Νέα επιστημονική μελέτη φέρνει στο φως ανησυχητικά δεδομένα για τους λάτρεις της μπίρας. Ακόμα και η καθημερινή κατανάλωση ενός μόνο ποτηριού μπορεί να αυξήσει σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης ουρικής αρθρίτιδας, της επώδυνης πάθησης που γνώρισαν οι ευγενείς της βικτωριανής εποχής λόγω των υπερβολικών τους συνηθειών. Η ασθένεια των βασιλιάδων, όπως ήταν γνωστή ιστορικά, επιστρέφει δυναμικά στη σύγχρονη εποχή, απειλώντας εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως.

Τι αποκάλυψε η μεγάλη βρετανική έρευνα για την μπίρα

Επιστήμονες εξέτασαν τα ιατρικά δεδομένα 400.000 Βρετανών πολιτών και κατέληξαν σε εντυπωσιακά συμπεράσματα. Οι άνδρες που καταναλώνουν καθημερινά ένα μεγάλο ποτήρι μπίρας, περίπου 500 ml, παρουσιάζουν 60% μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν ουρική αρθρίτιδα. Ακόμα πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι οι γυναίκες που πίνουν μπίρα αντιμετωπίζουν ακόμη υψηλότερο κίνδυνο, που φτάνει το 62%. Η διαφορετική επίδραση του αλκοόλ ανάμεσα στα δύο φύλα αποτελεί σημαντική ανακάλυψη. Ενώ παραδοσιακά η ουρική αρθρίτιδα θεωρούνταν ανδρική πάθηση, τα σύγχρονα δεδομένα δείχνουν ότι οι γυναίκες χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή στην κατανάλωση μπίρας.

Γιατί ονομάζεται ασθένεια των βασιλιάδων

Κατά τη βικτωριανή περίοδο, η ουρική αρθρίτιδα αποτελούσε προνόμιο των ανώτερων τάξεων. Οι εύποροι μεσήλικες άνδρες, που είχαν οικονομική δυνατότητα για πλούσια τραπέζια και άφθονο αλκοόλ, εμφάνιζαν συχνά τα χαρακτηριστικά συμπτώματα της πάθησης. Ο βασιλιάς Ερρίκος ο Όγδοος και η βασίλισσα Βικτώρια αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα διάσημων προσωπικοτήτων που υπέφεραν από αυτή την επώδυνη κατάσταση. Εκείνη την εποχή, το πορτ θεωρούνταν ο κύριος υπεύθυνος για την εμφάνιση της νόσου. Σήμερα όμως, η επιστημονική έρευνα αποδεικνύει ότι η μπίρα και άλλα αλκοολούχα ποτά παίζουν πολύ σημαντικότερο ρόλο από ό,τι πιστευόταν.

Συμπτώματα και χαρακτηριστικά της ουρικής αρθρίτιδας

Η ουρική αρθρίτιδα, γνωστή και ως ποδάγρα όταν προσβάλλει το μεγάλο δάκτυλο του ποδιού, χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενες κρίσεις οξείας φλεγμονής. Οι ασθενείς βιώνουν έντονο πόνο, πρήξιμο των αρθρώσεων, ερυθρότητα και αίσθημα έντονης θερμότητας στην προσβεβλημένη περιοχή. Η πάθηση προκαλείται από τη συσσώρευση κρυστάλλων ουρικού άλατος μέσα και γύρω από τις αρθρώσεις, κυρίως στα κάτω άκρα. Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν ξαφνικά, συχνά κατά τη διάρκεια της νύχτας, προκαλώντας αφόρητο πόνο που δυσκολεύει ακόμα και την απλή κίνηση.

Η έκρηξη των κρουσμάτων στη σύγχρονη εποχή

Τις τελευταίες δεκαετίες παρατηρείται δραματική αύξηση των περιστατικών ουρικής αρθρίτιδας παγκοσμίως. Στη Βρετανία, περισσότεροι από 200.000 άνθρωποι νοσηλεύονται ετησίως λόγω της πάθησης, ενώ συνολικά 1,5 εκατομμύριο Βρετανοί πάσχουν από ουρική αρθρίτιδα, σύμφωνα με το Arthritis UK. Η ευρεία διαθεσιμότητα τροφίμων πλούσιων σε λιπαρά, ζάχαρη και αλάτι, σε συνδυασμό με την καθιστική ζωή και τη μειωμένη σωματική δραστηριότητα, έχουν συμβάλει καθοριστικά στην εξάπλωση της νόσου. Η υπερφαγία και η κακή διατροφή αποτελούν πλέον τους κύριους παράγοντες κινδύνου.

