Η χθεσινή απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας (ΚΥΣΕΑ) να δώσει το «πράσινο φως» για το σύστημα αεράμυνας «Ασπίδα του Αχιλλέα» σηματοδοτεί μια ιστορική καμπή για την ελληνική αποτρεπτική ισχύ. Ωστόσο, η κίνηση αυτή της Αθήνας, που βασίζεται σε ισραηλινή τεχνολογία αιχμής, έχει προκαλέσει αντιδράσεις στην Άγκυρα, οξύνοντας περαιτέρω την ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Τουρκικά Μέσα Ενημέρωσης όπως η «Χουριέτ» υποδέχθηκε την απόφαση του ΚΥΣΕΑ, με τον τίτλο «Η Ελλάδα θα αγοράσει νέα συστήματα αεράμυνας από τον αντίπαλο της Τουρκίας, το Ισραήλ, ενώ οι Ελληνοαμερικανοί πιέζουν το Κογκρέσο να μπλοκάρει την πώληση μαχητικών αεροσκαφών F-35 στην Τουρκία, παρά τη συνεχιζόμενη προσέγγιση μεταξύ Άγκυρας και Αθήνας». Το δημοσίευμα συνδέει τις αποφάσεις της ελληνικής κυβέρνησης για το εξοπλιστικό της πρόγραμμα με τη δήλωση του Έλληνα πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, που έκανε στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ της Άγκυρας για το casus belli. Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά, «συνδέεται με αυτό που ο Έλληνας πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, χαρακτήρισε ως "ανοιχτή απειλή πολέμου" από την Τουρκία κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα στις αρχές του μήνα. Εβδομάδες μετά τις δηλώσεις του, το Κυβερνητικό Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας (ΚΥΣΕΑ) της Ελλάδας συνεδρίασε την Πέμπτη για να δώσει την τελική έγκριση για την αγορά ενός πολυεπίπεδου συστήματος αεράμυνας από το Ισραήλ αξίας έως και 3,5 δισεκατομμυρίων ευρώ (4 δισεκατομμύρια δολάρια), μαζί με διάφορους τύπους drones».

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η οικοδόμηση από την Ελλάδα ενός αντιβαλλιστικού και anti-drone θόλου αξίας έως 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων ερμηνεύεται ως μια κίνηση που στοχεύει στην ακύρωση των δικών της στρατηγικών πλεονεκτημάτων.

Ο διεθνολόγος και καθηγητής στρατιωτικών σχολών Γιάννης Παπαφλωράτος, σχολιάζοντας στο parapolitika.gr τη χθεσινή απόφαση του ΚΥΣΕΑ για το πρόγραμμα «Ασπίδα του Αχιλλέα», υποστηρίζει ότι «η Ελλάδα αναβαθμίζει τις αμυντικές της ικανότητες. Θωρακίζει πλέον την επικράτειά της με σύγχρονα οπλικά συστήματα, καθιστώντας αδύνατη την επίτευξη οποιωνδήποτε επεκτατικών στόχων των εχθρών της».

Και ο στρατηγικός αναλυτής στο Κέντρο Μελετών και Ασφάλειας της Γενεύης, Κωνσταντίνος Λαμπρόπουλος, υποστηρίζει στο parapolitika.gr ότι ήταν επιβεβλημένη η χθεσινή απόφαση του ΚΥΣΕΑ λόγω των νέων συνθηκών που διαμορφώνονται. Όπως λέει, «το πλάνο αφορά μία αντιβαλλιστική, αντιαεροπορική ασπίδα που είναι μία εκ των ων ουκ άνευ προϋπόθεση για την προστασία του Αιγαίου και συνολικά του ηπειρωτικού χώρου της Ελλάδας από τις νέες αναδυόμενες απειλές που προκύπτουν από τον συνδυασμό βαλλιστικών πυραύλων, μη επανδρωμένων αεροσκαφών και επαυξημένου πυροβολικού, καθώς η απειλή είναι δεδομένη από την πλευρά της γειτονικής Τουρκίας».

Εκτός από την απόφαση της Αθήνας να θωρακιστεί αμυντικά, η κριτική από την πλευρά της Τουρκίας εστιάζεται κυρίως στη στρατηγική της επιλογή να προμηθευτεί συστήματα από τον «αντίπαλο» της Τουρκίας, το Ισραήλ. Να σημειώσουμε πως οι σχέσεις Άγκυρας-Τελ Αβίβ έχουν επιδεινωθεί δραματικά εξαιτίας του πολέμου στη Γάζα, με την Τουρκία να αναστέλλει το διμερές εμπόριο και να ασκεί δριμεία κριτική στην ισραηλινή στρατιωτική εκστρατεία.

Απαντώντας στις αιτιάσεις της Τουρκίας, ο κ. Λαμπρόπουλος, υποστηρίζει ότι η ελληνοϊσραηλινή αμυντική συνεργασία, εκτός ότι είναι επιβεβλημένη, είναι και μια συνεργασία που θα προσδώσει σε αυτό το σύστημα την ποιοτική αναβάθμιση που απαιτείται. Σύμφωνα με τον ίδιο, «μιλάμε για αμυντικά συστήματα αιχμής, μιλάμε για τεχνολογία αιχμής και αναφερόμαστε πλέον σε δυνητική στρατηγική αποτροπή με μακροπρόθεσμο πλάνο, με υψηλή τεχνολογία και σίγουρα και με τη συμμετοχή της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας».

Και ενώ το Ισραήλ έχει μπει για τα καλά στο στόχαστρο της Τουρκίας, οι δηλώσεις των Ισραηλινών αξιωματούχων αποτελούν αντικείμενο διεξοδικής ανάλυσης. Στο πλαίσιο αυτό οι δηλώσεις του Ισραηλινού υπουργού Υποθέσεων Διασποράς, Αμιχάι Τσίκλι, με τις οποίες προειδοποίησε για το ενδεχόμενο μιας άμεσης στρατιωτικής σύγκρουσης με την Τουρκία στη θάλασσα «ακόμα και αύριο το πρωί», λαμβάνει έκταση στα τουρκικά ΜΜΕ. Σε αυτό το εκρηκτικό κλίμα, η ελληνοϊσραηλινή αμυντική συνεργασία, που περιλαμβάνει από κοινές ασκήσεις έως κέντρα αεροπορικής εκπαίδευσης, θεωρείται από την Άγκυρα ως μια εχθρική ευθυγράμμιση.

Στο πλαίσιο αυτό και ως απάντηση ακόμη και για τον αποκλεισμό της Τουρκίας από το πρόγραμμα των F-35 μετά την απόφαση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και στις καθυστερήσεις που παρατηρούνται από τις ΗΠΑ να υλοποιήσουν τις υποσχέσεις Τραμπ, η Τουρκία στρέφεται αποφασιστικά πλέον προς την Ευρώπη. Μετά την υπογραφή συμφωνίας ύψους 10,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων με το Ηνωμένο Βασίλειο για την αγορά 20 Eurofighter Typhoon, το τουρκικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε χθες ότι τον Αύγουστο του 2026 η πρώτη ομάδα Τούρκων πιλότων θα μεταβεί στη Βρετανία για εκπαίδευση, σηματοδοτώντας την προσπάθεια της Τουρκίας να διατηρήσει την αεροπορική ισορροπία απέναντι στα ελληνικά Rafale και τα μελλοντικά F-35.