Τριάμισι χρόνια μετά τη σιδηροδρομική τραγωδία των Τεμπών, που συγκλόνισε τη χώρα και κόστισε τη ζωή σε 57 ανθρώπους, στην πλειονότητά τους νέους, οι δικαστικές εξελίξεις εισέρχονται σε μια από τις πλέον καθοριστικές φάσεις τους. Παρά το γεγονός ότι η κοινωνία εξακολουθεί να αναζητά απαντήσεις για τα αίτια του τραγικού δυστυχήματος και τις ευθύνες που οδήγησαν σε αυτό, το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον τόσο στην κύρια ποινική δίκη όσο και στις διαδικασίες που αφορούν ενδεχόμενες ποινικές ευθύνες πολιτικών προσώπων.


Διαβάστε: Δίκη για τα Τέμπη: Απορρίφθηκαν όλα τα αιτήματα αναβολής και οι ενστάσεις των κατηγορουμένων


Το επόμενο διάστημα αναμένεται να αποδειχθεί ιδιαίτερα κρίσιμο, καθώς δεν αποκλείεται να συγκροτηθεί το πρώτο Ειδικό Δικαστήριο που θα σχετίζεται με την υπόθεση των Τεμπών. Στο επίκεντρο βρίσκεται η αλλοίωση του χώρου του δυστυχήματος, γνωστή στη δημόσια συζήτηση ως υπόθεση του «μπαζώματος», για την οποία κατηγορείται ο πρώην υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Χρήστος Τριαντόπουλος. Η εξέλιξη αυτή δρομολογήθηκε μετά την πρόταση του αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Δημήτρη Μητρουλιά για παραπομπή του πρώην υφυπουργού στο Ειδικό Δικαστήριο για το πλημμέλημα της παράβασης καθήκοντος.


Δίκη για τα Τέμπη: Ποια πρόσωπα αφορά η πρόταση του αντεισαγγελέα

Η εισήγηση αφορά ακόμα τέσσερα πρόσωπα ως φερόμενους συμμετόχους, μεταξύ των οποίων και τον πρώην περιφερειάρχη Θεσσαλίας Κώστα Αγοραστό. Στο εδώλιο του Ειδικού Δικαστηρίου θα καθίσουν και ο τότε γενικός γραμματέας Πολιτικής Προστασίας, καθώς και οι επικεφαλής της Τροχαίας και της Πυροσβεστικής Λάρισας την επίμαχη περίοδο. Αντίθετα, για τρία χαμηλόβαθμα στελέχη της Πυροσβεστικής προτείνεται η απαλλαγή από τη συγκεκριμένη κατηγορία, με παράλληλη διαβίβαση της δικογραφίας στον εισαγγελέα Λάρισας, προκειμένου να διερευνηθεί αν προκύπτουν άλλα πιθανά αδικήματα, τα οποία συνδέονται με ζητήματα ελλιπούς πραγματογνωμοσύνης.


Τι επισημαίνεται

Σύμφωνα με πληροφορίες των «Π», στην εισαγγελική πρόταση επισημαίνεται ότι, χωρίς την έγκριση των αρμόδιων δικαστικών και ανακριτικών Αρχών, δόθηκε εντολή να γίνουν παρεμβάσεις στον χώρο του δυστυχήματος, να στρωθεί ο δρόμος με χαλίκια και να καλυφθεί τμήμα του εδάφους με τριμμένη πίσσα. Για τον πρώην υφυπουργό παρά τω πρωθυπουργώ αναφέρει ότι, παρότι είχε υποχρέωση να αποτρέψει αυτές τις ενέργειες, δεν έκανε κάτι για να τις σταματήσει.

Ο αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου επισημαίνει ότι οι κύριοι Τριαντόπουλος και Αγοραστός «είχαν ως σκοπό, δυσχεραίνοντας τις έρευνες για τη συλλογή αποδεικτικών στοιχείων, να επέμβουν αθέμιτα στην εν εξελίξει ανακριτική διαδικασία, από την οποία προέκυπταν ποινικές ευθύνες για συγκεκριμένα πρόσωπα, με αφορμή το εν λόγω σιδηροδρομικό δυστύχημα, προς τον σκοπό αφενός μεν βλάβης του κράτους, και δη της λειτουργίας της Δικαιοσύνης, αφετέρου δε προσπορισμού παράνομου ηθικού οφέλους στους δράστες των διερευνώμενων αδικημάτων».


