ΣτΕ: Αντισυνταγματικές οι περικοπές αποδοχών των δημοσίων υπαλλήλων του υπουργείου Εξωτερικών
Τι έκρινε η Ολομέλεια
Οι περικοπές αποδοχών των διπλωματικών υπαλλήλων, το 2012, είχαν επιβληθεί στο πλαίσιο των δημοσιονομικών μέτρων της περιόδου της οικονομικής κρίσης, με στόχο τον περιορισμό των δημοσίων δαπανών
Αντισυνταγματικές έκρινε η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας τις διατάξεις του ν. 4093/2012, βάσει των οποίων επιβλήθηκαν μειώσεις στις αποδοχές των μονίμων υπαλλήλων του υπουργείου Εξωτερικών, και ειδικότερα των υπαλλήλων του Διπλωματικού Κλάδου, του Κλάδου Εμπειρογνωμόνων, του Κλάδου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων (Ο.Ε.Υ.) και του επιστημονικού προσωπικού της Ειδικής Νομικής Υπηρεσίας (Ε.Ν.Υ.).
Με τις αποφάσεις 105-108/2026, η Ολομέλεια του ανώτατου ακυρωτικού δικαστηρίου, με πρόεδρο τον Μ. Πικραμένο και εισηγήτρια τη σύμβουλο Γ. Ανδριοπούλου, έκρινε ότι οι διατάξεις της περίπτωσης 28 της υποπαραγράφου Γ.1 της παραγράφου Γ του άρθρου πρώτου του νόμου 4093/2012, καθώς και η υπ’ αριθμ. οικ. 2/83408/022/14.11.2012 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, με τις οποίες επιβλήθηκαν οι επίμαχες περικοπές, παραβιάζουν συνταγματικές αρχές.
Η Ολομέλεια έκρινε ότι οι επίμαχες διατάξεις αντίκεινται στις αρχές της αναλογικότητας και της ισότητας στα δημόσια βάρη, όπως κατοχυρώνονται στα άρθρα 25 παρ. 1 και 4 παρ. 5 του Συντάγματος. Ειδικότερα, επισημάνθηκε ότι η επιβολή οριζόντιων μειώσεων, χωρίς στάθμιση της φύσης της αποστολής και των ιδιαίτερων συνθηκών άσκησης των καθηκόντων των διπλωματικών υπαλλήλων και των συναφών κλάδων, δεν πληροί τις συνταγματικές προϋποθέσεις.
Οι επίμαχες περικοπές είχαν επιβληθεί στο πλαίσιο των δημοσιονομικών μέτρων της περιόδου της οικονομικής κρίσης, με στόχο τον περιορισμό των δημοσίων δαπανών. Ωστόσο, το δικαστήριο έκρινε ότι ακόμη και υπό συνθήκες δημοσιονομικής προσαρμογής, ο κοινός νομοθέτης οφείλει να τηρεί τις συνταγματικές εγγυήσεις και να αιτιολογεί ειδικώς τις επεμβάσεις σε αποδοχές συγκεκριμένων κατηγοριών δημοσίων λειτουργών.
Με τις αποφάσεις 105-108/2026, η Ολομέλεια του ανώτατου ακυρωτικού δικαστηρίου, με πρόεδρο τον Μ. Πικραμένο και εισηγήτρια τη σύμβουλο Γ. Ανδριοπούλου, έκρινε ότι οι διατάξεις της περίπτωσης 28 της υποπαραγράφου Γ.1 της παραγράφου Γ του άρθρου πρώτου του νόμου 4093/2012, καθώς και η υπ’ αριθμ. οικ. 2/83408/022/14.11.2012 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, με τις οποίες επιβλήθηκαν οι επίμαχες περικοπές, παραβιάζουν συνταγματικές αρχές.
ΣτΕ: Το σκεπτικό της απόφασης για την αντισυνταγματικότητα στις περικοπές αποδοχών των διπλωματικών υπαλλήλων
Σύμφωνα με το σκεπτικό των αποφάσεων, οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις εφάρμοσαν αποκλειστικά ένα «εξισωτικό» αριθμητικό κριτήριο, με στόχο την επίτευξη προκαθορισμένης μεσοσταθμικής μείωσης του μισθολογικού κόστους του Δημοσίου. Ωστόσο, το δικαστήριο έκρινε ότι το κριτήριο αυτό ήταν προδήλως απρόσφορο, καθώς δεν στηρίχθηκε σε ειδική και τεκμηριωμένη μελέτη για τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της υπηρεσιακής κατάστασης και των καθηκόντων των συγκεκριμένων κατηγοριών προσωπικού.Η Ολομέλεια έκρινε ότι οι επίμαχες διατάξεις αντίκεινται στις αρχές της αναλογικότητας και της ισότητας στα δημόσια βάρη, όπως κατοχυρώνονται στα άρθρα 25 παρ. 1 και 4 παρ. 5 του Συντάγματος. Ειδικότερα, επισημάνθηκε ότι η επιβολή οριζόντιων μειώσεων, χωρίς στάθμιση της φύσης της αποστολής και των ιδιαίτερων συνθηκών άσκησης των καθηκόντων των διπλωματικών υπαλλήλων και των συναφών κλάδων, δεν πληροί τις συνταγματικές προϋποθέσεις.
Οι επίμαχες περικοπές είχαν επιβληθεί στο πλαίσιο των δημοσιονομικών μέτρων της περιόδου της οικονομικής κρίσης, με στόχο τον περιορισμό των δημοσίων δαπανών. Ωστόσο, το δικαστήριο έκρινε ότι ακόμη και υπό συνθήκες δημοσιονομικής προσαρμογής, ο κοινός νομοθέτης οφείλει να τηρεί τις συνταγματικές εγγυήσεις και να αιτιολογεί ειδικώς τις επεμβάσεις σε αποδοχές συγκεκριμένων κατηγοριών δημοσίων λειτουργών.
En