EnΗ Ευρώπη των ''λεσχών'', η νέα Γιάλτα και το παγκόσµιο power game
Άρθρο γνώμης
Οι κεντρικές δυνάµεις της Ευρώπης είναι λογικό σε ένα πρώτο επίπεδο να κινηθούν σε έναν συνασπισµό ισχύος µεταξύ τους
Η επανακωδικοποίηση της ατλαντικής σχέσης µεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης οδηγεί, µέσω ανασφάλειας, νευρικότητας και αναζητήσεων επόµενης ηµέρας, στο τέλος εποχής και της Ευρώπης του Μάαστριχτ. Μια τέτοια µεγάλη ανατροπή δεν οδηγεί φυσικά στο τέλος του ευρώ ως ενιαίου νοµίσµατος ούτε στη διατάραξη της τελωνειακής -εµπορικής- ένωσης. Αλλά εξωθεί τις κεντρικές δυνάµεις της Ευρώπης να βρουν µια νέα ισορροπία ισχύος για την εθνική οντότητά τους. Αυτό σηµαίνει νέα, αυτοκρατορικού τύπου σύνδροµα και συσσωµατώσεις που θα τους δώσουν την ευκαιρία µέσα σε µία πενταετία υπό τις νέες συνθήκες να βρεθούν στο τραπέζι των αποφάσεων των «µεγάλων δυνάµεων». Oχι πλέον της ∆ύσης, αλλά του παγκόσµιου power game.
Ουσιαστικά υπάρχουν 2+1 κεντρικές δυνάµεις στον κόσµο της ισχύος και των ζωνών επιρροής, όπως φαντάζουν υπό το καθεστώς της βιαιότητας των αλλαγών και των ανατροπών που συντελούνται µέσα σε ελάχιστους µήνες. Και όχι χρόνια. Αυτές είναι οι ΗΠΑ, που νιώθουν πλέον αποδεσµευµένες από τις µεταπολεµικές υποχρεώσεις των τελευταίου αιώνα στη διατλαντική σχέση. Η Κίνα, που είναι ο νέος παγκόσµιος ηγέτης από την πλευρά της Ασίας. Και η Ρωσία, που εξακολουθεί να έχει παρουσία ισχύος στην Ευρασία -που πλέον µετακινείται από το Βερολίνο στην Αρκτική- ή στον Καύκασο. Αλλά και στη «νέα Γιάλτα», που, είτε έχει συντελεστεί είτε θα προκύψει, θα είναι και πάλι στο τραπέζι για τρεις, ως «ενδιάµεση δύναµη».
Η τρόικα αυτή της «νέας Γιάλτας» χωρίζει τον κόσµο σε ζώνες επιρροής. Στην προκειµένη περίπτωση, όµως, και στην παρούσα φάση της Ιστορίας όλα δείχνουν ότι ο πόλεµος, όπως ο Α’ και ο Β’ Παγκόσµιος -στην ουσία ευρωπαϊκός-, θα παρακαµφθεί µαζί µε ολόκληρη την Ευρώπη. Καµία δύναµη από τις ευρωπαϊκές δεν θα καθίσει στο τραπέζι της «µοιρασιάς» και αυτό είναι το πλέον επώδυνο για τις κεντρικές δυνάµεις στην Ευρώπη, ειδικά τις πρώην αποικιοκρατικές, όπως η Βρετανία, η Γαλλία, η Γερµανία του Ράιχ, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ιταλία. Στην προοπτική αυτή και όταν οι Αµερικανοί θα περιορίσουν, και για λόγους οικονοµίας αλλά και για λόγους έκθεσης, τους στρατούς και τις βάσεις τους από την Κεντρική βασικά Ευρώπη, οι δυνάµεις αυτές που διαπραγµατεύθηκαν τη µεταπολεµική ειρήνη στη βάση της ισχύος και για τις δικές τους πατρίδες θα µείνουν ή θα νιώσουν ασφυκτικά «ορφανές». Σε έναν κόσµο που δείχνει ότι δεν θα οδηγηθεί σε έναν νέο «µεγάλο πόλεµο», γιατί ούτε η Κίνα ούτε οι ΗΠΑ νιώθουν έτοιµες για κάτι τέτοιο, ενώ η Ρωσία µόνο περιφερειακούς πολέµους, όπως αυτόν στην Ουκρανία -για την εθνική της ασφάλεια και επάρκεια- µπορεί να προκαλέσει, αλλά ούτε σε «σιδηρούν παραπέτασµα», το παιχνίδι των ζωνών επιρροής δίνει πιθανότητες για ευρωπαϊκές δυνάµεις, αλλά όχι για το σύνολο της Ενωσης, που τελικά δεν έγινε ποτέ οµοσπονδία, όπως ήταν φυσικό.
