Η ερώτηση για το πόσο συχνά να κάνεις ντους μετά τα 65 απασχολεί χιλιάδες ανθρώπους που βλέπουν το σώμα τους να αλλάζει. Το δέρμα γίνεται πιο λεπτό, πιο ξηρό, πιο ευαίσθητο. Οι γιατροί συστήνουν προστασία, τα παιδιά ανησυχούν για τις οσμές, ενώ οι διαφημίσεις εξακολουθούν να δείχνουν καθημερινό ντους ως απόλυτη αναγκαιότητα. Κάπου ανάμεσα σε αυτά τα μηνύματα, η πραγματικότητα χάνεται. Η αλήθεια είναι πως μετά τα 65, η υγιεινή δεν έχει να κάνει με επανάληψη αλλά με στρατηγική. Το σώμα δεν γερνάει όπως υπόσχονται οι διαφημίσεις σαπουνιών, και ο κανόνας του καθημερινού ντους μπορεί να μετατραπεί από συνήθεια σε άσκοπη τιμωρία.


Γιατί το καθημερινό ντους μετά τα 65 μπορεί να βλάψει το δέρμα σου

Όταν ρωτάς δέκα ανθρώπους άνω των 65 ετών πόσο συχνά κάνουν ντους, θα ακούσεις δέκα διαφορετικές απαντήσεις, συχνά με ημιαπολογητικό τόνο. Κάποιοι εξακολουθούν να ακολουθούν την παλιά τους ρουτίνα, καθημερινά χωρίς εξαιρέσεις. Άλλοι έχουν μετακινηθεί σιωπηλά σε μία ή δύο φορές την εβδομάδα, χωρίς να τολμούν να το πουν δυνατά. Η πραγματικότητα είναι πως το δέρμα μετά τα 65 χρειάζεται διαφορετική φροντίδα.

Οι δερματολόγοι σήμερα είναι σαφείς: πέρα από μια συγκεκριμένη ηλικία, η υγιεινή έχει λιγότερο να κάνει με την επανάληψη και περισσότερο με την εξυπνάδα. Το ζεστό νερό αφαιρεί τα φυσικά λιπίδια που προστατεύουν το γερασμένο δέρμα. Όσο περισσότερο πλένεσαι, τόσο περισσότερο το ξηραίνεις. Όσο πιο ξηρό γίνεται το δέρμα, τόσο περισσότερο σκάει, φαγουρίζει και επιτρέπει την είσοδο μικροβίων. Για κάποιον άνω των 65 ετών, το συνεχές πλύσιμο μπορεί ειρωνικά να αυξήσει τις λοιμώξεις και την ενόχληση.

Ένας καλύτερος ρυθμός για τους περισσότερους υγιείς ηλικιωμένους είναι συχνά ένα πλήρες ντους δύο έως τρεις φορές την εβδομάδα, σε συνδυασμό με καθημερινό καθαρισμό βασικών περιοχών: μασχάλες, βουβωνική χώρα, πόδια, πτυχές. Αυτή η ισορροπία κρατάει μακριά τις οσμές, προστατεύει το δέρμα και σέβεται το ενεργειακό επίπεδο της ημέρας.


Ο ιδανικός ρυθμός: δύο έως τρεις φορές την εβδομάδα και καθημερινός καθαρισμός ζωτικών ζωνών

Οι ειδικοί που εργάζονται με ηλικιωμένους επαναλαμβάνουν συχνά την ίδια οδηγία: στόχευσε σε ένα ντους ολόκληρου του σώματος περίπου κάθε δύο έως τρεις ημέρες, και στη συνέχεια κάνε γρήγορα, στοχευμένα πλυσίματα τις υπόλοιπες μέρες. Αυτό σημαίνει ένα απαλό, χλιαρό ντους, ας πούμε, τη Δευτέρα, την Πέμπτη και το Σάββατο, με ένα μαλακό καθαριστικό και χωρίς επιθετικό τρίψιμο. Τις άλλες μέρες, ένα πανάκι στο νιπτήρα είναι αρκετό για να ανανεώσεις τις βασικές περιοχές: μασχάλες, ιδιωτικά μέρη, πόδια, πτυχές δέρματος και πρόσωπο.

Ένα ή δύο λεπτά είναι αρκετά. Αυτή η απλή αλλαγή μετατρέπει την υγιεινή από μια μεγάλη σωματική πρόκληση σε ένα διαχειρίσιμο, καθημερινό τελετουργικό που σέβεται τόσο την ηλικία όσο και την αξιοπρέπεια. Το εμπόδιο σπάνια είναι το ίδιο το νερό, αλλά οι πεποιθήσεις που το συνοδεύουν. Πολλοί άνθρώποι άνω των 65 μεγάλωσαν με την ιδέα ότι ένας καθαρός άνθρωπος κάνει ντους κάθε μέρα και ότι οτιδήποτε λιγότερο είναι τεμπελιά.

