκεντρο την κοινωνική δικαιοσύνη. Τη μείωση των ανισοτήτων και την αποκατάσταση του αισθήματος δικαιοσύνης στην κοινωνία. Τον πατριωτισμό με όρους ευθύνης και αλληλεγγύης. Με σταθερή εθνική πυξίδα. Και πάνω απ’ όλα με εντιμότητα. Και μέσα από τις διεργασίες της ανασύνθεσης της προοδευτικής παράταξης, γεννιέται κάτι βαθύτερο. Ένα νέο κίνημα.

Που χτίζεται με συμμετοχή νέων και παλιών. Με ανθρώπους χωρίς πολιτικό παρελθόν, αλλά και άλλους με πολιτική εμπειρία και γνώση. Με όλες τις γενιές να δηλώνουν το «παρών». Τη γενιά του Πολυτεχνείου, της Μεταπολίτευσης, τους Μιλένιαλς αλλά και την Gen Z, τη νέα γενιά. Κι αυτή η συμμετοχή έχει ένα χαρακτήρα αυθόρμητο, με αυτοοργάνωση. Με όρους προσφοράς. Με ανθρώπους που το μόνο που θέλουν είναι να πάρουν τη ζωή τους ξανά στα χέρια τους.

Και αυτό είναι το στοίχημα της επόμενης μέρας. Να ξαναφέρουμε την εμπιστοσύνη στην πολιτική. Να δώσουμε προοπτική στην κοινωνία. Γιατί αυτή η κυβέρνηση έχει ήδη τελειώσει μέσα στη συνείδηση της κοινωνίας. Αλλά η επόμενη μέρα δεν θα έρθει από μόνη της. Θα έρθει μόνο αν τη φέρουμε μαζί.

Σας ευχαριστώ!