Τα υψηλά επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα, ιδιαίτερα οι λιποπρωτεΐνες χαμηλής πυκνότητας (LDL-C), είναι γνωστό ότι συμβάλλουν σημαντικά στην εμφάνιση καρδιαγγειακών παθήσεων.

Η χοληστερόλη είναι ένας δείκτης που μας βοηθά να εκτιμήσουμε τον καρδιαγγειακό κίνδυνο. Οι στατίνες δεν δίνονται πλέον «τυφλά», αλλά όταν υπάρχει πραγματική ανάγκη, όπως σε άτομα με πολύ υψηλή LDL, καρδιοπάθεια ή πολλαπλούς παράγοντες κινδύνου. Είναι φάρμακα που έχουν αποδειχθεί ότι μειώνουν σημαντικά τα εμφράγματα και τα εγκεφαλικά, κυρίως γιατί μειώνουν τη φλεγμονή στα αγγεία. Οι στατίνες λαμβάνονται καθημερινά από το στόμα και αποτελούν τη βάση της θεραπείας της υπερχοληστερολαιμίας, αλλά σε αρκετούς ασθενείς δεν επαρκούν ή προκαλούν ανεπιθύμητες ενέργειες. Οι πιο συχνές παρενέργειες είναι ήπιες και αναστρέψιμες μυαλγίες ή μια μικρή αύξηση στις τρανσαμινάσες, και σπάνια χρειάζεται διακοπή.

Για τους περισσότερους ανθρώπους με μέτρια αύξηση χοληστερόλης, η σωστή διατροφή, η τακτική άσκηση και ο έλεγχος του βάρους και της πίεσης αρκούν για να επανέλθουν οι τιμές. Οι στατίνες έχουν θέση όταν ο κίνδυνος είναι αυξημένος και ο στόχος είναι να προστατεύσουν την καρδιά μακροπρόθεσμα.


Συμπληρωματική θεραπεία για την εμμένουσα υψηλή χοληστερόλη

Το 2019, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Φαρμάκων και Τροφίμων (FDA) των ΗΠΑ εξέτασε την αίτηση για το inclisiran για τη θεραπεία της πρωτοπαθούς υπερλιπιδαιμίας σε ενήλικες που έχουν αυξημένη LDL-C ενώ λάμβαναν μια μέγιστη ανεκτή δόση θεραπείας με στατίνες.

Το Inclisiran είναι ένα ενέσιμο μικρό παρεμβαλλόμενο RNA που στοχεύει την πρωτεΐνη PCSK9. Σε αντίθεση με τις στατίνες, απαιτεί σπάνια δόση (δύο φορές τον χρόνο) και παρέχει αποτελεσματική και διαρκή μείωση της LDL-C σε συνδυασμό με τις στατίνες. Η παρατεταμένη δράση του μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση της μη συμμόρφωσης με τα φάρμακα, μια από τις κύριες αιτίες για την αποτυχία στη μείωση των επιπέδων της «κακής» χοληστερόλης.

Το Inclisiran εγκρίθηκε από τον FDA τον Δεκέμβριο του 2021 και θεωρείται ευρέως ότι αλλάζει τα δεδομένα για ασθενείς με καρδιακές παθήσεις.

Το Inclisiran απευθύνεται σε ενήλικες ασθενείς με υψηλό ή πολύ υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο, των οποίων η LDL χοληστερόλη παραμένει πάνω από τους θεραπευτικούς στόχους, παρά τη βέλτιστη φαρμακευτική αγωγή.

Τυπικά περιλαμβάνει ασθενείς με ιστορικό εμφράγματος, στεφανιαίας νόσου, αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου ή άλλης τεκμηριωμένης αθηροσκληρυντικής νόσου. Επίσης, το Inclisiran χρησιμοποιείται σε οικογενή υπερχοληστερολαιμία, όπου η LDL είναι αυξημένη από νεαρή ηλικία και οι συνήθεις θεραπείες συχνά δεν επαρκούν.


Και μία μελέτη από τα παλιά...

Η σοβαρότητα της νόσου COVID-19 αποδίδεται στη φλεγμονώδη κατάσταση που συνδυάζεται με τη νόσο και οδηγεί σε αυξημένη θνητότητα. Οι στατίνες, ως αντιλιπιδαιμικοί παράγοντες που χρησιμοποιούνται ευρέως, λειτουργούν μέσω της αντιφλεγμονώδους δράσης τους και μπορούν να μετριάσουν τα συμπτώματα της λοίμωξης COVID-19.

Σε μία αναδρομική μελέτη 3.133 ασθενών με COVID-19, που νοσηλεύτηκαν σε δύο πανεπιστημιακά νοσοκομεία στην Ουχάν της Κίνας από 26/1/2020 έως και 26/3/2020, μελετήθηκε η νοσοκομειακή θνητότητα μεταξύ των ασθενών που έλαβαν στατίνη και όσων δεν έλαβαν. Η μελέτη έχει δημοσιευθεί στο διεθνώς φημισμένο επιστημονικό περιοδικό Nature.

Η μέση ηλικία των ασθενών ήταν τα 62 έτη, το 49,8% ήταν γυναίκες και στατίνη έλαβαν 404 (12,9%) ασθενείς. Συγκριτικά με όσους δεν έλαβαν στατίνη, οι 404 αυτοί ασθενείς ήταν μεγαλύτεροι σε ηλικία, ήταν πιθανότερο να έχουν συννοσηρότητες (στεφανιαία νόσο, σακχαρώδη διαβήτη, δυσλιπιδαιμία, αρτηριακή υπέρταση, καρδιακή ανεπάρκεια και κολπική μαρμαρυγή), αλλά είχαν μικρότερες τιμές δεικτών φλεγμονής (IL-2) και χαμηλότερες τιμές δ-διμερών επτά μέρες μετά την εισαγωγή. Η ομάδα που έλαβε στατίνη είχε χαμηλότερο κίνδυνο θνητότητας (6,44% vs 10,88%). Και στην υποανάλυση των ασθενών με στεφανιαία νόσο παρατηρήθηκε αυτή η διαφορά.

Συνολικά περιγράφηκε 87% συνολικά λιγότερος κίνδυνος θνητότητας για όσους λάμβαναν στατίνη, ενώ το όφελος αυτό παρατηρήθηκε και σε όσους είχαν διαγνωστεί με στεφανιαία νόσο, αλλά και σε όσους δεν είχαν.

Με βάση τα αποτελέσματα της αναδρομικής αυτής μελέτης, η χρήση στατινών συσχετίστηκε με χαμηλότερο κίνδυνο ενδονοσοκομειακής θνητότητας τόσο σε όσους ασθενείς είχαν στεφανιαία νόσο, όσο και στους υπόλοιπους. Η αναδρομική φύση των δεδομένων αυτών καθιστά αναγκαία την επιβεβαίωση των ευρημάτων σε τυχαιοποιημένες προοπτικές μελέτες.