Το τέλος του πολέμου και το καθεστώς του Ορµούζ
Άρθρο γνώμης
Ο Λευκός Οίκος είχε δύο επιλογές στρατηγικά ύστερα από 40 ηµέρες πολέµου ενώ σε σχέση µε τη διέξοδο στα Στενά υπάρχουν δύο επίπεδα
Ένας πόλεµος δεν µπορεί να λήξει winwin. Αλλά µπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης ή ως πολλαπλασιαστής για τον καθορισµό της επόµενης ειρήνης. Το Ιράν δεν µπορεί να επιστρέψει σε καθεστώς status quo ante. Αλλά δεν είναι αναγκαίο να καταστραφεί ολοσχερώς. Αρκεί να προκύψουν ο τρόπος και η διαδικασία µετάβασης από τη µία εποχή στην επόµενη. Ακόµη και αν η «γέφυρα» αυτή χωράει σε µία κόλα χαρτί. Κάποτε, άλλωστε, στο τέλος ενός προηγούµενου πολέµου στην Ευρώπη εκείνου και όχι στην Ανατολή, οι ζώνες επιρροής που όριζαν την ήπειρο χώρεσε σε ένα τσιγαρόχαρτο.
Ο Λευκός Οίκος είχε δύο επιλογές στρατηγικά ύστερα από 40 ηµέρες πολέµου. Ή να αποφασίσει ο πρόεδρος Τραµπ την ολοκληρωτική καταστροφή της επικράτειας, των υποδοµών και της οικονοµίας του Ιράν, µε τις όποιες επιπτώσεις από τα αντίµετρα της Τεχεράνης στην περιοχή για να φθάσει στις τελικές διαπραγµατεύσεις και µια ουσιαστική συµφωνία, ή να αλλάξει τη µορφή του πολέµου από «θερµή» σε οικονοµική. Προτίµησε το δεύτερο. Άλλωστε στην Ουάσινγκτον δεν επιθυµούν να αφήσουν πίσω τους ερείπια όπως οι αντι-Τραµπ δυνάµεις στον κόσµο και την Αµερική µετέδιδαν, αλλά να φθάσουν σε µια καταλυτική ειρήνη που θα οδηγήσει το Ιράν σε ευηµερία και την περιοχή σε µεγαλύτερη ασφάλεια, στη βάση φυσικά των συµφερόντων των ΗΠΑ µε τη στενή έννοια.
Η πολεµική επιχείρηση «Επική οργή» έφθασε στο τέλος της. Το ανακοίνωσε ο υπουργός Εξωτερικών και Σύµβουλος Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούµπιο. Αλλά και η επιχείρηση «Ελευθερία» για τον απεγκλωβισµό των εµπορικών πλοίων ασχέτως σηµαίας από τα Στενά του Ορµούζ επίσης ανεστάλη. Επικράτησαν κάποιες ώρες επίµονης και τεταµένης σιωπής. Και µετά ήρθε η είδηση. Το µνηµόνιο των 14 σηµείων. ΗΠΑ και Ιράν βρίσκονται πιο κοντά από ποτέ µέχρι σήµερα για ένα µνηµόνιο που θα καθορίσει την κατάσταση στο Ιράν για τα επόµενα 12-15 χρόνια. Ο καιρός είναι αρκετός. Η νέα αρχιτεκτονική στη ∆υτική Ασία και το πέρασµα στον Ινδικό θα έχει εξελιχθεί. Το ίδιο και το περιβάλλον στην Ανατολική Μεσόγειο και την επόµενη Ευρώπη. Φυσικά στο µέτωπο της Βορείου Αφρικής, αλλά και οι ζώνες επιρροής στην ίδια την Αφρική. Το Ιράν καλείται να διαχειριστεί τη µοίρα του. Στο τέλος της εποχής των Μουλάδων και των Φρουρών της Επανάστασης. Η συνάντηση