Οι κεντρικές δυνάµεις της Ευρώπης είναι λογικό σε ένα πρώτο επίπεδο να κινηθούν σε έναν συνασπισµό ισχύος µεταξύ τους. Αυτό έχει συµβεί ήδη. Με αφορµή τον πόλεµο στην Ουκρανία και τη διαµάχη µε τη Ρωσία, Γερµανία - Γαλλία - Βρετανία δηµιούργησαν ατύπως µια ενότητα, την E3, προκειµένου να διαπραγµατευθούν ως Ευρώπη µε τις ΗΠΑ. Κινήθηκαν µε τον τρόπο που ξέρουν. Συγκροτώντας κατά περίπτωση συµµαχίες των προθύµων στη βάση της βρετανικής παράδοσης. Εφτασαν µάλιστα να συζητούν και ως τέτοιος άξονας µε τον Ντ. Τραµπ στον Λευκό Οίκο, νιώθοντας κάπως καθησυχασµένοι αυτοί οι Ευρωπαίοι ηγέτες ότι τελικά θα πείσουν τον Λευκό Οίκο να µείνει «εντός των γραµµών» τού σε ισχύ συστήµατος µεταπολεµικά. Σε έναν «πόλεµο χαρακωµάτων» αλλά και ad hoc συµφωνιών, πάνω και κάτω από το τραπέζι. Η «παγίδα» κοµφορµισµού, όµως, των ευρωπαϊκών ηγεσιών δεν έπεισε την Ουάσινγκτον και τον απρόβλεπτο Τραµπ.
Με τη δηµοσιοποίηση του στρατηγικού δόγµατος ασφαλείας των ΗΠΑ, στο τέλος του 2025, και µε σειρά τοποθετήσεων και κινήσεων της Ουάσινγκτον τον πρώτο µήνα του 2026, έγινε φανερό στους Κεντρικούς Ευρωπαίους παίκτες ότι συµφωνίες δεν µπορούν να µείνουν στο τραπέζι προς διαπραγµάτευση. ∆εν υπάρχουν πλέον δοµές µυστικών διαβουλεύσεων τύπου Λέσχης Μπίλντεµπεργκ ή G7, ούτε καν της αρχικής Λέσχης της Ρώµης, από όπου ξεκίνησαν οι µακρές µεταπολεµικές διαδροµές. Το µόνο που ισχύει είναι η «hard power» και οι ζώνες επιρροής. Για τον λόγο αυτό ο Βρετανός πρωθυπουργός, Στάρµερ, πήρε τον µακρινό δρόµο για το Πεκίνο προκειµένου να «ξεσκονίσει» εκείνο το «big deal» Ηνωµένου Βασιλείου - Κίνας των 800 δισ. στερλινών εµπορικών συναλλαγών, της εποχής της βασίλισσας Ελισάβετ. Ο Γερµανός υπουργός Οικονοµικών, Κλινγκµπάιλ, από την άλλη, κινούµενος στις µόνιµες ατραπούς του ενιαίου Ράιχ, κήρυξε την «Ευρώπη των δύο ταχυτήτων», προωθώντας από την πλευρά του Βερολίνου µια ευέλικτη δοµή αλληλεξάρτησης. Ουσιαστικά διακήρυξε µια πρώτη «λέσχη» αποφάσεων, συνεργιών, αξιών και συναλλαγών, εντός της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Συµµέτοχες, πλην της Γερµανίας, η πάντα «πολυµερής» -αλλά και προσβεβληµένη από την Ουάσινγκτον του Τραµπ- Γαλλία, η Πολωνία, η Ιταλία, η Ολλανδία, η Ισπανία. Μια Ευρώπη δηλαδή από τον Βορρά µέχρι τον Νότο και από τη ∆ύση µέχρι την Ανατολή, µέσα στην Ευρώπη. Αυτή είναι και η αρχή της νέας εποχής.
