Βρετανία: Τα τέσσερα σενάρια αποχώρησης του Στάρμερ από την πρωθυπουργία (Ανάλυση)
The Times
Ο πρωθυπουργός της Βρετανίας, Κιρ Στάρμερ επιμένει ότι δεν πρόκειται να παραιτηθεί και ότι διαθέτει προσωπική εκλογική εντολή που εκτείνεται έως το 2029
Μόλις πριν από δύο εβδομάδες, μια τέτοια σκέψη θα θεωρούταν απίθανη. Ωστόσο, αυτή την εβδομάδα, υπουργοί του υπουργικού συμβουλίου συζητούν «ενεργά» τι θα πρέπει να γίνει στην περίπτωση που ο σερ Κιρ Στάρμερ αποφασίσει ότι η κατάσταση δεν μπορεί να συνεχιστεί και, ως εκ τούτου, να αποχωρήσει.
Σε ομιλία του προς το προσωπικό της Ντάουνινγκ Στριτ χθες το πρωί (Δευτέρα), ο σερ Κιρ Στάρμερ επιχείρησε να δώσει έναν αισιόδοξο τόνο. Παρά το γεγονός ότι μέσα σε λιγότερο από 24 ώρες έχασε τόσο τον επικεφαλής του γραφείου του όσο και τον διευθυντή επικοινωνίας, ο πρωθυπουργός επέμεινε ότι η ομάδα που απέμεινε μπορεί να προχωρήσει «με αυτοπεποίθηση από εδώ και πέρα» και να «αλλάξει τη χώρα» προς το καλύτερο. Ήταν λόγια που όφειλε να εκφωνήσει, αλλά κανείς, ούτε μέσα στο ίδιο το γραφείο του Πρωθυπουργού, δεν το πιστεύει πραγματικά. Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν, αλλά πώς και πότε θα αποχωρήσει ο πέμπτος πρωθυπουργός της Βρετανίας μέσα σε μια δεκαετία. Ακολουθούν ορισμένα σενάρια για το πώς θα μπορούσαν να εξελιχθούν τα γεγονότα.
Ο Στάρμερ παραιτείται
Ο πρωθυπουργός επιμένει ότι δεν πρόκειται να παραιτηθεί και ότι διαθέτει προσωπική εκλογική εντολή που εκτείνεται έως το 2029. Ωστόσο, πλέον βρίσκεται αντιμέτωπος με τεράστια πολιτική και προσωπική πίεση, ιδίως μετά το γεγονός ότι ο Άνας Σάρουαρ, ηγέτης των Εργατικών στη Σκωτία, έγινε το πρώτο σοβαρό στέλεχος του κόμματος που ζήτησε ανοιχτά την αποχώρησή του. Ο Στάρμερ είναι γνωστός για το πείσμα του, αλλά ακόμα και εκείνος ίσως καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το παιχνίδι τελείωσε και ότι είναι προτιμότερο να επιλέξει ο ίδιος τον χρόνο και τον τρόπο της αποχώρησής του, παρά να τον αναγκάσουν άλλοι.
Αν ο Στάρμερ παραιτηθεί, τότε, σύμφωνα με τους κανόνες των Εργατικών, το υπουργικό συμβούλιο σε συνεννόηση με την εκτελεστική επιτροπή του κόμματος θα πρέπει να «ορίσει ένα από τα μέλη του ως ηγέτη του κόμματος», ο οποίος θα αναλάβει πρωθυπουργός μέχρι να διεξαχθεί πλήρης διαδικασία εκλογής ηγεσίας. Δεδομένου ότι δεν υπάρχει καμία συμφωνία μεταξύ των βουλευτών των Εργατικών ή του υπουργικού συμβουλίου για το ποιος θα διαδεχθεί τον Στάρμερ, ο προσωρινός ηγέτης θα πρέπει σχεδόν σίγουρα να είναι κάποιος που δεν πρόκειται να συμμετάσχει στην εκλογή ηγεσίας και που θα μπορούσε να κερδίσει τον σεβασμό των αντίπαλων παρατάξεων.
Οι υπουργοί του υπουργικού συμβουλίου συζητούν το ενδεχόμενο του Ντέιβιντ Λάμι, αναπληρωτή πρωθυπουργού και υπουργού Δικαιοσύνης, ο οποίος δεν θεωρείται ότι έχει προσωπικές φιλοδοξίες ηγεσίας. Μεταξύ πιθανών υποψηφίων συγκαταλέγονται η Υβέτ Κούπερ, υπουργός Εξωτερικών, και ο Χίλαρι Μπεν, υπουργός Βορείου Ιρλανδίας. Κάποιοι θεωρούν ότι ο Τζον Χίλι, υπουργός Άμυνας, θα μπορούσε να αποτελέσει ενωτική φιγούρα, αλλά λέγεται ότι έχει και ο ίδιος πιθανές ηγετικές φιλοδοξίες.
Η άλλη επιλογή θα ήταν ο Στάρμερ, όπως έκαναν προηγούμενοι πρωθυπουργοί των Συντηρητικών, να ανακοινώσει την παραίτησή του από την ηγεσία του κόμματος αλλά να παραμείνει στη Ντάουνινγκ Στριτ μέχρι να διεξαχθεί εκλογή για τον διάδοχό του. Αυτή θα ήταν η επιλογή που θα προτιμούσαν το Παλάτι και οι ανώτεροι αξιωματικοί, καθώς θα απέφευγαν την ανάγκη να ζητήσουν από τον Βασιλιά να διορίσει έναν προσωρινό πρωθυπουργό, ενώ το Εργατικό Κόμμα αναζητά μια μόνιμη εναλλακτική λύση.
