Ένα ερώτημα που απασχολεί ιστορικούς και ανθρωπολόγους εδώ και δεκαετίες είναι το σωματικό βάρος που διατηρούσαν οι αρχαίοι Έλληνες. Αν και οι ζυγαριές δεν ήταν υπαρκτές κατά την αρχαιότητα, αρχαιολογικά ευρήματα, ανατομικές μελέτες σκελετών και ιστορικές πηγές μπορούν να δώσουν πολύτιμες πληροφορίες για το πόσο ζύγιζαν οι Αρχαίοι Έλληνες. Το βάρος τους καθοριζόταν από συγκεκριμένους παράγοντες: τη διατροφή, το επίπεδο σωματικής δραστηριότητας και τις γενικότερες συνθήκες διαβίωσης της εποχής.

Διαβάστε: Αυτό το φυτό ήταν το "βιάγκρα" των Αρχαίων - Πώς να το καταναλώσεις

Μέσο βάρος και ύψος των αρχαίων Ελλήνων

Σύμφωνα με τις επιστημονικές εκτιμήσεις, οι άνδρες στην αρχαία Ελλάδα ζύγιζαν κατά μέσο όρο μεταξύ 60 και 75 κιλών, ενώ το ύψος τους κυμαινόταν από 1,65 έως 1,75 μέτρα.

Οι γυναίκες παρουσίαζαν χαμηλότερους δείκτες, με βάρος που κυμαινόταν από 45 έως 60 κιλά και ύψος από 1,50 έως 1,60 μέτρα. Αυτά τα στοιχεία προκύπτουν από την ανάλυση οστεολογικού υλικού που έχει ανακαλυφθεί σε διάφορες ανασκαφές σε όλη την ελληνική επικράτεια.

Βέβαια, υπήρχαν σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάλογα με την κοινωνική τάξη και το επάγγελμα. Οι Σπαρτιάτες πολεμιστές, που ακολουθούσαν αυστηρό πρόγραμμα στρατιωτικής εκπαίδευσης από παιδική ηλικία, διέθεταν πιο ανεπτυγμένη μυϊκή μάζα και συνεπώς μεγαλύτερο βάρος. Το ίδιο ισχύει και για τους αθλητές που συμμετείχαν στους Ολυμπιακούς και άλλους πανελλήνιους αγώνες. Αντίθετα, οι απλοί πολίτες που ασχολούνταν με το εμπόριο ή τις τέχνες είχαν συνήθως χαμηλότερο σωματικό βάρος.

Διατροφικές συνήθειες που επηρέαζαν το βάρος

Η μεσογειακή διατροφή των αρχαίων Ελλήνων αποτελούσε καθοριστικό παράγοντα για τη σωματική τους διάπλαση. Το καθημερινό τους μενού περιελάμβανε κυρίως δημητριακά όπως κριθάρι και σιτάρι, όσπρια, ελιές και ελαιόλαδο, φρούτα εποχής και λαχανικά. Το κρέας αποτελούσε πολυτέλεια και καταναλωνόταν σπάνια, κυρίως κατά τη διάρκεια θρησκευτικών εορτών και θυσιών.

Αυτό το διατροφικό πρότυπο, πλούσιο σε φυτικές ίνες και φτωχό σε ζωικά λίπη, οδηγούσε σε χαμηλό ποσοστό σωματικού λίπους. Οι αρχαίοι Έλληνες διατηρούσαν γενικά λεπτή και γραμμωμένη σωματοδομή, όπως φαίνεται και στις καλλιτεχνικές απεικονίσεις της εποχής. Η έλλειψη επεξεργασμένων τροφίμων και ζάχαρης συνέβαλλε επίσης στη διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους.

Σωματική δραστηριότητα και καθημερινή ζωή

Ο τρόπος ζωής στην αρχαία Ελλάδα απαιτούσε συνεχής σωματική κίνηση. Οι άνδρες ασχολούνταν με αγροτικές εργασίες, συμμετείχαν σε στρατιωτική εκπαίδευση και αθλητικές δραστηριότητες στα γυμνάσια. Η γυμναστική δεν ήταν απλώς χόμπι αλλά αναπόσπαστο κομμάτι της παιδείας και του πολιτισμού τους. Το περπάτημα αποτελούσε τον κύριο τρόπο μετακίνησης, καθώς τα οχήματα ήταν σπάνια.

Οι γυναίκες, παρότι περιορίζονταν περισσότερο στον οικιακό χώρο, εκτελούσαν καθημερινά απαιτητικές χειρωνακτικές εργασίες. Το άλεσμα σιταριού, η ύφανση, το μαγείρεμα και η μεταφορά νερού από τις πηγές απαιτούσαν σημαντική σωματική προσπάθεια. Στη Σπάρτη μάλιστα, οι γυναίκες συμμετείχαν και σε αθλητικές δραστηριότητες, κάτι ασυνήθιστο για τα δεδομένα της εποχής.

Συνοψίζοντας, οι αρχαίοι Έλληνες διατηρούσαν σχετικά χαμηλό βάρος σε σύγκριση με τους σύγχρονους ανθρώπους, κυρίως λόγω της υγιεινής διατροφής και του δραστήριου τρόπου ζωής τους. Το σωματικό τους προφίλ χαρακτηριζόταν από λιγοστό λίπος, καλή μυϊκή ανάπτυξη και αντοχή. Αυτά τα χαρακτηριστικά τους επέτρεπαν να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της εποχής τους, είτε αυτές αφορούσαν τον πόλεμο, τη γεωργία ή τον αθλητισμό.