Η επόμενη σημαντική διαδικασία

Η εισήγηση του αντεισαγγελέα δεν αποτελεί τελική δικαστική κρίση, αλλά σηματοδοτεί την έναρξη της επόμενης, ιδιαίτερα σημαντικής, διαδικασίας. Το φθινόπωρο αναμένεται να συνεδριάσει το αρμόδιο Δικαστικό Συμβούλιο, όπως προβλέπεται από τον νόμο περί ευθύνης υπουργών, προκειμένου να αποφασίσει αν συντρέχουν οι προϋποθέσεις για παραπομπή των εμπλεκομένων στο Ειδικό Δικαστήριο. Εφόσον το Δικαστικό Συμβούλιο υιοθετήσει την εισήγηση, θα πρόκειται για την πρώτη ειδική δικαστική διαδικασία που θα αφορά την τραγωδία των Τεμπών και θα ανοίξει ένα νέο κεφάλαιο στη δικαστική διερεύνηση της υπόθεσης.


Η στάση των κατηγορουμένων

Οι κατηγορούμενοι, πάντως, απορρίπτουν τις σε βάρος τους αιτιάσεις, υποστηρίζοντας ότι ουδέποτε έδωσαν εντολή για αλλοίωση του χώρου του δυστυχήματος ή για οποιαδήποτε παρέμβαση που θα μπορούσε να επηρεάσει την έρευνα. Από την άλλη πλευρά, οι συγγενείς των θυμάτων, οι οποίοι έχουν δηλώσει παράσταση προς υποστήριξη της κατηγορίας, εξακολουθούν να ζητούν την αναβάθμιση της δίωξης από πλημμέλημα σε κακούργημα, εκτιμώντας ότι οι ενέργειες που αποδίδονται στους εμπλεκομένους είχαν σοβαρές συνέπειες για τη συλλογή κρίσιμων αποδεικτικών στοιχείων και, κατ’ επέκταση, για τη διαλεύκανση της υπόθεσης.

Παράλληλα, η κύρια ποινική δίκη για τη σιδηροδρομική τραγωδία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Λάρισας. Η ακροαματική διαδικασία ξεκίνησε τον περασμένο Μάρτιο, ωστόσο εξακολουθεί να βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο. Παρά τις περισσότερες από είκοσι συνεδριάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα, το δικαστήριο δεν έχει ακόμη εισέλθει στην ουσία της υπόθεσης, καθώς εξετάζονται οι ενστάσεις και τα διαδικαστικά ζητήματα που έχουν θέσει οι συνήγοροι των κατηγορουμένων.


Τι περιλαμβάνει η δικογραφία

Η καθυστέρηση αυτή δεν θεωρείται ασυνήθιστη για μια υπόθεση τέτοιου μεγέθους και πολυπλοκότητας. Η δικογραφία περιλαμβάνει χιλιάδες σελίδες, μεγάλο αριθμό από τεχνικές εκθέσεις και πραγματογνωμοσύνες, καθώς και δεκάδες κατηγορουμένους, μάρτυρες και τεχνικούς συμβούλους. Ωστόσο, όσο παρατείνεται η διαδικασία, τόσο εντείνεται και η αγωνία των οικογενειών των θυμάτων, οι οποίες αναμένουν την έναρξη της αποδεικτικής διαδικασίας και την εξέταση των μαρτύρων, από την οποία προσδοκούν να φωτιστούν κρίσιμες πτυχές της υπόθεσης.


Οι εκτιμήσεις

Σύμφωνα με εκτιμήσεις νομικών κύκλων, ακόμα και αν η εξέταση των μαρτύρων ξεκινήσει μέσα στο φθινόπωρο, η ολοκλήρωση της δίκης δεν αναμένεται πριν από τουλάχιστον δύο χρόνια. Δεν λείπουν, μάλιστα, οι προβλέψεις ότι, λόγω της έκτασης της δικογραφίας, του μεγάλου αριθμού των διαδίκων και των πιθανών διακοπών της διαδικασίας, η έκδοση πρωτόδικης απόφασης θα μπορούσε να μετατεθεί ακόμα και έως το 2030. Οι επόμενοι μήνες, συνεπώς, αναμένονται καθοριστικοί σε δύο παράλληλα επίπεδα: αφενός το Δικαστικό Συμβούλιο θα κρίνει εάν η υπόθεση της αλλοίωσης του χώρου θα οδηγηθεί ενώπιον του Ειδικού Δικαστηρίου, αφετέρου η κύρια δίκη καλείται να περάσει από τα διαδικαστικά ζητήματα στην ουσιαστική εξέταση των αποδεικτικών στοιχείων και των μαρτυρικών καταθέσεων.

Δημοσιεύτηκε στα «Παραπολιτικά»