Η κυβερνοασφάλεια και η ενίσχυση της κυβερνοανθεκτικότητας αποτελούν πλέον κρίσιμα ζητήματα για τη λειτουργία του κράτους, της οικονομίας και των κρίσιμων υποδομών. Με νέα παρέμβασή του, το Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα (ΙΝΑΤ) παρουσιάζει αναλυτική αποτύπωση της κατάστασης στην Ελλάδα, υποστηρίζοντας ότι, παρά τη θεσμική πρόοδο των τελευταίων ετών, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά κενά στην επιχειρησιακή ετοιμότητα. Παράλληλα, προτείνει ένα σύνολο στοχευμένων παρεμβάσεων με στόχο την ενίσχυση της κυβερνοανθεκτικότητας και την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση των σύγχρονων ψηφιακών απειλών.

Διαβάστε: Τιμές προϊόντων: Οι 12 κατηγορίες που θα έχουν μειώσεις τουλάχιστον 5% από την 31η Αυγούστου

ΙΝΑΤ για κυβερνοασφάλεια: Επιτακτικά επίκαιρο ζήτημα

Η δημοσίευση έρχεται σε συγκυρία που καθιστά το ζήτημα επιτακτικά επίκαιρο. Η παραπλάνηση του Συμβούλου Εθνικής Ασφάλειας, Θάνου Ντόκου κατέδειξε ότι στοιχειώδη πρωτόκολλα ασφαλούς επικοινωνίας δεν τηρήθηκαν στον πυρήνα του επιτελικού κράτους· και μάλιστα, όπως προκύπτει από τις περιγραφές των ίδιων των δραστών, χωρίς να απαιτηθεί καμία «προηγμένη τεχνολογία». Το περιστατικό επιβεβαιώνει την κεντρική διαπίστωση του κειμένου: η χώρα διαθέτει πλέον θεσμούς και κανόνες, όχι όμως αντίστοιχη επιχειρησιακή ετοιμότητα και λογοδοσία. Αυτό το κενό διακυβέρνησης έχει κόστος που άπτεται της εθνικής ασφάλειας και της διεθνούς αξιοπιστίας της χώρας.

Η εικόνα σε αριθμούς

Παρά τη σημαντική πρόοδο σε κανονιστικό και θεσμικό επίπεδο, η επιχειρησιακή ετοιμότητα παραμένει ανομοιογενής. Στην Ελλάδα:

  • Το 35,73% των επιχειρήσεων εφαρμόζουν τουλάχιστον πέντε βασικά μέτρα ασφάλειας στις τεχνολογίες πληροφοριών και επικοινωνιών (ΤΠΕ), έναντι 55,74% στην ΕΕ.
  • Το 6,2% των επιχειρήσεων ανέφερε κυβερνοεπιθέσεις που οδήγησαν σε μη διαθεσιμότητα υπηρεσιών ΤΠΕ, σχεδόν διπλάσιο ποσοστό από τον μέσο όρο της ΕΕ.
  • Μόλις το 71,8% των επιχειρήσεων εφαρμόζει τουλάχιστον ένα μέτρο κυβερνοασφάλειας, έναντι 92,8% στην ΕΕ.
  • Μόνο το 31,7% εκπαιδεύει συστηματικά το προσωπικό του, ποσοστό σχεδόν υποδιπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
  • Η Ελλάδα κατατάσσεται στην τελευταία θέση μεταξύ των κρατών-μελών ως προς την υιοθέτηση βασικών μέτρων κυβερνοασφάλειας από τις επιχειρήσεις.

Οι προτάσεις

Το κείμενο προτείνει την ανάπτυξη ενιαίου συστήματος επιχειρησιακής αποτίμησης και παρακολούθησης της κυβερνοανθεκτικότητας, με σαφή ελάχιστα επίπεδα ανθεκτικότητας, συγκρίσιμους δείκτες ωριμότητας και κοινά πρότυπα αξιολόγησης, καθώς και πέντε παρεμβάσεις άμεσου αντίκτυπου:

  • Επιχειρησιακούς ελέγχους κυβερνοανθεκτικότητας σε κρίσιμους τομείς (Υγεία, Ενέργεια, Μεταφορές, Επικοινωνίες, Ύδρευση).
  • Ενίσχυση του εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού στην Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας, σε κρίσιμους δημόσιους φορείς και στις περιφερειακές δομές.
  • Υποστήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων μέσω εθνικής ψηφιακής πλατφόρμας με δωρεάν εργαλεία ανοικτού κώδικα, πρότυπα και εκπαίδευση.
  • Διοικητική λογοδοσία και μετρήσιμη πρόοδο με σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων και τακτική αποτίμηση αποτελεσμάτων.
  • Συστηματοποίηση των ασκήσεων κυβερνοκρίσεων και ενσωμάτωση των συμπερασμάτων τους στον εθνικό σχεδιασμό.

Η κυβερνοανθεκτικότητα αναδεικνύεται σε ζήτημα εθνικής ασφάλειας και δημόσιου συμφέροντος, που απαιτεί συνεκτική δημόσια πολιτική, κεντρικό συντονισμό και ρητή διοικητική λογοδοσία.

Το πλήρες κείμενο είναι διαθέσιμο στην ιστοσελίδα του INAT.