avatar

Στο 90 και 1
Κώστας Γκόντζος, Διονύσης Βερβελές

Ιράν: Συνωμοσία της CIA για τον εξοπλισμό των Κούρδων σε μια προσπάθεια να προκαλέσει εξέγερση

The Times

Οποιαδήποτε προσπάθεια εξοπλισμού των Κούρδων του Ιράν θα απαιτούσε τη συνεργασία των ηγετών του ιρακινού Κουρδιστάν, μέσω των οποίων θα έπρεπε να διακινούνται τα όπλα

Επίθεση στο Ιράν

Η CIA και το Ισραήλ εργάζονται για να εξοπλίσουν με όπλα τις κουρδικές δυνάμεις στο Ιράκ και το Ιράν ώστε να αντιμετωπίσουν το καθεστώς της Τεχεράνης, προκαλώντας φόβους για σεχταριστικές συγκρούσεις και διεύρυνση του περιφερειακού πολέμου, εμπλέκοντας τη Συρία και την Τουρκία. Ο πρόεδρος Τραμπ μίλησε τηλεφωνικά με Κούρδους ηγέτες στο Ιράκ και το Ιράν τις τελευταίες ημέρες για να τους προτρέψει να υποστηρίξουν το σχέδιο, το οποίο θα μπορούσε να συνεπάγεται ένοπλη κουρδική επίθεση εντός ημερών στα βορειοδυτικά του Ιράν. Η προσέγγιση έρχεται μόλις λίγες εβδομάδες αφότου η κυβέρνηση Τραμπ διέκοψε την υποστήριξη προς τις φιλοδυτικές κουρδικές δυνάμεις στη Συρία που νίκησαν το χαλιφάτο του Ισλαμικού Κράτους στο έδαφος, αλλάζοντας πίστη στην πρώην ισλαμιστική κυβέρνηση στη Δαμασκό.

Χιλιάδες ιρανικές κουρδικές δυνάμεις επιχειρούν κατά μήκος των συνόρων Ιράκ-Ιράν, οι περισσότεροι από αυτούς από το ιρακινό Κουρδιστάν, μια περιοχή που επί μακρόν ήταν σύμμαχος των αντιπάλων του Σαντάμ Χουσεΐν. Οποιαδήποτε προσπάθεια εξοπλισμού των Κούρδων του Ιράν θα απαιτούσε τη συνεργασία των ηγετών του ιρακινού Κουρδιστάν, μέσω των οποίων θα έπρεπε να διακινούνται τα όπλα.

Ένας ανώτερος Ιρανός Κούρδος αξιωματούχος δήλωσε ότι πολλοί αναμένονταν να λάβουν μέρος σε μια επικείμενη χερσαία επίθεση με την υποστήριξη των ΗΠΑ και του Ισραήλ. «Πιστεύουμε ότι έχουμε μια μεγάλη ευκαιρία», δήλωσε ο αξιωματούχος στο CNN. Άλλες κουρδικές πηγές ανέφεραν ότι η επίθεση είχε όνομα: «Ζίνα», το μεσαίο όνομα της Μάχσα Αμινί, της Κούρδισσας της οποίας ο θάνατος όσο ήταν σε αστυνομική κράτηση στο Ιράν το 2022 πυροδότησε το κίνημα διαμαρτυρίας «Γυναίκες, Ζωή, Ελευθερία».

Από τη δολοφονία του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, την πρώτη ημέρα του πολέμου, το Ισραήλ βομβαρδίζει συστηματικά θέσεις ασφαλείας στο κουρδικό βορειοδυτικό Ιράν, σε μια προφανή προετοιμασία για επίθεση. Ταυτόχρονα, το Σώμα Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν έχει εξαπολύσει τις δικές του επιθέσεις στην περιοχή, ενώ παράλληλα μετακινεί επιπλέον δυνάμεις στο έδαφος.

Οι Κούρδοι είναι μία από τις μόνες αντι-καθεστωτικές ομάδες στο Ιράν που έχουν πρόσβαση σε όπλα, εν μέρει χάρη στους εθνοτικούς δεσμούς τους πέρα από τα σύνορα της χώρας. Παρόλο που οι αυτονομιστές Βαλούχοι στον νότο είναι επίσης ένοπλοι, δεν υπάρχει ένοπλη εθνοτική περσική αντιπολίτευση στο Ιράν, δεδομένου του κρατικού μονοπωλίου στα όπλα που κατέχουν εκείνοι που αποτελούν το 80% της εθνοτικής πλειοψηφίας. Οι Κούρδοι αποτελούν το 6 έως 10 τοις εκατό των 93 εκατομμυρίων κατοίκων του Ιράν.