Οι «λέσχες» και οι συσχετισµοί ισχύος και διεύρυνσης σε ζώνες επιρροής στον κόσµο, µέχρι να δηµιουργηθούν οι συνθήκες στη «Γιάλτα των τριών» να χωρέσει µια «Ιερή Συµµαχία», µε ευρωπαϊκές ταυτότητες νέων αυτοκρατοριών, που θα επηρεάσουν το παιχνίδι του πού θα πάει ο κόσµος. Στη βάση, φυσικά, των στρατηγικών συµφερόντων των εθνών και των επιχειρηµατικών οµίλων τους. Το παιχνίδι που ξεκινά είναι δυσχερές, γιατί δεν έχει «καλούς και κακούς». Για έθνη και κράτη όπως η Ελλάδα είναι ένα ζήτηµα σε ποιες «λέσχες» θα επιλέξει η παρούσα ηγεσία τους, και όχι κάποια µελλοντική, να ενταχθούν ως µέλη.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ''Παραπολιτικά''
Ουσιαστικά υπάρχουν 2+1 κεντρικές δυνάµεις στον κόσµο της ισχύος και των ζωνών επιρροής, όπως φαντάζουν υπό το καθεστώς της βιαιότητας των αλλαγών και των ανατροπών που συντελούνται µέσα σε ελάχιστους µήνες. Και όχι χρόνια. Αυτές είναι οι ΗΠΑ, που νιώθουν πλέον αποδεσµευµένες από τις µεταπολεµικές υποχρεώσεις των τελευταίου αιώνα στη διατλαντική σχέση. Η Κίνα, που είναι ο νέος παγκόσµιος ηγέτης από την πλευρά της Ασίας. Και η Ρωσία, που εξακολουθεί να έχει παρουσία ισχύος στην Ευρασία -που πλέον µετακινείται από το Βερολίνο στην Αρκτική- ή στον Καύκασο. Αλλά και στη «νέα Γιάλτα», που, είτε έχει συντελεστεί είτε θα προκύψει, θα είναι και πάλι στο τραπέζι για τρεις, ως «ενδιάµεση δύναµη».
Η τρόικα αυτή της «νέας Γιάλτας» χωρίζει τον κόσµο σε ζώνες επιρροής. Στην προκειµένη περίπτωση, όµως, και στην παρούσα φάση της Ιστορίας όλα δείχνουν ότι ο πόλεµος, όπως ο Α’ και ο Β’ Παγκόσµιος -στην ουσία ευρωπαϊκός-, θα παρακαµφθεί µαζί µε ολόκληρη την Ευρώπη. Καµία δύναµη από τις ευρωπαϊκές δεν θα καθίσει στο τραπέζι της «µοιρασιάς» και αυτό είναι το πλέον επώδυνο για τις κεντρικές δυνάµεις στην Ευρώπη, ειδικά τις πρώην αποικιοκρατικές, όπως η Βρετανία, η Γαλλία, η Γερµανία του Ράιχ, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ιταλία. Στην προοπτική αυτή και όταν οι Αµερικανοί θα περιορίσουν, και για λόγους οικονοµίας αλλά και για λόγους έκθεσης, τους στρατούς και τις βάσεις τους από την Κεντρική βασικά Ευρώπη, οι δυνάµεις αυτές που διαπραγµατεύθηκαν τη µεταπολεµική ειρήνη στη βάση της ισχύος και για τις δικές τους πατρίδες θα µείνουν ή θα νιώσουν ασφυκτικά «ορφανές». Σε έναν κόσµο που δείχνει ότι δεν θα οδηγηθεί σε έναν νέο «µεγάλο πόλεµο», γιατί ούτε η Κίνα ούτε οι ΗΠΑ νιώθουν έτοιµες για κάτι τέτοιο, ενώ η Ρωσία µόνο περιφερειακούς πολέµους, όπως αυτόν στην Ουκρανία -για την εθνική της ασφάλεια και επάρκεια- µπορεί να προκαλέσει, αλλά ούτε σε «σιδηρούν παραπέτασµα», το παιχνίδι των ζωνών επιρροής δίνει πιθανότητες για ευρωπαϊκές δυνάµεις, αλλά όχι για το σύνολο της Ενωσης, που τελικά δεν έγινε ποτέ οµοσπονδία, όπως ήταν φυσικό.
