Μέσα στο πρώτο δεκαήμερο του Μαρτίου θα παρουσιαστεί από τον πρωθυπουργό η πολυσυζητημένη νομοθετική ρύθμιση της κυβέρνησης για την απαγόρευση της χρήσης των social media για παιδιά κάτω των 15 ετών. «Για την Ελλάδα και για εμένα προσωπικά, η προστασία των ανηλίκων από τον ψηφιακό εθισμό και τους κινδύνους του Διαδικτύου είναι θέμα διαγενεακής αλληλεγγύης και αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα για την κυβέρνησή μου», είπε προ ημερών ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην ομιλία του στο πλαίσιο του «AI Impact Summit» στο Νέο Δελχί.

Διαβάστε: Απαγόρευση social media σε ανήλικους: Γιατί τα παιδιά κάτω των 16 βρίσκουν ήδη τρόπους να την παρακάμπτουν - Τι δείχνουν τα νέα στοιχεία για την ψυχική τους υγεία - Τι λέει στο parapolitika.gr η Γλυκερία Αποστολοπούλου

Στην ίδια Σύνοδο μίλησε και ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, που έκανε ξεχωριστή αναφορά στην πρωτοβουλία της Ελλάδας σε ρυθμιστικό επίπεδο για την προστασία των ανηλίκων στο Διαδίκτυο. Μάλιστα, η ελληνική νομοθετική παρέμβαση, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι πολύ κοντά στο πνεύμα και το γράμμα του ανάλογου νομοσχεδίου της γαλλικής κυβέρνησης.


Social media: Σε δέκα μέρες παρουσιάζεται από τον πρωθυπουργό η νέα ρύθμιση που περιορίζει την πρόσβαση των ανηλίκων

Το ζήτημα είναι πολυσύνθετο και πολυπαραγοντικό και αποτέλεσε αντικείμενο ευρείας διαβούλευσης τους τελευταίους μήνες μεταξύ των συναρμόδιων υπουργών Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρη Παπαστεργίου, Υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη (με ενεργό εμπλοκή του υφυπουργού αρμόδιου για την ψυχική υγεία, Δημήτρη Βαρτζόπουλου), και Δικαιοσύνης, Γιώργου Φλωρίδη, σε συνεργασία με τον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο. Η νομοθετική πρωτοβουλία θα είναι του Υπουργείου Υγείας, καθώς το ζήτημα θα αναχθεί νομικά στην προστασία της ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων από τον εθισμό στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η σχετική προεργασία έχει γίνει και απομένει η οριστικοποίηση δύσκολων και ευαίσθητων θεμάτων, όπως ο ακριβής ορισμός του ψηφιακού εθισμού και ο προσδιορισμός των προστίμων στις διαδικτυακές πλατφόρμες σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, αλλά και αν θα περιληφθεί διάταξη στον Ποινικό Κώδικα για την ευθύνη των γονέων, όπως υπάρχει, π.χ., για την κατανάλωση αλκοόλ ή τη χρήση ναρκωτικών από ανηλίκους.

Το παράδειγμα της Αυστραλίας

Αξίζει να σημειωθεί ότι σε πρόσφατη δημοσκόπηση της εταιρείας Alco η συντριπτική πλειοψηφία των ερωτηθέντων (ποσοστό 80%) συμφωνεί με την επιβολή περιορισμών στα social media και την απαγόρευση της πρόσβασης σε παιδιά κάτω των 15 ετών. «Μελετάμε με μεγάλη προσοχή και το παράδειγμα της Αυστραλίας, της καθολικής απαγόρευσης από μια ηλικία και κάτω. Η ηλικία την οποία θα θέσουμε εμείς είναι τα 15, όχι τα 16», είχε αναφέρει σε πρόσφατη τηλεοπτική του συνέντευξη ο κ. Μητσοτάκης. «Και το βλέπετε γύρω σας. Βλέπετε παιδιά, παρέες και επικοινωνούν μέσα από το κινητό. Είναι πρόβλημα. Μας το λένε οι γονείς οι ίδιοι», είχε επισημάνει επίσης. 

