Η αποτελεσματική αντιμετώπιση του καρκίνου προϋποθέτει έναν συνδυασμό πρόληψης, καινοτόμων λύσεων, περιβαλλοντικής υπευθυνότητας και καθολικής πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας. Η μετάβαση προς μια «πράσινη» ογκολογία αναδεικνύεται όχι μόνο ως υγειονομική ανάγκη, αλλά και ως κρίσιμη επένδυση για το μέλλον των κοινωνιών. Τα ζητήματα αυτά υπογράμμισαν ειδικοί επιστήμονες στο πλαίσιο της έκτης ετήσιας Συνόδου Κορυφής για τον Καρκίνο στην Ελλάδα, με τίτλο «Η καταπολέμηση του καρκίνου σε ταραγμένες εποχές», που διοργανώνεται από τον Economist. Η συζήτηση ανέδειξε ότι η αντιμετώπιση του καρκίνου μετατοπίζεται σταθερά από τη θεραπεία προς την πρόληψη.

Διαβάστε: HRD στον καρκίνο ωοθηκών: Κενά στην μεθοδολογία, στην εφαρμογή και στην αποζημίωση

Αναδείχθηκε η σημασία της «πράσινης ογκολογίας» και της προσέγγισης «One Health», που συνδέει την ανθρώπινη υγεία με το περιβάλλον και τη βιωσιμότητα των συστημάτων υγείας. Ο João Breda, επικεφαλής του Γραφείου του ΠΟΥ στην Αθήνα για την Ποιότητα της Φροντίδας και την Ασφάλεια των Ασθενών, ειδικός εκπρόσωπος του περιφερειακού διευθυντή και υπεύθυνου, ΠΟΥ Ελλάδας, συνεχάρη την Ελλάδα για την πρόοδο που έχει σημειώσει στην αντιμετώπιση του καρκίνου, ιδιαίτερα στον προσυμπτωματικό έλεγχο. Ωστόσο, τόνισε ότι απαιτείται μεγαλύτερη έμφαση στην πρόληψη μέσω της μείωσης βασικών παραγόντων κινδύνου, όπως το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ και η παχυσαρκία.

"Το πρόγραμμα 'Προλαμβάνω' σηματοδότησε μια σημαντική αλλαγή, φέρνοντας το σύστημα υγείας πιο κοντά στον πολίτη"

Ο Νίκος Ιωσήφ, πρόεδρος του Οργανισμού Πληροφοριών Ανθρώπινης Υγείας, διευθύνων σύμβουλος, Brains ICS, ανέδειξε ότι το πρόγραμμα «Προλαμβάνω» σηματοδότησε μια σημαντική αλλαγή, φέρνοντας το σύστημα υγείας πιο κοντά στον πολίτη. Όπως σημείωσε, ο καρκίνος δεν ξεκινά στο νοσοκομείο, αλλά στην καθημερινότητα και τις συνήθειες των ανθρώπων. Υπογράμμισε την ανάγκη ανάπτυξης κουλτούρας πρόληψης, τη δημιουργία μητρώων νεοπλασματικών νόσων, την αξιοποίηση του Εθνικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας και την ανάπτυξη ψηφιακών εργαλείων που θα καθοδηγούν τους πολίτες. Παράλληλα, στάθηκε στις ανισότητες πρόσβασης, τονίζοντας ότι η πρόληψη δεν φτάνει ισότιμα σε όλους και ότι απαιτείται αποκέντρωση των υπηρεσιών υγείας.

Ο Δημοσθένης Σαρηγιάννης, διευθυντής και πρόεδρος, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, έδωσε έμφαση στη σύνδεση περιβάλλοντος και καρκίνου, επισημαίνοντας ότι το αστικό περιβάλλον και η ατμοσφαιρική ρύπανση αποτελούν κρίσιμους παράγοντες κινδύνου, καθώς τα μικροσωματίδια μεταφέρουν καρκινογόνες ουσίες. Τόνισε ότι η κλιματική αλλαγή επιδεινώνει αυτούς τους κινδύνους και ανέδειξε την ανάγκη μετάβασης σε «πόλεις χωρίς καρκίνο», στο πλαίσιο της προσέγγισης «One Health». Υπενθύμισε επίσης ότι η πλειονότητα των θανάτων από καρκίνο καταγράφεται σε χώρες με χαμηλότερα εισοδήματα και ανεπαρκείς υποδομές πρόληψης.

"Η δευτερογενής πρόληψη μέσω έγκαιρης διάγνωσης είναι καθοριστική - Το 50% των καρκίνων μπορεί να προληφθεί"

Η Θάλεια Λάλα, παθολόγος ογκολόγος, 3η Κλινική Παθολογικής Ογκολογίας, Θεαγένειο Αντικαρκινικό Νοσοκομείο, στάθηκε στην έννοια της πράσινης ογκολογίας, υπογραμμίζοντας ότι το ίδιο το σύστημα υγείας μπορεί να συμβάλει στο περιβαλλοντικό αποτύπωμα που επηρεάζει την υγεία. Ανέφερε ότι η βιώσιμη ογκολογία περιλαμβάνει καλύτερη διαχείριση πόρων, περιορισμό της σπατάλης, αξιοποίηση της τηλεϊατρικής και ασφαλέστερη διαχείριση αποβλήτων. Επισήμανε ότι η δευτερογενής πρόληψη μέσω έγκαιρης διάγνωσης είναι καθοριστική, καθώς έως και το 50% των καρκίνων μπορεί να προληφθεί.

Η Ugne Sabale, διευθύντρια έρευνας αποτελεσμάτων για την περιοχή της Μεσοευρωπαϊκής περιοχής, MSD, ανέδειξε το «κρυφό φορτίο» του καρκίνου, που δεν περιορίζεται στο οικονομικό κόστος αλλά επηρεάζει βαθιά τις οικογένειες και την κοινωνία. Παρουσίασε στοιχεία για την Ελλάδα, επισημαίνοντας την αυξανόμενη επίπτωση της νόσου. Ετησίως καταγράφονται 63.000 νέες περιπτώσεις καρκίνου, δηλαδή 173 νέες διαγνώσεις καθημερινά και 35.000 θάνατοι το χρόνο.

Παράλληλα, ανέφερε, ο καρκίνος «κλέβει» και το χρόνο μας. Ετησίως χάνονται 647 έτη ζωής και 743 εκατομμύρια ευρώ λόγω χαμένης παραγωγικότητας.

Έκανε ιδιαίτερη αναφορά στον ιό HPV, αναφέροντας ότι ετησίως καταγράφονται 443 θάνατοι το χρόνο σχετιζόμενοι με τον HPV, ενώ το οικονομικό κόστος ανέρχεται σε 25 εκατομμύρια ευρώ.

Τέλος, ο Δημήτριος Δαραβίκας, ακτινολόγος, ιατρικός διευθυντής χώρας, Affidea Ελλάδας, αναφέρθηκε στον ρόλο του ιδιωτικού τομέα στην παροχή ογκολογικών υπηρεσιών, παρουσιάζοντας την ανάπτυξη εκτεταμένων δικτύων ιατρικών κέντρων στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Τόνισε τη σημασία της αξιοποίησης σύγχρονου ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού και της παροχής ολοκληρωμένης φροντίδας για τους ογκολογικούς ασθενείς.