Φως σε άγνωστες πτυχές της σχέσης του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη µε τον Ιωάννη Καποδίστρια ρίχνει ο νέος «Αρχειακός τόπος Θεόδωρου Κολοκοτρώνη», που είναι διαθέσιµος online από την περασµένη ∆ευτέρα και περιλαµβάνει έγγραφα και αντικείµενα που αφορούν τον ίδιο και την οικογένειά του.

Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης γεννήθηκε το 1770 στο Ραµοβούνι Μεσσηνίας, σε οικογένεια κλεφταρµατολών µε µακρά πολεµική παράδοση, και µεγάλωσε στο Λιµποβίσι Αρκαδίας. Από νεαρή ηλικία εντάχθηκε στον κόσµο των ενόπλων της Πελοποννήσου, δρώντας κυρίως στην περιοχή της Καρύταινας, ενώ µετά την καταδίωξη των κλεφτών το 1806 κατέφυγε στη Ζάκυνθο, όπου υπηρέτησε στον Βρετανικό Στρατό. Μυήθηκε µε ενθουσιασµό στη Φιλική Εταιρεία το 1818 και το 1820 επέστρεψε στην Πελοπόννησο για την προετοιµασία της Επανάστασης. Κατά την Επανάσταση του 1821 αναδείχθηκε σε κορυφαία στρατιωτική φυσιογνωµία της Πελοποννήσου, µε κοµβικό ρόλο στην απελευθέρωση της πατρίδας. Περισσότερα από 1.200 αρχεία που τον αφορούν συγκεντρώθηκαν στο kolokotronis-archive.org, από το Κοινωφελές Ιδρυµα «Μιχαήλ Ν. Στασινόπουλος - Βιοχάλκο» και το Κοινωφελές Ιδρυµα Κοινωνικού και Πολιτιστικού Εργου (ΚΙΚΠΕ).

Όταν ο Κολοκοτρώνης πρότεινε τον Καποδίστρια για κυβερνήτη

Το 1827, ο Κολοκοτρώνης απευθύνεται στην Γ’ Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας µε επιστολή, στην οποία, αφού περιγράφει την πολιτική κατάσταση της χώρας, που, όπως γράφει, ταλανίζεται από τον «δαίµονα της διχόνοιας», προτείνει την εκλογή του Ιωάννη Καποδίστρια, τον διορισµό του Κόχραν στη θέση του επικεφαλής του στόλου και του Τσορτς στη θέση του αρχιστρατήγου.

Ιδού πώς εξαίρει την προσωπικότητα του Ι. Καποδίστρια και τον προτείνει στην επιστολή αυτή για τη θέση του κυβερνήτη ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης: «Ενας λοιπόν πρέπει να ήναι και ο κυβερνήτης µας, ο των νόµων εκτελεστής και ούτος ανήρ οιδήµων της πολιτικής του φωτισµένου κόσµου. Ανδρα τοιούτον κατ’ ευχήν και άνδρα µάλιστα Ελληνα, έµπειρον κατά καλήν τύχην της υψηλής αυτής επιστήµης, έχοµεν, τον περίφηµον Ιωάννην Καποδίστριαν, του οποίου τας ειρηµένας υπεροχικάς αρετάς κανείς δεν αγνοεί. ∆υνάµεθα λοιπόν επίσης να τον µεταχειρισθώµεν επί τούτου. Ιδού η γνώµη µου! Τα πρεσβεία, πάλιν λέγω, και η προσήλωσίς µου εις τα συµφέροντα της Πατρίδος µού εχάρισαν το θάρρος να συµβουλεύσω εις το Εθνος µου και την συµβουλήν µου να καθυποβάλλω εις την επίκρισίν του. Ταύτα, πατριώται, πρέπει να πράξωµεν αν θέλωµεν, ως είπον, να ασφαλίσωµεν προλαβόντας αγώνας µας και να κερδίσωµεν την συµπάθειαν όλου του φωτισµένου κόσµου και να στηρίξωµεν την ελευθερίαν και ανεξαρτησίαν µας και επί τοιαύταις βάσεσι να διατάξωµεν τα πράγµατα της πατρίδος µας, να µην αφήσωµεν αφορµάς εις την διχόνοιαν και εις ονειροπολήσεις, επειδή τα κακά πλέον εκ τούτου εκορυφώθησαν, η ασφάλεια του πολίτου δεν κινδυνεύει µόνον από τον εχθρόν, αλλά και από αυτόν τον οµογενή και γείτονά του. Και το χείριστον, ιδού αι Αθήναι κλονίζονται και η Πατρίς όλη κινδυνεύει».

