Η πρόσφατη απόφαση της ελληνικής πολιτείας για την αναστολή λειτουργίας οκτώ μειονοτικών δημοτικών σχολείων στη Δυτική Θράκη για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027 έχει μετατραπεί, για ακόμα μια φορά, σε πεδίο διπλωματικής αντιπαράθεσης και εργαλειοποίησης από την πλευρά της Τουρκίας.

Η Άγκυρα, υιοθετώντας μια ρητορική περί καταπάτησης δικαιωμάτων, επιχειρεί να εμφανιστεί ως προστάτιδα της μουσουλμανικής μειονότητας, την ίδια στιγμή που η Αθήνα παραθέτει αδιάσειστα δημογραφικά και εκπαιδευτικά δεδομένα. «Δεν υπάρχει καμία στοχοποίηση των μειονοτικών σχολείων που ακολουθούν και τη συρρίκνωση που παρατηρείται σε όλη τη χώρα ως συνέπεια του δημογραφικού προβλήματος» απαντάει το ελληνικό Υπουργείο Παιδείας. Και όπως επισημαίνει σε αντίθεση με τους ισχυρισμούς της Άγκυρας, τα μειονοτικά σχολεία στη χώρα μας υφίσταται ιδιαίτερη ευνοϊκή μεταχείριση καθώς, όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση, το όριο αριθμού μαθητών για την αναστολή λειτουργίας ενός μειονοτικού δημοτικού σχολείου είναι πολύ χαμηλότερο από το αντίστοιχο όριο για τα δημόσια δημοτικά σχολεία.

Διαβάστε: Υπουργείο Παιδείας: Η απάντηση για την αναστολή λειτουργίας των μειονοτικών σχολείων - "Το δημογραφικό αλλάζει τον εκπαιδευτικό χάρτη"

Συγκεκριμένα για τα δημόσια δημοτικά είναι 15 μαθητές, ενώ για τα μειονοτικά δημοτικά είναι 9. Ωστόσο, ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, Οντζού Κετσέλι, αντέδρασε έντονα χαρακτηρίζοντας ως «πρόσχημα» τον χαμηλό αριθμό εγγραφών για το κλείσιμο των σχολείων, κατηγορώντας την Ελλάδα ότι υπονομεύει τα εκπαιδευτικά δικαιώματα που προστατεύονται από τη Συνθήκη της Λωζάννης. Σε παρόμοιο μήκος κύματος, ο πρώην αντιπρόεδρος της τουρκικής κυβέρνησης Χακάν Τσαβούσογλου, -ο οποίος προέρχεται από μειονοτική κοινότητα της Δυτικής Θράκης- υποστήριξε ότι η απόφαση αυτή αποτελεί μια «σοβαρή παρέμβαση κατά της γλώσσας, του πολιτισμού και της ταυτότητας» της κοινότητας, καλώντας τη διεθνή κοινότητα να παρέμβει.

Η διευθύντρια περιφερειακής εκπαίδευσης Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Μαίρη Κοσμίδου, μιλώντας στο parapolitika.gr, υποστηρίζει ότι η αναστολή λειτουργίας των 8 μειονοτικών σχολείων δεν είναι μια αυθαίρετη απόφαση, αλλά επιβάλλεται από τον νόμο 10/2019, ο οποίος προβλέπει την αναστολή σχολικών μονάδων με λιγότερους από εννέα μαθητές. Όπως υποστηρίζει, ενδεικτικό της ανυπαρξίας μεροληψίας είναι το γεγονός ότι φέτος αναστέλλεται η λειτουργία 39 δημόσιων σχολείων στην περιοχή, έναντι μόλις 8 μειονοτικών. Όπως μας εξηγεί, «η αναστολή λειτουργίας εξαρτάται όχι μόνο από το δημογραφικό, αν έχω ή δεν έχω παιδιά, αλλά εξαρτάται και από το πού βρίσκονται οι γονείς, γιατί πολλοί φεύγουν περιστασιακά για εργασίες στην Ευρώπη, ενώ υπάρχει και η εσωτερική μετανάστευση. Πολλοί μετακινούνται στην Αλεξανδρούπολη όσον αφορά τον Έβρο ή στην Κομοτηνή όσον αφορά την Ξάνθη και φυσικά υπάρχει μετανάστευση στα δύο μεγάλα αστικά κέντρα, στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα». Αξίζει να επισημανθεί ότι, όπως αναφέρει η κ. Κοσμίδου, όταν οι συνθήκες το επιτρέπουν κάποια σχολεία που είχαν τεθεί σε αναστολή επαναλειτουργούν. Κάτι τέτοιο συνέβη με το Μειονοτικό Δημοτικό Σχολείο Κέχρου, όταν αυξήθηκε ο αριθμός των μαθητών.

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας, Δημήτρης Καιρίδης, θέτει το ζήτημα στην πολιτική του βάση, επισημαίνοντας ότι η Τουρκία εμποδίζει συστηματικά την αναβάθμιση της μειονοτικής εκπαίδευσης και επιδιώκει να κρατήσει τη μειονότητα «καθηλωμένη και περιχαρακωμένη» ώστε να παραμένει «ελέγξιμη, χειραγωγήσιμη και εξαρτώμενη από τους εθνικιστές της Άγκυρας». Όπως δηλώνει στο parapolitika.gr: «Δυστυχώς το τουρκικό κράτος έχει συστηματικά εμποδίσει οποιεσδήποτε πρωτοβουλίες αναβάθμισης της εκπαίδευσης των παιδιών της μειονότητας. Η βάσιμη υποψία είναι ότι επιδιώκει να κρατήσει τη μειονότητα καθηλωμένη και περιχαρακωμένη και γι' αυτό περισσότερο ελέγξιμη, χειραγωγήσιμη και εξαρτώμενη από τους εθνικιστές της Άγκυρας. Η υποχρέωση της Ελληνικής Πολιτείας είναι η διαρκής προσπάθεια εκπαιδευτικής αναβάθμισης στο πλαίσιο της ισονομίας και της ισοπολιτείας που θα δίνει ακόμα περισσότερες ευκαιρίες ένταξης και ανάπτυξης της μειονότητας μέσα στην ελληνική κοινωνία».

Πάντως, οι μαθητές από τα σχολεία που ανέστειλαν τη λειτουργία τους θα ενταχθούν σε πολυθέσια σχολεία σε κοντινές περιοχές, με δωρεάν μεταφορά, όπου μπορούν να έχουν πρόσβαση σε εξειδικευμένα μαθήματα όπως πληροφορική, μουσική και γυμναστική, προσφέροντας περισσότερα ερεθίσματα και καλύτερες προοπτικές κοινωνικοποίησης. Παρ' όλα αυτά, η Θράκη παραμένει για την Τουρκία ένα εργαλείο άσκησης πίεσης, με την εκπαίδευση να θυσιάζεται στον βωμό των επιδιώξεών της.