Ολοι αναγνωρίζουν ότι το µείζον πρόβληµα της επόµενης ηµέρας στην πολεµική σύρραξη στη Μέση Ανατολή είναι το ποια µπορεί να είναι η εναλλακτική πολιτική λύση στο καθεστώς στο Ιράν. ∆ύσκολο ερώτηµα, ακόµα και για τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, που σφυροκοπούν καίριες θέσεις, στρατηγικής σηµασίας, στο Ιράν, αλλά δεν µπορούν ούτε αυτές οι δυνάµεις να προβλέψουν την επόµενη ηµέρα. Προς το παρόν, έχουµε τον ορισµό του γιου του Χαµενεΐ ως ανώτατου θρησκευτικού ηγέτη του Ιράν, µε το Ισραήλ να ανακοινώνει πως ο Μοτζταµπά Χαµενεΐ θα είναι ο επόµενος στόχος...

Η αλήθεια είναι πως ελάχιστοι θεωρούν πως η λήξη της πολεµικής σύρραξης θα επιφέρει άνεµο δηµοκρατικής αλλαγής στην περιοχή. Αλλωστε, στον πόλεµο έχουν εµπλακεί και άλλες δυνάµεις του Κόλπου, που κυβερνώνται από πρίγκιπες, χαλίφηδες, αρχηγούς φυλών και θρησκευτικούς ηγέτες. Υπάρχει και η οδυνηρή εµπειρία από την «Αραβική Ανοιξη», όπου η εξόντωση δικτατόρων ή αρχηγών ελέω Αλλάχ οδήγησε σε αποσύνθεση των κρατών και ενίσχυση του ισλαµικού φονταµενταλισµού. Από την άλλη, ούτε η µεγάλη εικόνα συνηγορεί στο ότι η µεταπολεµική τάξη πραγµάτων θα φέρει είτε µια «δηµοκρατική άνοιξη» είτε µια νέα τάξη πραγµάτων, µε κανόνες και σεβασµό στο ∆ιεθνές ∆ίκαιο.

Μπορεί, βέβαια, το Ισραήλ να ανακοινώνει ότι µε τα πλήγµατα κατά του Ιράν «ο άξονας του κακού υπέστη ένα συντριπτικό πλήγµα», µπορεί η άτυπη συµµαχία Ιράν - Ρωσίας - Κίνας - Βόρειας Κορέας να δοκιµάζεται σε έναν βαθµό, αλλά αυτό δεν σηµαίνει ότι τα θεµέλια των καθεστώτων του «άξονα» κινδυνεύουν από τους πυραύλους και τα drones των ηµερών. Τρανό παράδειγµα, η δυναστεία των Κιµ, που εξουσιάζει τη Βόρεια Κορέα µετά τον ∆εύτερο Παγκόσµιο Πόλεµο. Ο Κιµ Γιονγκ Ουν, που κρατά τους αρµούς της εξουσίας από το 2012, είναι γιος του προηγούµενου ηγέτη, Κιµ Γιονγκ Ιλ, που µε τη σειρά του ήταν γιος του πρώτου διδάξαντα, Κιµ Ιλ Σουνγκ. Εσχάτως εµφανίζεται στο πλευρό του και πλασάρεται ως διάδοχος του καθεστώτος η κόρη του, Κιµ Τζου-ε, µόλις 13 ετών. Και πάει λέγοντας, µε τους αποδηµούντες εις Κύριον να θεοποιούνται...

Πρόσφατα, ο Κιµ Γιονγκ Ουν επανεξελέγη οµόφωνα γραµµατέας του Κόµµατος από το Συνέδριο, κάτι που δεν εξέπληξε κανέναν. ∆εν υπάρχουν εκλογικές διαδικασίες στη χώρα, ούτε ίχνος εναλλακτικής λύσης. Η Κίνα κυβερνάται από το 2013 από τον Σι Τζινπίνγκ, που είναι γραµµατέας του Κ.Κ. Κίνας και πρόεδρος της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής. Επικεφαλής ενός καθεστώτος που ελέγχεται πλήρως από το Κ.Κ. Κίνας, αλλά παράλληλα γεύεται τους καρπούς της καπιταλιστικής ανάπτυξης - ένας συνδυασµός που δεν συναντιέται στα µαρξιστικά εγχειρίδια.