Ο Καρίμ Σαντζαντπούρ, Ιρανός αναλυτής στη δεξαμενή σκέψης Carnegie Endowment for International Peace, χαρακτήρισε το σχέδιο Ισραήλ-ΗΠΑ «μια στρατηγική που ενδεχομένως παίζει με τη φωτιά», η οποία θα διασπάσει την αντιπολίτευση και θα ενισχύσει το καθεστώς ως υπερασπιστή της ιρανικής κυριαρχίας. «Αν οι Ιρανοί αισθανθούν ότι η στρατηγική των ΗΠΑ είναι να προσπαθήσουν ουσιαστικά να διασπάσουν τη χώρα χωρίζοντάς την σε φατρίες, αυτό είναι κάτι για το οποίο είναι πολύ ευαίσθητοι», είπε. «Η συντριπτική πλειοψηφία των Ιρανών θα αντιταχθεί σε κάθε εξωτερική προσπάθεια να απειληθεί η εδαφική ακεραιότητα της χώρας.»

Το μικρό μέγεθος του κουρδικού πληθυσμού σημαίνει ότι «δεν πρόκειται ποτέ να αποτελέσουν υπαρξιακή απειλή για το καθεστώς της Τεχεράνης», δήλωσε ο Σαντζαντπούρ. «Η μεγαλύτερη αντισταθμιστική δύναμη απέναντι στο ριζοσπαστικό Ισλάμ του ιρανικού καθεστώτος είναι ο ιρανικός εθνικισμός.» Ο Μπεν Ρόουντς, αναπληρωτής σύμβουλος εθνικής ασφάλειας υπό τον πρόεδρο Ομπάμα, την χαρακτήρισε «φριχτή ιδέα» που θα μετέτρεπε τη σύγκρουση σε «σεχταριστικό εμφύλιο πόλεμο και περιφερειακό πόλεμο».

Η είδηση της κοινής ισραηλινοαμερικανικής προσέγγισης δίχασε τις απόψεις της ιρανικής αντιπολίτευσης και των κουρδικών ομάδων εντός και εκτός Ιράν. Μετά την ανακοίνωση που εξέδωσαν πέντε ιρανικές κουρδικές πολιτικές ομάδες για έναν νέο συνασπισμό κατά του καθεστώτος πριν από δύο εβδομάδες, η περιφερειακή κυβέρνηση του Κουρδιστάν (KRG) στο ιρακινό Κουρδιστάν εξέδωσε μια αυστηρή δήλωση εναντίον τους. Ο Κουμπάντ Ταλαμπανί, αναπληρωτής πρωθυπουργός της KRG, απέκλεισε οποιαδήποτε χρήση του ιρακινού κουρδικού εδάφους στον πόλεμο κατά του Ιράν. Η περιοχή του Κουρδιστάν «θα διατηρήσει πλήρως την ουδετερότητά της», είπε.

Λίγες ημέρες αργότερα, ο Τραμπ τηλεφώνησε στους κοινούς ηγέτες της KRG για να ωθήσει την υποστήριξη προς τους Κούρδους του Ιράν, ανέφερε ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Axios, προσθέτοντας ότι το σχέδιο είχε επινοηθεί από το Ισραήλ και παρουσιάστηκε στον Τραμπ από τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, τον Ισραηλινό πρωθυπουργό. «Η άποψη του Νετανιάχου είναι ότι οι Κούρδοι θα εμφανιστούν από το πουθενά», δήλωσε Ισραηλινός αξιωματούχος στο Axios. «Είχε σχεδιάσει τον διάδοχο. Είχε υπολογίσει τους Κούρδους- δύο ομάδες κουρδικών ομάδων εδώ κι εκεί.» Πολλοί ήταν επίσης επιφυλακτικοί για τα ισραηλινά κίνητρα. Ο Αλί Βάεζ, διευθυντής για το Ιράν στο πρόγραμμα International Crisis Group, έγραψε ότι το σχέδιο ήταν ένα μάθημα «για όσους εξακολουθούν να πιστεύουν ότι η κατάρρευση του κράτους δεν είναι ο απώτερος στόχος εδώ».

Ένα διασπασμένο Ιράν που θα βυθιστεί στο εσωτερικό χάος θα έχανε την ενέργεια ή τους πόρους για να παρέμβει στην περιοχή, ένας στόχος πιο κρίσιμος για το Ισραήλ από μια δημοκρατική ή ακόμη και ειρηνική μετάβαση.

Ο Ρεζά Παχλαβί, ο γιος του εκλιπόντος σάχη που υποστηρίζεται από το Ισραήλ ως μελλοντικός ηγέτης του Ιράν, προέτρεψε τους Κούρδους να μην υποστηρίξουν ένοπλες ομάδες που επιδιώκουν να πάρουν τον έλεγχο των επαρχιών τους.

ΠΗΓΗ: Times Media Ltd / News