Κάτω από τη βαριά σκιά του πολέμου στη Μέση Ανατολή συνεδριάζει σήμερα το Eurogroup, με βασικό θέμα στην ατζέντα τις εκρηκτικές εξελίξεις στις αγορές ενέργειας και τις επιπτώσεις τους στην οικονομία της ευρωζώνης. Η νέα γεωπολιτική αναταραχή, που θέτει σε δοκιμασία τα ενεργειακά αποθέματα, έχει πυροδοτήσει ισχυρό ράλι στις διεθνείς τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, εντείνοντας τους φόβους για αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων και επιβράδυνση της ανάπτυξης στην Ευρώπη, που φέτος ο στόχος είναι για 1,2%.

Διαβάστε: Κυριάκος Πιερρακάκης: Η εποχή της γεωπολιτικής αθωότητας έχει τελειώσει - Αίσθηση κατεπείγοντος για δράσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, "ο χρόνος δεν είναι ουδέτερη μεταβλητή"


Eurogroup: Ανησυχία για το ενεργειακό σοκ, επί τάπητος οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη της ευρωζώνης

Τις τελευταίες ημέρες οι τιμές του πετρελαίου Brent έχουν εκτοξευθεί πάνω από τα 90 δολάρια το βαρέλι, στο υψηλότερο επίπεδο από το 2023, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν για σοβαρές διαταραχές στις παγκόσμιες ροές ενέργειας. Οι στρατιωτικές επιχειρήσεις στην περιοχή του Περσικού Κόλπου, ιδιαίτερα γύρω από τα Στενά του Ορμούζ -μια κρίσιμη αρτηρία απ' όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου- έχουν περιορίσει δραματικά την κυκλοφορία των δεξαμενόπλοιων, προκαλώντας έντονες πιέσεις στην προσφορά. Οι προβλέψεις των αναλυτών δείχνουν ότι, εάν οι διαταραχές παραμείνουν, οι τιμές μπορεί να πλησιάσουν ή και να ξεπεράσουν τα 120 δολάρια το βαρέλι, με άμεσες συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία και τον πληθωρισμό.

Την ίδια στιγμή, και οι τιμές του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου έχουν εκτιναχθεί, καταγράφοντας άνοδο άνω του 65%, με την τιμή της μεγαβατώρας να αγγίζει τα 54 ευρώ, από 26,5 ευρώ πριν από τρεις μήνες. Η εξέλιξη αυτή αντικατοπτρίζει την κρίσιμη εξάρτηση της Ευρώπης από τις εισαγωγές ενέργειας και τις υποδομές υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Σε αυτό το πλαίσιο, στο επίκεντρο της σημερινής συζήτησης αναμένεται να βρεθεί το κατά πόσο η νέα ενεργειακή κρίση μπορεί να εκτροχιάσει την ήδη εύθραυστη αναπτυξιακή πορεία της ευρωζώνης. Η αύξηση των τιμών της ενέργειας μεταφράζεται σε υψηλότερο κόστος παραγωγής για τη βιομηχανία, αυξημένους λογαριασμούς για τα νοικοκυριά και πρόσθετη πίεση στους κρατικούς προϋπολογισμούς, σε μια περίοδο κατά την οποία αρκετά κράτη-μέλη επιχειρούν να επαναφέρουν τα δημόσια οικονομικά τους σε τροχιά δημοσιονομικής σταθερότητας.

Σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές, οι υπουργοί θα εξετάσουν σενάρια για την εξέλιξη των τιμών, καθώς και την ανθεκτικότητα των ενεργειακών αποθεμάτων ενόψει των επόμενων μηνών. Ιδιαίτερη έμφαση αναμένεται να δοθεί στον συντονισμό των πολιτικών στήριξης, ώστε να αποφευχθούν αποσπασματικές εθνικές παρεμβάσεις που θα μπορούσαν να διαταράξουν τον ανταγωνισμό στην ενιαία αγορά.

Ο Christian Zinglersen, πρώην διευθυντής του Οργανισμού της ΕΕ για τη Συνεργασία των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας, και ο Damian Cortinas, πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας, θα παρουσιάσουν τις απόψεις τους σχετικά με την ανταγωνιστικότητα της ζώνης του ευρώ στο τρέχον περιβάλλον.

Πέραν της ενέργειας, στην ημερήσια διάταξη περιλαμβάνεται η συζήτηση για τις μακροοικονομικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, με βάση τις τελευταίες εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Επίσης, ο υπουργός Οικονομικών των Κάτω Χωρών, Eelco Heinen, έχει προσκληθεί να παρουσιάσει τις προτεραιότητες πολιτικής της νέας ολλανδικής κυβέρνησης. Τέλος, το Eurogroup αναμένεται να υιοθετήσει δήλωση σχετικά με το βελγικό σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος για το 2026.