kolokotronis-otan-proteine-kapodistria-kiverniti__2_
kolokotronis-otan-proteine-kapodistria-kiverniti__1_

Μετά την εκλογή

Η Γ’ Εθνοσυνέλευση εκλέγει τελικά ως πρώτο κυβερνήτη της Ελλάδας τον Ιωάννη Καποδίστρια και η σχέση των δύο ανδρών διατηρείται τα επόµενα χρόνια, όπως φαίνεται και από µια αδηµοσίευτη επιστολή των αρχών του 1830. Με αυτήν ο Καποδίστριας ενηµερώνει τον Κολοκοτρώνη για την άφιξή του στο Ναύπλιο και για τον βαρύ χειµώνα. Στη συνέχεια, µεταφέρει πληροφορίες για τον Λεοπόλδο του ΣαξΚόµπουργκ, αλλά και για την οικονοµική ενίσχυση από τις Μεγάλες ∆υνάµεις, ενόψει της σύναψης νέου δανείου και, γενικότερα, για την τακτική που πρέπει να ακολουθήσουν έναντι των απαιτήσεών τους.

Παράλληλα, επισηµαίνει πως το έθνος πρέπει να µείνει «ήσυχο» και να λειτουργούν κανονικά τα νόµιµα όργανά του. Ο Καποδίστριας επισηµαίνει στην ίδια επιστολή πως, αν οι Μεγάλες ∆υνάµεις (σ.σ.: Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία) θεωρούν ότι είναι προτιµότερο να διοικηθεί η Ελλάδα από κάποιον ηγεµόνα (δηλαδή βασιλιά) και τους διαδόχους του, τότε πρώτος θα τον δεχθεί ο ίδιος, αλλά και θα κάνει τα πάντα για να τον αποδεχθεί ο λαός µε την ψήφο του.

Το ξεκίνηµα της επιστολής, που φανερώνει και την οικειότητα µεταξύ του αρχιστρατήγου της Επανάστασης και του πρώτου κυβερνήτη της Ελλάδας, έχει ως εξής: «Αγαπητέ Κολοκοτρόνη, προχθές έφθασα ενταύθα. Η κακοκαιρία µε εκάρφωσε εις την Αίγιναν και αντεπαλαίων κατά του χειµώνος, όστις είναι πολλά αυστηρός εφέτος. Κατώρθωσα τελευταίον να προχωρήση ο οργανισµός των εν Σαλαµίνι στρατευµάτων. Εξ τάγµατα είναι ήδη ωργανισµένα». Στο δε κλείσιµο της επιστολής αναφέρει: «Πριν τελειώσω, πρέπει να σας ευχαριστήσω διά τας φρονίµους συµβουλάς τας οποίας εδώκατε εις Τριπολιτζάν και εις την επαρχίαν σας. Εξακολουθήσατε την αυτήν γραµµήν και θέλετε έχει εις αντιµισθίαν το καλόν, το οποίον επράξετε, και την ευγνωµοσύνην του Εθνους. Σας ασπάζοµαι, Ι. Α. Καποδίστριας».

Νωρίτερα, το 1828, µε έγγραφό του ο Καποδίστριας έχει διορίσει τον Κολοκοτρώνη µέλος του Συµβουλίου των Πολεµικών και επισηµαίνει µεταξύ άλλων ότι είναι αναγκαίο να περιτριγυρίζεται από «εγχώρια φώτα» και να έχει συµβούλους άνδρες ικανούς, για αυτό τον καλεί να µετακινηθεί στην Αίγινα.

Δημοσιεύθηκε στα Παραπολιτικά