Ο ρόλος του ουρικού οξέος και των πουρινών

Το ουρικό οξύ παράγεται φυσιολογικά στον οργανισμό κατά τη διάρκεια του μεταβολισμού των πουρινών. Οι πουρίνες αποτελούν ομάδα πρωτεϊνών που βρίσκονται στα κύτταρα και υπάρχουν σε υψηλές συγκεντρώσεις σε συγκεκριμένα τρόφιμα. Όταν ο οργανισμός διασπά τις πουρίνες, δημιουργείται ουρικό οξύ που, σε υπερβολικές ποσότητες, σχηματίζει κρυστάλλους στις αρθρώσεις. Τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε πουρίνες περιλαμβάνουν το κόκκινο κρέας, τα εντόσθια όπως το συκώτι, τα θαλασσινά, καθώς και τα αλκοολούχα και ζαχαρούχα ποτά. Η κατανάλωσή τους πρέπει να γίνεται με μέτρο για την πρόληψη της ουρικής αρθρίτιδας.

Ποια αλκοολούχα ποτά αυξάνουν περισσότερο τον κίνδυνο

Η μελέτη παρακολούθησε 401.128 Βρετανούς ηλικίας 37 έως 73 ετών χωρίς ιστορικό ουρικής αρθρίτιδας για διάστημα 13 ετών. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ο κίνδυνος αυξάνεται ανάλογα με την ποσότητα μπίρας που καταναλώνεται. Άνδρες που έπιναν δύο έως τρία μεγάλα ποτήρια μπίρας εβδομαδιαίως είχαν 18% μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν την πάθηση σε σχέση με τους μη πίνοντες. Όσοι κατανάλωναν πάνω από επτά μεγάλα ποτήρια την εβδομάδα έβλεπαν τον κίνδυνο να υπερδιπλασιάζεται. Εντυπωσιακό εύρημα αποτελεί το γεγονός ότι το πορτ δεν φάνηκε να επηρεάζει τον κίνδυνο ουρικής αρθρίτιδας, ακόμα και σε μεγάλες ποσότητες, ανατρέποντας τις παλιές πεποιθήσεις.

Κρασί και σαμπάνια στο μικροσκόπιο

Το κόκκινο κρασί, ακόμα και σε ποσότητα ενός ποτηριού ημερησίως, αύξησε την πιθανότητα εμφάνισης ουρικής αρθρίτιδας κατά 12% στους άνδρες. Παράδοξα, το ίδιο ποτήρι κόκκινου κρασιού δεν φάνηκε να επηρεάζει τις γυναίκες με τον ίδιο τρόπο. Το λευκό κρασί και η σαμπάνια, αντίθετα, αύξησαν ελαφρώς τον κίνδυνο και στα δύο φύλα. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η μπίρα και ο μηλίτης είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς τους σε πουρίνες, που μετατρέπονται σε ουρικό οξύ στον οργανισμό.

Συστάσεις για την πρόληψη της ασθένειας των βασιλιάδων

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι συγκεκριμένα αλκοολούχα ποτά συνδέονται με παρόμοιο κίνδυνο ουρικής αρθρίτιδας τόσο για άνδρες όσο και για γυναίκες. Η κατανάλωση αλκοόλ θα πρέπει να ελαχιστοποιηθεί για την αποτελεσματική πρόληψη της πάθησης, ανεξάρτητα από το φύλο. Η καθιστική ζωή και η κακή διατροφή αποτελούν επιβαρυντικούς παράγοντες. Πολλοί συμμετέχοντες στη μελέτη πέρασαν περισσότερο χρόνο καθισμένοι κατά τη διάρκεια των περιορισμών λόγω Covid, καταναλώνοντας περισσότερα σνακ και πρόχειρο φαγητό ενώ εργάζονταν από το σπίτι.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει προειδοποιήσει ότι καμία ποσότητα αλκοόλ δεν είναι απολύτως ασφαλής. Το βρετανικό σύστημα υγείας συνιστά οι άνθρωποι να μην καταναλώνουν περισσότερες από 14 μονάδες αλκοόλ εβδομαδιαίως, που αντιστοιχούν σε έξι ποτήρια κρασί ή μπίρας. Αμερικανοί ειδικοί προτείνουν ακόμα πιο αυστηρά όρια, με τις γυναίκες να μην ξεπερνούν τις 7 μονάδες εβδομαδιαίως και τους άνδρες τις 14. Κάθε μονάδα αντιστοιχεί σε ένα μεσαίου μεγέθους ποτήρι κρασί ή 340 ml μπίρας, περίπου ένα μπουκάλι.