Σε εκδήλωση προ μηνών, εξάλλου, όπου είχε συμμετάσχει ο πρωθυπουργός με τον συνιδρυτή και διευθύνοντα σύμβουλο της Google DeepMind, Demis Hassabis, ο τελευταίος είχε τονίσει μεταξύ άλλων ότι «αυτό που κάνουν σήμερα οι αλγόριθμοι των social media είναι κυρίως μια διαδικασία μέγιστης απορρόφησης της προσοχής σας, αλλά όχι απαραίτητα με τρόπο που είναι ωφέλιμος για εσάς ως άτομο».

Η συνεργασία που απαιτείται για να υλοποιηθεί η μεταρρύθμιση αυτή είναι τετραμερής, όπως εξηγεί στα «Π» κυβερνητικός παράγοντας με γνώση των σχετικών συζητήσεων. Ο πρώτος παράγοντας είναι το κράτος, που θα νομοθετήσει την υποχρέωση για τις εταιρείες που ελέγχουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης να βάλουν ένα συγκεκριμένο πλαίσιο για την προστασία της ανηλικότητας, με έλεγχο της ψηφιακής ταυτοποίησης της ηλικίας. Όποιος θέλει να έχει πρόσβαση στα social media θα πρέπει να μπορεί να αποδείξει ότι είναι άνω των 15 ετών (μετά την ολοκλήρωση της υποχρεωτικής Εκπαίδευσης, στο Γυμνάσιο δηλαδή), ενώ κάποιοι περιορισμοί θα υπάρχουν και για όσους είναι από 16 έως 17 ετών. Ο δεύτερος παράγοντας είναι η Κομισιόν: Η Αυστραλία ήταν η πρώτη χώρα που θέσπισε ένα αυστηρό πλαίσιο για την πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ωστόσο δεν έχει τους περιορισμούς που θέτει η ευρωπαϊκή κοινή αγορά και στους οποίους, φυσικά, υπόκειται η Ελλάδα ως κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Συνεπώς, θα αυξηθεί και η πίεση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να λάβει άμεσα πρωτοβουλίες στην κατεύθυνση αυτή.

Οι εταιρείες

Ο τρίτος παράγοντας είναι οι εταιρείες: Η κινέζικη ByteDance (TikTok), η αμερικανική Meta (Facebook, Instagram και WhatsApp, το οποίο δεν αναμένεται να περιληφθεί στη λίστα με τα social media) και η επίσης αμερικανική Alphabet (YouTube) θα κληθούν να προσαρμοστούν στις νέες απαιτήσεις της ελληνικής νομοθεσίας, αλλιώς θα προβλέπονται πρόστιμα και κυρώσεις. Ο τέταρτος και τελευταίος παράγοντας είναι οι ίδιοι οι γονείς των ανηλίκων, τους οποίους η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να ευαισθητοποιήσει περισσότερο ως προς τον χρόνο έκθεσης των παιδιών στις πλατφόρμες και τις συνέπειες για την ψυχική τους υγεία, ώστε να τους έχει συμμάχους στην προσπάθεια αυτή.

Οπως τονίζουν κυβερνητικές πηγές, ο Κυριάκος Μητσοτάκης είναι από τους πρώτους που έχουν αναδείξει το θέμα των κανόνων και των ορίων για την προστασία ανηλίκων από τον ψηφιακό εθισμό σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο ήδη από το 2024, φέρνοντας ως παράδειγμα τη δηµιουργία του KidsWallet, της πρώτης κρατικά υποστηριζόµενης εφαρµογής επαλήθευσης ηλικίας, και την υπερψήφιση της ελληνικής πρότασης για την καθιέρωση της ψηφιακής ηλικίας ενηλικίωσης σε πανευρωπαϊκό επίπεδο από 13 κράτη-µέλη της Ε.Ε. Μάλιστα, η κυβέρνηση θα φέρει και το παράδειγμα του KidsWallet ως ενδεδειγμένο μοντέλο τεχνικής λύσης για την επαλήθευση ηλικίας στις πλατφόρμες.

Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα Παραπολιτικά