του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αραγτσί µε τον οµόλογο του Γουάνγκ Σι υπήρξε ευνοϊκή για θετικές εξελίξεις ως προς το τέλος του πολέµου. Το Πεκίνο «ευελπιστεί ότι το Ιράν και οι ΗΠΑ θα ανταποκριθούν σύντοµα στις εκκλήσεις για ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορµούζ. Για να συµβεί αυτό θα πρέπει οι πολεµικές επιχειρήσεις να ανασταλούν οριστικά. Αλλά ταυτόχρονα η Κίνα προσφέρει προστασία στη µετεξέλιξη του καθεστώτος των Φρουρών της Επανάστασης δηλώνοντας ότι «το Πεκίνο είναι ένας αξιόπιστος στρατηγικός εταίρος της Τεχεράνης». Όπως συµβαίνει πάντα. Την ώρα που οι µαχητές κάθονται στον ίσκιο για να ξεκουρασθούν, οι διπλωµάτες και οι «αλεπούδες» του παρασκηνίου της νέας ισορροπίας ισχύος πιάνουν δουλειά. Και τότε όλα επιτρέπονται και ταυτόχρονα απαγορεύονται Την άλλη εβδοµάδα στις 15 Μαΐου ο πρόεδρος Τραµπ είναι προγραµµατισµένο να συζητήσει µε τον Κινέζο πρόεδρο Σι. ∆εν µπορεί ο πόλεµος να συνεχίζεται και τα Στενά να είναι κλειστά. Θα συζητήσουν τους όρους του µεταξύ τους ανταγωνισµού. Κάτι σαν Αλάσκα δηλαδή σε πιο «σκληρό» περιβάλλον.
Σε σχέση µε τη διέξοδο στα Στενά υπάρχουν δύο επίπεδα. Το ένα, ποιοι θα διασφαλίσουν στην αρχική φάση τον απεγκλωβισµό των εµπορικών πλοίων και την ελεύθερη ναυσιπλοΐα. Η αµερικανική αρµάδα ή ο διεθνής στόλος υπό τη Γαλλία και Βρετανία; Το άλλο επίπεδο, είναι να διασφαλισθεί το νοµικό καθεστώς των διεθνών Στενών, χωρίς δικαίωµα επέµβασης των παράκτιων κρατών. Υπόθεση του Συµβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Στο παιχνίδι και η Ελλάδα, από τους νικητές και ωφεληµένους του πολέµου που καταλήγει. Ένα σπουδαίο πόκερ κλείνει µε επιφυλακτικό σκάκι. Η Ανατολή έχει τις δικές της «παγίδες» και ευκαιρίες. Όπως και η έρηµος…
Ο Λευκός Οίκος είχε δύο επιλογές στρατηγικά ύστερα από 40 ηµέρες πολέµου. Ή να αποφασίσει ο πρόεδρος Τραµπ την ολοκληρωτική καταστροφή της επικράτειας, των υποδοµών και της οικονοµίας του Ιράν, µε τις όποιες επιπτώσεις από τα αντίµετρα της Τεχεράνης στην περιοχή για να φθάσει στις τελικές διαπραγµατεύσεις και µια ουσιαστική συµφωνία, ή να αλλάξει τη µορφή του πολέµου από «θερµή» σε οικονοµική. Προτίµησε το δεύτερο. Άλλωστε στην Ουάσινγκτον δεν επιθυµούν να αφήσουν πίσω τους ερείπια όπως οι αντι-Τραµπ δυνάµεις στον κόσµο και την Αµερική µετέδιδαν, αλλά να φθάσουν σε µια καταλυτική ειρήνη που θα οδηγήσει το Ιράν σε ευηµερία και την περιοχή σε µεγαλύτερη ασφάλεια, στη βάση φυσικά των συµφερόντων των ΗΠΑ µε τη στενή έννοια.