Όταν λοιπόν έρχονται προβλήματα ισορροπίας, αρθρίτιδα ή κόπωση, κάποιοι επιμένουν και υποφέρουν. Άλλοι κάνουν το αντίθετο και μειώνουν υπερβολικά, περνώντας από καθημερινά ντους σε σχεδόν κανένα, αφήνοντας τον φόβο και την ντροπή να αναλάβουν. Εκεί συχνά αρχίζουν σιωπηλά να εμφανίζονται οι οσμές σώματος, οι δερματικές λοιμώξεις και η κοινωνική απομόνωση. Το σωστό σημείο βρίσκεται στη μέση: όχι μία φορά την ημέρα, όχι μία φορά την εβδομάδα, αλλά εκείνος ο τακτικός ρυθμός που ταιριάζει στο σώμα και στη ζωή σου.

Μια γηριατρική νοσοκόμα που βοηθά ηλικιωμένους να προσαρμόσουν τις ρουτίνες τους στο μπάνιο εξηγεί: «Μετά τα 65, η υγιεινή δεν έχει να κάνει με το να αποδείξεις ότι είσαι καθαρός. Έχει να κάνει με το να προστατεύσεις το δέρμα σου ώστε να μπορεί να σε προστατεύσει».


Ασφάλεια, άνεση και μικρά τελετουργικά που αλλάζουν τα πάντα

Ένα ντους που αισθάνεσαι ασφαλές είναι ένα ντους που πραγματικά θα κάνεις. Μετά τα 65, ο μεγαλύτερος εχθρός στο μπάνιο δεν είναι η βρομιά, είναι το πάτωμα. Μία άβολη κίνηση, ένα ζάλισμα, και ο φόβος της πτώσης εγκαθίσταται για πάντα. Γι' αυτό η σωστή διαμόρφωση έχει μεγαλύτερη σημασία από τον ακριβή χρόνο κάτω από το νερό. Αντιολισθητικά χαλάκια, μια λαβή στήριξης, ένα κάθισμα ντους, ένα φορητό ντουζ: αυτά δεν είναι πολυτελή gadget, είναι το εισιτήριό σου για ντους με λιγότερο άγχος και περισσότερη αυτονομία.

Ας είμαστε ειλικρινείς: κανείς δεν κάνει όλα αυτά κάθε μέρα. Αλλά μόλις βάλεις τα βασικά στη θέση τους, η ρουτίνα των δύο ή τριών φορών την εβδομάδα σταματά να μοιάζει με κίνδυνο και αρχίζει να μοιάζει με φροντίδα. Υπάρχει μια άλλη παγίδα: η υπερβολή με τα προϊόντα. Στα 30, ένα δυνατό αφρόλουτρο με άρωμα μπορεί να φαίνεται φρέσκο. Στα 70, η ίδια φόρμουλα μπορεί να καίει, να ξηραίνει και να ερεθίζει.

Πολλοί ηλικιωμένοι παραπονιούνται για χρόνια φαγούρα, και όμως τα ράφια του μπάνιου τους είναι γεμάτα με σπρέι αποσμητικά, αντιβακτηριακά σαπούνια και αρωματικά αφρόλουτρα. Το δέρμα δεν μπορεί να ανταπεξέλθει. Μια απλούστερη σειρά συνήθως λειτουργεί καλύτερα: ένα απαλό καθαριστικό με βάση το λάδι, ένα βασικό αποσμητικό, μια ελαφριά ενυδατική κρέμα. Δεν χρειάζονται γάντια απολέπισης, αρώματα παντού ή δυνατά αντισηπτικά σαπούνια εκτός αν σου το πει γιατρός.

Ένας συμπονετικός κανόνας: αν το ντους σε αφήνει κουρασμένο, κρυωμένο ή με φαγούρα, κάτι στη ρουτίνα σου λειτουργεί εναντίον σου. Μια δερματολόγος που βλέπει πολλούς ανθρώπους άνω των 65 με ξηρό, φλεγμονώδες δέρμα λέει: «Λέω στους ασθενείς μου: στοχεύστε στο φρέσκο, όχι στο γυαλισμένο. Δεν είστε πλακάκι μπάνιου. Δεν χρειάζεται να τριφτείτε για να λάμψετε».


Μια νέα σχέση με το σώμα σου, όχι απλώς ένα νέο πρόγραμμα

Η αλλαγή της συχνότητας του ντους μετά τα 65 δεν είναι μόνο ζήτημα υγιεινής. Είναι ένας σιωπηλός τρόπος να πεις: «Το σώμα μου έχει αλλάξει και ακούω». Το παλιό αντανακλαστικό των καθημερινών ντους προήλθε από ρυθμούς εργασίας, οσμές από τα μέσα μαζικής μεταφοράς, κοινωνική πίεση. Η συνταξιοδότηση, η ασθένεια ή η μοναχική ζωή αναδιατάσσουν αυτά τα χαρτιά.

Το να αφιερώσεις χρόνο να ρωτήσεις «Ποιος ρυθμός μου ταιριάζει πραγματικά τώρα;» συχνά αποκαλύπτει περισσότερα από έναν αριθμό ντους την εβδομάδα. Κάποιοι θα συνειδητοποιήσουν ότι μπορούν να κάνουν λιγότερο ντους και να νιώθουν καλύτερα. Άλλοι θα δουν ότι χρειάζονται να κάνουν ντους πιο συχνά από ό,τι κάνουν σήμερα, για να νιώθουν πιο άνετα στο δικό τους δέρμα και γύρω από άλλους.