Οι κεντρικές δυνάµεις της Ευρώπης είναι λογικό σε ένα πρώτο επίπεδο να κινηθούν σε έναν συνασπισµό ισχύος µεταξύ τους. Αυτό έχει συµβεί ήδη. Με αφορµή τον πόλεµο στην Ουκρανία και τη διαµάχη µε τη Ρωσία, Γερµανία - Γαλλία - Βρετανία δηµιούργησαν ατύπως µια ενότητα, την E3, προκειµένου να διαπραγµατευθούν ως Ευρώπη µε τις ΗΠΑ. Κινήθηκαν µε τον τρόπο που ξέρουν. Συγκροτώντας κατά περίπτωση συµµαχίες των προθύµων στη βάση της βρετανικής παράδοσης. Εφτασαν µάλιστα να συζητούν και ως τέτοιος άξονας µε τον Ντ. Τραµπ στον Λευκό Οίκο, νιώθοντας κάπως καθησυχασµένοι αυτοί οι Ευρωπαίοι ηγέτες ότι τελικά θα πείσουν τον Λευκό Οίκο να µείνει «εντός των γραµµών» τού σε ισχύ συστήµατος µεταπολεµικά. Σε έναν «πόλεµο χαρακωµάτων» αλλά και ad hoc συµφωνιών, πάνω και κάτω από το τραπέζι. Η «παγίδα» κοµφορµισµού, όµως, των ευρωπαϊκών ηγεσιών δεν έπεισε την Ουάσινγκτον και τον απρόβλεπτο Τραµπ.
Με τη δηµοσιοποίηση του στρατηγικού δόγµατος ασφαλείας των ΗΠΑ, στο τέλος του 2025, και µε σειρά τοποθετήσεων και κινήσεων της Ουάσινγκτον τον πρώτο µήνα του 2026, έγινε φανερό στους Κεντρικούς Ευρωπαίους παίκτες ότι συµφωνίες δεν µπορούν να µείνουν στο τραπέζι προς διαπραγµάτευση. ∆εν υπάρχουν πλέον δοµές µυστικών διαβουλεύσεων τύπου Λέσχης Μπίλντεµπεργκ ή G7, ούτε καν της αρχικής Λέσχης της Ρώµης, από όπου ξεκίνησαν οι µακρές µεταπολεµικές διαδροµές. Το µόνο που ισχύει είναι η «hard power» και οι ζώνες επιρροής. Για τον λόγο αυτό ο Βρετανός πρωθυπουργός, Στάρµερ, πήρε τον µακρινό δρόµο για το Πεκίνο προκειµένου να «ξεσκονίσει» εκείνο το «big deal» Ηνωµένου Βασιλείου - Κίνας των 800 δισ. στερλινών εµπορικών συναλλαγών, της εποχής της βασίλισσας Ελισάβετ. Ο Γερµανός υπουργός Οικονοµικών, Κλινγκµπάιλ, από την άλλη, κινούµενος στις µόνιµες ατραπούς του ενιαίου Ράιχ, κήρυξε την «Ευρώπη των δύο ταχυτήτων», προωθώντας από την πλευρά του Βερολίνου µια ευέλικτη δοµή αλληλεξάρτησης. Ουσιαστικά διακήρυξε µια πρώτη «λέσχη» αποφάσεων, συνεργιών, αξιών και συναλλαγών, εντός της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Συµµέτοχες, πλην της Γερµανίας, η πάντα «πολυµερής» -αλλά και προσβεβληµένη από την Ουάσινγκτον του Τραµπ- Γαλλία, η Πολωνία, η Ιταλία, η Ολλανδία, η Ισπανία. Μια Ευρώπη δηλαδή από τον Βορρά µέχρι τον Νότο και από τη ∆ύση µέχρι την Ανατολή, µέσα στην Ευρώπη. Αυτή είναι και η αρχή της νέας εποχής.
Οι «λέσχες» και οι συσχετισµοί ισχύος και διεύρυνσης σε ζώνες επιρροής στον κόσµο, µέχρι να δηµιουργηθούν οι συνθήκες στη «Γιάλτα των τριών» να χωρέσει µια «Ιερή Συµµαχία», µε ευρωπαϊκές ταυτότητες νέων αυτοκρατοριών, που θα επηρεάσουν το παιχνίδι του πού θα πάει ο κόσµος. Στη βάση, φυσικά, των στρατηγικών συµφερόντων των εθνών και των επιχειρηµατικών οµίλων τους. Το παιχνίδι που ξεκινά είναι δυσχερές, γιατί δεν έχει «καλούς και κακούς». Για έθνη και κράτη όπως η Ελλάδα είναι ένα ζήτηµα σε ποιες «λέσχες» θα επιλέξει η παρούσα ηγεσία τους, και όχι κάποια µελλοντική, να ενταχθούν ως µέλη.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ''Παραπολιτικά''
