Το επικείμενο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ δεν αποτελεί απλώς μια ακόμη κομματική διαδικασία. Είναι μια στιγμή πολιτικής αυτογνωσίας και στρατηγικής επανατοποθέτησης για έναν χώρο που σήμερα κατέχει τη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης και καλείται να αποδείξει ότι μπορεί να τη δικαιώσει ουσιαστικά και όχι μόνο θεσμικά.

Σε μια περίοδο έντονης πολιτικής πόλωσης το ΠΑΣΟΚ έχει επιχειρήσει να διαμορφώσει ένα προφίλ υπεύθυνης και τεκμηριωμένης αντιπολίτευσης. Σε αντίθεση με άλλες δυνάμεις, τόσο στα αριστερά όσο και στα δεξιά της Νέα Δημοκρατίας, δείχνει σε έναν βαθμό να επενδύει σε προτάσεις και όχι μόνο σε κραυγές όπως άλλες πολιτικές δυνάμεις. Αυτή η επιλογή, αν και δεν δείχνει να παράγει θεαματικά πολιτικά κέρδη, δημιουργεί τις προϋποθέσεις για αξιοπιστία και βάθος. Ωστόσο, το διακύβευμα του συνεδρίου δεν εξαντλείται στις ομιλίες, τις ισορροπίες ή ακόμη και στις αναπόφευκτες εντάσεις. Το κρίσιμο ερώτημα αφορά την επόμενη μέρα. Το κατά πόσο τα κορυφαία στελέχη.

Το κατά πόσο τα κορυφαία στελέχη -πολλά εκ των οποίων διεκδίκησαν την ηγεσία- θα επιλέξουν τη συλλογική πορεία ή θα κινηθούν με όρους προσωπικής στρατηγικής, περιμένοντας ενδεχόμενες μελλοντικές ευκαιρίες.

Ο ρόλος του Νίκου Ανδρουλάκη είναι καθοριστικός. Ηγεσία δεν σημαίνει μόνο εσωκομματική εκλογική επικράτηση αλλά και ικανότητα σύνθεσης, ενσωμάτωσης και αξιοποίησης διαφορετικών τάσεων. Αν το συνέδριο καταλήξει σε μια επίπλαστη ενότητα, χωρίς ουσιαστική σύγκλιση στόχων και αντιλήψεων, τότε το πρόβλημα απλώς θα μετατεθεί χρονικά.

Παράλληλα, η δυναμική που θα προκύψει θα επηρεάσει άμεσα και τον ευρύτερο πολιτικό ανταγωνισμό. Η παρουσία του Αλέξη Τσίπρα στον χώρο της Κεντροαριστεράς παραμένει ένας παράγοντας αβεβαιότητας για το ΠΑΣΟΚ. Η δυνατότητά του να επαναδιεκδικήσει ρόλο εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το αν θα εμφανιστεί συμπαγές και αξιόπιστο ή κατακερματισμένο και εσωστρεφές.

Την ίδια στιγμή, η δημοσκοπική κυριαρχία του Κυριάκου Μητσοτάκη ενισχύεται όταν η αντιπολίτευση αδυνατεί να συγκροτήσει εναλλακτική πρόταση εξουσίας. Ένα αδύναμο ΠΑΣΟΚ δεν θα πλήξει μόνο το ίδιο, αλλά θα περιορίσει συνολικά τη σωστή και χρήσιμη λειτουργία του πολιτικού συστήματος.

Η ιστορική παρακαταθήκη του Ανδρέα Παπανδρέου λειτουργεί ακόμη ως σημείο αναφοράς, αλλά δεν αρκεί. Οι σημερινές συνθήκες απαιτούν σύγχρονο λόγο, καθαρές θέσεις και πολιτικό θάρρος. Οι πολίτες δεν αναζητούν αναπαραγωγή του παρελθόντος αλλά πειστικές απαντήσεις για το μέλλον.

Εντέλει το συνέδριο θα κριθεί όχι από το πόσο έντονα θα εκφραστούν οι διαφωνίες, αλλά από το αν αυτές θα μετατραπούν σε δημιουργική σύνθεση. Αν το ΠΑΣΟΚ καταφέρει να εξέλθει με ενιαία κατεύθυνση και σαφή στρατηγική, μπορεί να εδραιώσει τον ρόλο του ως δύναμη προοπτικής και μελλοντικής διακυβέρνησης. Αν όχι, ο κίνδυνος της πολιτικής συρρίκνωσης με τον Αλέξη Τσίπρα να καραδοκεί δεν θα είναι θεωρητικός αλλά άμεσος και υπαρκτός.

Δημοσιεύθηκε στην Απογευματινή