Η σωστή απάντηση είναι αυτή που κρατά το δέρμα σου ήρεμο, την ενέργειά σου διατηρημένη και την αυτοπεποίθησή σου άθικτη. Και αυτό το σωστό σημείο τείνει να βρίσκεται κάπου ανάμεσα στο «κάθε μέρα, ό,τι κι αν γίνει» και το «μόνο όταν δεν μπορώ να αντέξω τον εαυτό μου άλλο». Αν αυτό το θέμα ξυπνά αναμνήσεις, δυσφορία ή ακόμα και ανακούφιση, δεν είσαι μόνος. Αυτή είναι μια σιωπηλή, πολύ ανθρώπινη αλλαγή που περνούν πολλοί άνθρωποι γύρω σου, μερικές φορές χωρίς να τολμούν να μιλήσουν γι' αυτό.

Ίσως η πραγματική αρχή της υγιούς γήρανσης είναι να μπορείς να πεις δυνατά: «Αυτός είναι ο ρυθμός μου τώρα, και μου ταιριάζει».


Πρακτικές συμβουλές για ασφαλές και αποτελεσματικό ντους μετά τα 65

Για να κάνεις το ντους πιο ασφαλές και πιο αποτελεσματικό μετά τα 65, υπάρχουν συγκεκριμένες κινήσεις που κάνουν τη διαφορά:

  • Δύο έως τρία πλήρη ντους την εβδομάδα με χλιαρό νερό, όχι ζεστό
  • Καθημερινό πλύσιμο μασχαλών, βουβώνων, ποδιών και προσώπου με μαλακό πανί
  • Σύντομα ντους: πέντε έως δέκα λεπτά, όχι μακριά ζεστά μπάνια που σε εξαντλούν
  • Ήπιο σαπούνι χωρίς άρωμα μόνο σε βρόμικες περιοχές, όχι σε όλο το σώμα κάθε φορά
  • Γρήγορη ενυδάτωση μετά, ειδικά στα πόδια, τα χέρια και την πλάτη
  • Τοποθέτηση τουλάχιστον μιας λαβής στήριξης κοντά στο ντους ή την μπανιέρα
  • Χρήση καρέκλας ή σκαμπό ντους αν το στέκεσαι είναι κουραστικό ή ασταθές
  • Επιλογή ενός απαλού καθαριστικού και να το κρατήσεις, χωρίς επιθετικές υποσχέσεις βαθιού καθαρισμού
  • Στέγνωμα του δέρματος με πετσέτα με ελαφρά πιεστικά χτυπήματα αντί για δυνατό τρίψιμο
  • Εφαρμογή απλής ενυδατικής κρέμας αμέσως μετά το ντους, όταν το δέρμα είναι ακόμα ελαφρώς υγρό


Συχνές ερωτήσεις για το ντους μετά τα 65

1. Πόσο συχνά πρέπει ένα άτομο άνω των 65 να κάνει ντους;
Για τους περισσότερους υγιείς ηλικιωμένους, ένα πλήρες ντους δύο έως τρεις φορές την εβδομάδα, με καθημερινό πλύσιμο βασικών ζωνών όπως μασχάλες, βουβώνες, πόδια και πρόσωπο, είναι αρκετό για να παραμείνουν καθαροί και άνετοι.

2. Είναι το καθημερινό ντους κακό για το ηλικιωμένο δέρμα;
Τα καθημερινά ζεστά ντους μπορούν να ξηράνουν και να αδυνατίσουν το ήδη εύθραυστο δέρμα, ειδικά με δυνατά σαπούνια, οδηγώντας σε φαγούρα, ρωγμές και λοιμώξεις.

3. Τι γίνεται αν ιδρώνω πολύ ή γυμνάζομαι τακτικά;
Σε ενεργές ημέρες, ένα γρήγορο ξέβγαλμα ή ένα επιπλέον ντους είναι εντάξει, αρκεί να χρησιμοποιείς ήπια προϊόντα και να κρατάς το νερό χλιαρό και τη διάρκεια σύντομη.

4. Πώς μπορώ να αποφύγω τις οσμές σώματος με λιγότερα ντους;
Επικεντρώσου στον καθημερινό καθαρισμό περιοχών επιρρεπών σε οσμές, φόρα αναπνεύσιμα υφάσματα, άλλαζε εσώρουχα και κάλτσες κάθε μέρα και χρησιμοποίησε ένα απλό αποσμητικό.

5. Τι γίνεται αν φοβάμαι να πέσω στο ντους;
Τοποθέτησε αντιολισθητικά χαλάκια και λαβές στήριξης, χρησιμοποίησε κάθισμα ντους, κράτα τα πάντα σε εύκολη πρόσβαση και μην διστάσεις να ζητήσεις βοήθεια ή να προγραμματίσεις ντους σε στιγμές που είσαι λιγότερο κουρασμένος.