Η πολεµική επιχείρηση «Επική οργή» έφθασε στο τέλος της. Το ανακοίνωσε ο υπουργός Εξωτερικών και Σύµβουλος Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούµπιο. Αλλά και η επιχείρηση «Ελευθερία» για τον απεγκλωβισµό των εµπορικών πλοίων ασχέτως σηµαίας από τα Στενά του Ορµούζ επίσης ανεστάλη. Επικράτησαν κάποιες ώρες επίµονης και τεταµένης σιωπής. Και µετά ήρθε η είδηση. Το µνηµόνιο των 14 σηµείων. ΗΠΑ και Ιράν βρίσκονται πιο κοντά από ποτέ µέχρι σήµερα για ένα µνηµόνιο που θα καθορίσει την κατάσταση στο Ιράν για τα επόµενα 12-15 χρόνια. Ο καιρός είναι αρκετός. Η νέα αρχιτεκτονική στη ∆υτική Ασία και το πέρασµα στον Ινδικό θα έχει εξελιχθεί. Το ίδιο και το περιβάλλον στην Ανατολική Μεσόγειο και την επόµενη Ευρώπη. Φυσικά στο µέτωπο της Βορείου Αφρικής, αλλά και οι ζώνες επιρροής στην ίδια την Αφρική. Το Ιράν καλείται να διαχειριστεί τη µοίρα του. Στο τέλος της εποχής των Μουλάδων και των Φρουρών της Επανάστασης. Η συνάντηση του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αραγτσί µε τον οµόλογο του Γουάνγκ Σι υπήρξε ευνοϊκή για θετικές εξελίξεις ως προς το τέλος του πολέµου. Το Πεκίνο «ευελπιστεί ότι το Ιράν και οι ΗΠΑ θα ανταποκριθούν σύντοµα στις εκκλήσεις για ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορµούζ. Για να συµβεί αυτό θα πρέπει οι πολεµικές επιχειρήσεις να ανασταλούν οριστικά. Αλλά ταυτόχρονα η Κίνα προσφέρει προστασία στη µετεξέλιξη του καθεστώτος των Φρουρών της Επανάστασης δηλώνοντας ότι «το Πεκίνο είναι ένας αξιόπιστος στρατηγικός εταίρος της Τεχεράνης». Όπως συµβαίνει πάντα. Την ώρα που οι µαχητές κάθονται στον ίσκιο για να ξεκουρασθούν, οι διπλωµάτες και οι «αλεπούδες» του παρασκηνίου της νέας ισορροπίας ισχύος πιάνουν δουλειά. Και τότε όλα επιτρέπονται και ταυτόχρονα απαγορεύονται Την άλλη εβδοµάδα στις 15 Μαΐου ο πρόεδρος Τραµπ είναι προγραµµατισµένο να συζητήσει µε τον Κινέζο πρόεδρο Σι. ∆εν µπορεί ο πόλεµος να συνεχίζεται και τα Στενά να είναι κλειστά. Θα συζητήσουν τους όρους του µεταξύ τους ανταγωνισµού. Κάτι σαν Αλάσκα δηλαδή σε πιο «σκληρό» περιβάλλον.
Σε σχέση µε τη διέξοδο στα Στενά υπάρχουν δύο επίπεδα. Το ένα, ποιοι θα διασφαλίσουν στην αρχική φάση τον απεγκλωβισµό των εµπορικών πλοίων και την ελεύθερη ναυσιπλοΐα. Η αµερικανική αρµάδα ή ο διεθνής στόλος υπό τη Γαλλία και Βρετανία; Το άλλο επίπεδο, είναι να διασφαλισθεί το νοµικό καθεστώς των διεθνών Στενών, χωρίς δικαίωµα επέµβασης των παράκτιων κρατών. Υπόθεση του Συµβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Στο παιχνίδι και η Ελλάδα, από τους νικητές και ωφεληµένους του πολέµου που καταλήγει. Ένα σπουδαίο πόκερ κλείνει µε επιφυλακτικό σκάκι. Η Ανατολή έχει τις δικές της «παγίδες» και ευκαιρίες. Όπως και η έρηµος…
Στο παιχνίδι και η Ελλάδα, από τους νικητές και ωφεληµένους της σύρραξης που καταλήγει. Ένα σπουδαίο πόκερ κλείνει µε επιφυλακτικό σκάκι.
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Απογευματινή».
En