Το Υπουργικό Συμβούλιο κινείται κατά του Στάρμερ
Δεδομένου του βάθους της κρίσης που εκτυλίσσεται τώρα, ανώτερα μέλη του υπουργικού συμβουλίου θα μπορούσαν να καταλήξουν ότι είναι προτιμότερο ο Στάρμερ να αποχωρήσει άμεσα και ουσιαστικά να τον αναγκάσουν να φύγει. Αυτό θα σήμαινε σχεδόν σίγουρα ότι πρόσωπα όπως ο Λάμι, η Σαμπάνα Μαχμούντ, υπουργός Εσωτερικών, και η Κούπερ θα έπρεπε να δηλώσουν στον πρωθυπουργό ότι δεν θα συνεχίσουν να υπηρετούν υπό τις εντολές του, εκτός αν ο ίδιος παραιτηθεί. Παρόμοιες εξελίξεις οδήγησαν στην αποχώρηση της Μάργκαρετ Θάτσερ, του Μπόρις Τζόνσον και της Λιζ Τρας.
Στη συνέχεια, θα πρέπει να ληφθεί απόφαση σχετικά με το αν θα παραμείνει στη θέση του μέχρι να εκλεγεί άλλος ηγέτης ή αν θα αναλάβει προσωρινά τα καθήκοντά του άλλος υπουργός. Οποιαδήποτε εκλογή ηγεσίας θα διαρκέσει πιθανώς τουλάχιστον έξι εβδομάδες, γεγονός που θα επιτρέψει στον νέο πρωθυπουργό να αναλάβει τα καθήκοντά του μέχρι τις εκλογές στη Σκωτία, την Ουαλία και ορισμένες περιοχές της Αγγλίας τον Μάιο.
Οι εργατικοί χάνουν τις ενδιάμεσες εκλογές στο Γκόρντον & Ντέντον
Αν ο Στάρμερ αντέξει αυτή την εβδομάδα, η επόμενη μεγάλη πρόκληση είναι οι ενδιάμεσες εκλογές στο Γκόρτον και Ντέντον στις 26 Φεβρουαρίου. Πριν από το σκάνδαλο Μάντελσον, στελέχη του κόμματος προειδοποιούσαν ότι οι Εργατικοί θα μπορούσαν να χάσουν την έδρα – και ακόμα να βρεθούν στην τρίτη θέση πίσω από το Reform UK και τους Πράσινους.
Ο Άντι Μπέρναμ, ο οποίος εμποδίστηκε από τον Στάρμερ να θέσει υποψηφιότητα ως υποψήφιος των Εργατικών, θα μπορούσε να εκμεταλλευτεί αυτή την ευκαιρία για να ζητήσει την παραίτηση του πρωθυπουργού. Αυτή θα ήταν μια ακόμα κρίσιμη στιγμή για τον Στάρμερ, που θα μπορούσε να οδηγήσει σε παραίτησή του ή σε αναγκαστική αποχώρηση.
Σαρωτική ήττα στις εκλογές Μαίου
Μέχρι αυτή την εβδομάδα, οι περισσότεροι βουλευτές των Εργατικών θεωρούσαν τις τοπικές εκλογές του Μαΐου ως το σημείο μέγιστου κινδύνου για τον πρωθυπουργό. Οι υποστηρικτές των υποψηφίων για την ηγεσία, όπως ο Γουες Στρίτινγκ, υπουργός Υγείας, και η Άντζελα Ρέινερ, πρώην αναπληρώτρια πρωθυπουργός, ήταν σίγουροι ότι, σε αυτό το σημείο, θα μπορούσαν να συγκεντρώσουν την υποστήριξη των 80 βουλευτών που απαιτούνται για να ξεκινήσει μια επίσημη διαδικασία αμφισβήτησης της ηγεσίας.
Η λογική πίσω από αυτή τη χρονική στιγμή ήταν ότι ο Στάρμερ θα φέρει την ευθύνη για τα άσχημα εκλογικά αποτελέσματα, δίνοντας στον νέο ηγέτη χρόνο και χώρο να ανασυγκροτήσει το κόμμα. Κατά κάποιο τρόπο αυτό το σενάριο ωφελεί τόσο την Ρέινερ όσο και τον Στρίτινγκ. Η Ρέινερ ελπίζει ότι μέχρι τότε η Υπηρεσία Φορολογίας και Τελωνείων θα έχει ολοκληρώσει την έρευνα για τις φορολογικές της υποθέσεις.
Ο Στρίτινγκ ελπίζει ότι το σκάνδαλο Μάντελσον θα έχει ξεχαστεί μέχρι τότε. Υπάρχει ανησυχία στον κύκλο του ότι οι ισχυρισμοί για τη στενή του σχέση με τον διαβόητο ομότιμο θα μπορούσαν να πλήξουν τις πιθανότητές του.
Το χρονοδιάγραμμα μπορεί επίσης να ταιριάζει στον Μπέρναμ. Εάν ένας άλλος βουλευτής αποφασίσει να αποσυρθεί τις επόμενες εβδομάδες, θα είναι πολύ πιο δύσκολο να του εμποδιστεί η υποψηφιότητα για δεύτερη φορά.
ΠΗΓΗ: Times Media Ltd / News Licensing
En