Πρόεδροι, πρωθυπουργοί και εσχάτως πρωτοκλασάτοι στρατηγοί αποµακρύνονται ή εξαφανίζονται εφόσον διαπιστωθεί ότι παρεκκλίνουν από τις επιλογές του ηγέτη. Κι εδώ δεν υφίσταται αντιπολίτευση, ενώ ο πρόεδρος και τα όργανα εξουσίας εκλέγονται, αυστηρά ελεγχόµενοι από το κόµµα. Στη Ρωσία ο Πούτιν είναι πρόεδρος από το 1999 έως σήµερα, µε ένα «διάλειµµα» από το 2008 έως το 2012, όταν διετέλεσε... πρωθυπουργός. Εδώ γίνονται προεδρικές εκλογές κάθε έξι χρόνια και βουλευτικές για τη ∆ούµα, όπου βασικά συµµετέχουν τρία κόµµατα: το κυβερνών κόµµα, Ενωµένη Ρωσία, το Κ.Κ. Ρωσίας και ένα Φιλελεύθερο ∆ηµοκρατικό Κόµµα.

Ουσιαστική αντιπολίτευση όµως δεν υπάρχει, καθώς οι πολιτικοί αντίπαλοι αποκλείονται από τη συµµετοχή στη διαδικασία, ενώ είναι πρόσφατες οι αποκαλύψεις πως ένας πολιτικός αντίπαλος και επικριτής του Πούτιν, ο Ναβάλνι, δηλητηριάστηκε σε φυλακή της Αρκτικής. Υπάρχει ένας κοινός παρονοµαστής από τον οποίο µπορεί κανείς να διακρίνει από πού πηγάζει η ισχύς των τεσσάρων ηγετών. Είναι αναµφίβολα το «βαθύ κράτος» που έχουν οικοδοµήσει µε το πέρασµα του χρόνου. Βέβαια, σε κάθε χώρα εκδηλώνεται µε διαφορετικά χαρακτηριστικά, αλλά είναι κοινός τόπος µια πανίσχυρη κρατική µηχανή, µε εσωτερικούς µηχανισµούς ασφάλειας, µια γραφειοκρατία προορισµένη να υπηρετεί τον ηγέτη, ένας ασφυκτικός έλεγχος στα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας και, βέβαια, το ισχυρό χαρτί των πυρηνικών κεφαλών, που όλοι -πλην του Ιράνκατέχουν.

Παράλληλα, τα καθεστώτα αυτά αξιοποιούν προς όφελός τους τις δυνατότητες που ανοίγονται µε την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοηµοσύνης, ενώ, παράλληλα, βάζουν φραγµούς στην ανεµπόδιστη επικοινωνία των πολιτών µέσω των social media. Πιστεύει κανείς ότι οι κραδασµοί που προκαλούνται από τη σύρραξη στη Μέση Ανατολή µπορεί να προκαλέσουν ρωγµές στα καθεστώτα αυτά; Ακόµα και η Ρωσία, µπλεγµένη στα γρανάζια της σύγκρουσης που αυτή προκάλεσε µε την εισβολή της στην Ουκρανία, δεν εµφανίζει σηµάδια που να δείχνουν αποδυνάµωση του Πούτιν. Οσο και αν φαίνεται παράδοξο, από τις τέσσερις χώρες που κατονοµάζονται ως «άξονας του κακού» το Ιράν είναι η µόνη που έχει προϋποθέσεις µετάβασης σε µια εναλλακτική λύση απέναντι στους Φρουρούς της Επανάστασης.

Η πρόσφατη εξέγερση, που καταπνίγηκε στο αίµα, δείχνει ότι υπάρχει εκρηκτικό κοινωνικό φορτίο, που µπορεί να οδηγήσει σε ανατροπές, µη ορατές στην τρέχουσα φάση. Εκτός αν το βαθύ κράτος αναζητήσει άλλους τρόπους επιβίωσης, µέσω συµβιβασµών...

Δημοσιεύθηκε στην Απογευματινή